kciuk

DRUKUJ
SStp
SPXVI
SKN
SJPXVII
STR
SL
SWil
SJPWar
SJPDor
SJPSz
SJPDun
ISJP
PSWP
USJP
Od: dawnego krzciuk, co najprawdopodobniej jest derywatem od st.-pol. i dial. krzcić 'chrzcić' (jako określenie palca, którym kapłan w czasie chrztu namaszcza dziecko świętym olejem).
jeden z palców dłoni, składający się z dwóch członów, znajdujący się z boku w stosunku do pozostałych czterech

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA
arrow down
Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego
arrow down
części ciała, elementy i substancje składowe

hiperonimy:palec
  • lewy, prawy; sztuczny kciuk
  • kciuk (lewej, prawej) dłoni
  • kciuk i palec wskazujący; paluch i kciuk
  • kłąb, mięsień odwodziciel, prostownik, przywodziciel, zginacz; nasada, opuszka, paznokieć; grubość, szerokość, wielkość; kawałek; odcisk; ruch kciuka; za pomocą kciuka
  • ssać; unosić, wyprostować, wystawić kciuk;
  • uniesiony (do góry); wybity, złamany kciuk
  • wyłamanie, zmiażdżenie kciuka
  • gładzić, pocierać; przytrzymać; pokazać, wskazać/wskazywać kciukiem
  • z wyjątkiem kciuka

[...] wspinanie się po pniach drzew dało podstawy do powstania postawy wyprostowanej, a przeciwstawny kciuk służący do chwytania gałęzi okazał się niezwykle sprawnym udoskonaleniem, które dało nam ogromne możliwości.

źródło: NKJP: Marcin Rotkiewicz: Nobel z Gobi, Polityka, 2005-12-24

Nie umiała ani czytać, ani pisać. Na dokumentach stawiała krzyżyk albo odcisk kciuka.

źródło: NKJP: Grażyna Kuryłło: On i ona, Gazeta Wyborcza - Dodatek, 1995-03-10

[...] lewą ręką obejmujemy tułów chorego, a kciukiem prawej ręki przyciskamy w uderzony punkt i masujemy, nie odrywając palca od ciała, w lewą stronę (jakbyśmy odkręcali).

źródło: NKJP: Mirosław Winczewski: Kręgarstwo dla każdego: kręgarstwo radiestezyjne, terapia i profilaktyka, kręgarstwo klasyczne, chiropraktyka, 2006

Jest na luzie, marynarka rozpięta, dwa kciuki w kieszonkach kamizelki.

źródło: NKJP: Tadeusz Zimecki: Ja, Franek... , 2001

Stacho ujmuje trawkę w rozdygotane palce, umieszcza ją między kciukami i dmucha. Rozlega się dwukrotnie donośny, wibrujący dźwięk.

źródło: NKJP: Bohdan Czeszko: Pokolenie, 1974

część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
liczba pojedynczaliczba mnoga
M:
kciuk
M:
kciuki
D:
kciuka
D:
kciuków
C:
kciukowi
C:
kciukom
B:
kciuk
B:
kciuki
N:
kciukiem
N:
kciukami
Ms:
kciuku
Ms:
kciukach
W:
kciuku
W:
kciuki

ktoś trzyma kciuki


ktoś ściska kciuki


ktoś zaciska kciuki


ktoś trzyma kciuki


ktoś ściska kciuki


ktoś zaciska kciuki