zbudować

DRUKUJ
SStp
SKN
SJPXVII
STR
SL
SWil
SJPWar
SJPDor
SJPSz
SJPDun
ISJP
PSWP
USJP
Od: budować
1. dom
przez połączenie różnych elementów stworzyć obiekt, głównie jakąś budowlę lub jej część

CZŁOWIEK I TECHNIKA
arrow down
Budownictwo
arrow down
czynności związane z budową

antonimy:zburzyć
hiperonimy:stworzyć
  • zbudować autostradę, dom, domek, fabrykę, klasztor, kościół, most, mur, obiekt, ołtarz, osiedle, pałac, szkołę, ścianę, świątynię, tratwę, wieżę, zamek
  • zbudować coś z cegły, z drewna, z kamieni

TBS z Olkusza chce w stolicy Podhala zbudować blok z mieszkaniami na wynajem.

źródło: NKJP: (ASZ): Blok zbuduje Olkusz, Dziennik Polski, 2001-08-20

Przed budynkiem zbudowano chodniki z kostki brukowej oraz zatokę dla autobusów.

źródło: NKJP: Gimnazjum odebrane, Dziennik Polski, 2002-07-16

Zbudujemy ekskluzywne kasyno i obok mały placyk z waszymi ukochanymi sklepikami, mieszkaniami i nawet się miejsce znajdzie dla kultury.

źródło: NKJP: Sasza Malko: Pocztówka z Amsterdamu, Dodatek do Gazety Wyborczej, 1993-05-07

część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
tryb oznajmujący
czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbuduję
1.os.
zbudujemy
2.os.
zbudujesz
2.os.
zbudujecie
3.os.
zbuduje
3.os.
zbudują
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałem
+(e)m zbudował
1.os.
ż
zbudowałam
+(e)m zbudowała
mo
zbudowaliśmy
+(e)śmy zbudowali
n
zbudowałom
+(e)m zbudowało
‑mo
zbudowałyśmy
+(e)śmy zbudowały

m
zbudowałeś
+(e)ś zbudował
2.os.
ż
zbudowałaś
+(e)ś zbudowała
mo
zbudowaliście
+(e)ście zbudowali
n
zbudowałoś
+(e)ś zbudowało
‑mo
zbudowałyście
+(e)ście zbudowały

m
zbudował
3.os.
ż
zbudowała
mo
zbudowali
n
zbudowało
‑mo
zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbudujmy
2.os.
zbuduj
2.os.
zbudujcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałbym
+bym zbudował
1.os.
ż
zbudowałabym
+bym zbudowała
mo
zbudowalibyśmy
+byśmy zbudowali
n
zbudowałobym
+bym zbudowało
‑mo
zbudowałybyśmy
+byśmy zbudowały

m
zbudowałbyś
+byś zbudował
2.os.
ż
zbudowałabyś
+byś zbudowała
mo
zbudowalibyście
+byście zbudowali
n
zbudowałobyś
+byś zbudowało
‑mo
zbudowałybyście
+byście zbudowały

m
zbudowałby
+by zbudował
3.os.
ż
zbudowałaby
+by zbudowała
mo
zbudowaliby
+by zbudowali
n
zbudowałoby
+by zbudowało
‑mo
zbudowałyby
+by zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano by
bezokolicznik: zbudować
imiesłów przysłówkowy uprzedni: zbudowawszy
gerundium
liczba pojedynczaliczba mnoga
M:
zbudowanie
M:
zbudowania
D:
zbudowania
D:
zbudowań
C:
zbudowaniu
C:
zbudowaniom
B:
zbudowanie
B:
zbudowania
N:
zbudowaniem
N:
zbudowaniami
Ms:
zbudowaniu
Ms:
zbudowaniach
W:
zbudowanie
W:
zbudowania
imiesłów przymiotnikowy bierny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:zbudowanyzbudowanyzbudowanyzbudowanezbudowana
D:zbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanej
C:zbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanej
B:zbudowanegozbudowanegozbudowanyzbudowanezbudowaną
N:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowaną
Ms:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:zbudowanizbudowanizbudowanezbudowane
D:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
C:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanym
B:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowane
N:zbudowanymizbudowanymizbudowanymizbudowanymi
Ms:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
odpowiednik aspektowy: budować

Rzosobowy +zbudować+
CO

2. maszynę
skonstruować maszynę lub inne urządzenie techniczne

CZŁOWIEK I TECHNIKA
arrow down
Urządzenia i maszyny

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA
arrow down
Praca
arrow down
rodzaje pracy

hiperonimy:skonstruować
  • zbudować rakietę, samolot, silnik, statek, urządzenie (jakieś)

Co z tego, że zbudowałem bicykl, skoro nie można na niego wsiadać - zastanawiał się załamany Łukasz.

