śliwa

DRUKUJ
1. połowa XV w., SStp
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
liczba pojedynczaliczba mnoga
M:
śliwa
M:
śliwy
D:
śliwy
D:
śliw
C:
śliwie
C:
śliwom
B:
śliwę
B:
śliwy
N:
śliwą
N:
śliwami
Ms:
śliwie
Ms:
śliwach
W:
śliwo
W:
śliwy
psł. *sliva 'drzewo Prunus domestica i jego owoc'
1.a drzewo
drzewo o jajowatych liściach i białych kwiatach, uprawiane ze względu na jadalne owoce o różowoczerwonej, fioletowej lub żółtej barwie, kulistym lub wydłużonym kształcie, słodkim smaku

CZŁOWIEK I PRZYRODA
arrow down
Świat roślin
arrow down
drzewa i krzewy

CZŁOWIEK I PRZYRODA
arrow down
Świat roślin
arrow down
owoce i warzywa

synonimy:śliwka
hiperonimy:drzewo
  • dzika, zdziczała; ozdobna śliwa
  • śliwa i czereśnia, śliwa i grusza
  • odmiana; drzewa, kwiat, owoc; choroba śliwy
  • śliwa kwitnie, rośnie gdzieś

Sąsiadka z parteru skarżyła się, że ma ciemno i wilgoć w domu z powodu drzewa. Nie chce mi się w to wierzyć, bo śliwa rosła co najmniej kilka metrów od jej okien.

źródło: NKJP: Nocne karczowanie, Dziennik Polski, 2002-07-01

Sadownicy byli w dobrych nastrojach, bowiem w tym roku, mimo kapryśnej pogody, zapowiadają się udane zbiory. - Obrodziły śliwy, jabłonie i grusze - podsumowuje Jacenty Musiał ze Starostwa Powiatowego w Limanowej.

źródło: NKJP: Zapowiedź obfitych zbiorów, Dziennik Polski, 2001-09-10

Dobrze przyrządzony ryż po kreolsku powinien być sypki i biały. Jak kwiaty śliwy, jak śnieg.

źródło: NKJP: Biały jak kwiat śliwy, Dziennik Polski, 2001-05-26

W jego ogrodzie, na jednym drzewie śliwy, rodzą się aż trzy gatunki owoców.

źródło: NKJP: Janusz Pawul: Potęga smaku, Gazeta Wrocławska, 2005-09-30

1.b owoc
duża śliwka - owoc

CZŁOWIEK I PRZYRODA
arrow down
Świat roślin
arrow down
owoce i warzywa

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA
arrow down
Jedzenie i jego przygotowanie
arrow down
rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy

hiperonimy:śliwka
  • suszona śliwa
  • kasza, pierogi ze śliwami

Dla śmiałków z poszczególnych sołectw przewidziano zmagania w pluciu pestką ze śliwy na odległość, obieraniu jabłka z zachowaniem jak najdłuższej łupiny, piciu piwa przez rurkę na czas, rzucie beretem sołtysa na odległość itp.

źródło: NKJP: (ELO): W Łącku odbędzie się Dzień Śliwowicy i Owocobrania, Gazeta Krakowska, 2007-09-01

Pamiętam beztroskie kąpiele w Kamienicy i przede wszystkim przepyszne powidła ze śliw i z róży.

źródło: NKJP: Moje sądeckie związki, Dziennik Polski, 2002-07-30

Potraw powinno być sześć lub dwanaście. Jako pierwsze danie podaje się kapustę. Pozostałe to żur z grzybami i ziemniakami, groch, fasola, kasza, pierogi z suszonymi śliwami.

źródło: NKJP: Tadeusz Mędzelowski: Wieczór miłości, Dziennik Polski, 2006-12-23

2. siniak
pot. ekspresywnie o śliwie - śladzie na ciele człowieka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA
arrow down
Choroby i ich leczenie
arrow down
przyczyny, objawy i skutki chorób

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA
arrow down
Określenia fizyczności człowieka
arrow down
wygląd

synonimy:śliwka
hiperonimy:siniak
  • śliwa pod okiem
  • śliwa na czole

Spoglądam w lustro i okazuje się, że mam podbite oko, że siny krwiak mam wokół oka i śliwa mi tam rośnie coraz większa.

źródło: NKJP: Dawid Bieńkowski: Biało-czerwony, 2007

Ale na widok wielkiej śliwy pod okiem i rozciętej wargi sam musiał się hamować, żeby mu nie dołożyć gościńca od siebie. - Jeszcze się z tobą policzę - warknął na zestrachanego żołnierza [...].

źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005

Uderzył głową w muldę z mułu na dnie rzeki. - Przez cztery lata miałem śliwę na czole - mówi Witek. - Jeszcze dziś ją czuję, choć jej nie widać.

źródło: NKJP: Anna Gronczewska: Więzień trzeciego piętra, Dziennik Łódzki, 2001-07-06

[...] dość często po treningu na mojej twarzy goszczą siniaki, śliwy, obtarcia.

źródło: Internet: fabrykasily.pl