źródło: NKJP: W wielkim kole, Dziennik Polski, 2001-10-19

Wzorując się na wojskowych wozach konnych z 1939 roku, przewożących ciężkie karabiny maszynowe, zbudowałem swój pojazd.

źródło: NKJP: Siodło po łotrze, Dziennik Polski, 2003-04-11

Chcą zbudować statek powietrzny, który mógłby zrewolucjonizować lotnictwo wojskowe i cywilne.

źródło: NKJP: Marcin Rotkiewicz, Jerzy Liwiński: Maszyna na poziomie, Polityka, 2002-02-23

Z powodu pomyłki w obliczeniach Rosjanie zbudowali rakietę balistyczną dziesięć razy silniejszą niż potrzeba do przenoszenia ładunków jądrowych.

źródło: NKJP: Piotr Cieśliński: Kosmiczne babie lato, Dodatek do Gazety Wyborczej , 1997-12-23

część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
tryb oznajmujący
czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbuduję
1.os.
zbudujemy
2.os.
zbudujesz
2.os.
zbudujecie
3.os.
zbuduje
3.os.
zbudują
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałem
+(e)m zbudował
1.os.
ż
zbudowałam
+(e)m zbudowała
mo
zbudowaliśmy
+(e)śmy zbudowali
n
zbudowałom
+(e)m zbudowało
‑mo
zbudowałyśmy
+(e)śmy zbudowały

m
zbudowałeś
+(e)ś zbudował
2.os.
ż
zbudowałaś
+(e)ś zbudowała
mo
zbudowaliście
+(e)ście zbudowali
n
zbudowałoś
+(e)ś zbudowało
‑mo
zbudowałyście
+(e)ście zbudowały

m
zbudował
3.os.
ż
zbudowała
mo
zbudowali
n
zbudowało
‑mo
zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbudujmy
2.os.
zbuduj
2.os.
zbudujcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałbym
+bym zbudował
1.os.
ż
zbudowałabym
+bym zbudowała
mo
zbudowalibyśmy
+byśmy zbudowali
n
zbudowałobym
+bym zbudowało
‑mo
zbudowałybyśmy
+byśmy zbudowały

m
zbudowałbyś
+byś zbudował
2.os.
ż
zbudowałabyś
+byś zbudowała
mo
zbudowalibyście
+byście zbudowali
n
zbudowałobyś
+byś zbudowało
‑mo
zbudowałybyście
+byście zbudowały

m
zbudowałby
+by zbudował
3.os.
ż
zbudowałaby
+by zbudowała
mo
zbudowaliby
+by zbudowali
n
zbudowałoby
+by zbudowało
‑mo
zbudowałyby
+by zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano by
bezokolicznik: zbudować
imiesłów przysłówkowy uprzedni: zbudowawszy
gerundium
liczba pojedynczaliczba mnoga
M:
zbudowanie
M:
zbudowania
D:
zbudowania
D:
zbudowań
C:
zbudowaniu
C:
zbudowaniom
B:
zbudowanie
B:
zbudowania
N:
zbudowaniem
N:
zbudowaniami
Ms:
zbudowaniu
Ms:
zbudowaniach
W:
zbudowanie
W:
zbudowania
imiesłów przymiotnikowy bierny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:zbudowanyzbudowanyzbudowanyzbudowanezbudowana
D:zbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanej
C:zbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanej
B:zbudowanegozbudowanegozbudowanyzbudowanezbudowaną
N:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowaną
Ms:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:zbudowanizbudowanizbudowanezbudowane
D:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
C:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanym
B:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowane
N:zbudowanymizbudowanymizbudowanymizbudowanymi
Ms:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
odpowiednik aspektowy: budować

Rzosobowy+zbudować+
CO

3. demokrację
przyczynić się do powstawania czegoś, zwykle jakiejś wartości lub dobra społecznego

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
arrow down
Działalność intelektualna człowieka
arrow down
nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
arrow down
Funkcjonowanie państwa

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
arrow down
Zasady współżycia społecznego
arrow down
stosunki, grupy i organizacje społeczne

  • zbudować demokrację, gospodarkę, państwo, pokój, potęgę, przemysł, społeczeństwo, ustrój, wspólnotę

Upadek strajku osłabiłby związki zawodowe, a bez aktywnych i konstruktywnie działających związków nie zbudujemy ładu społecznego i gospodarki rynkowej w Polsce.

źródło: NKJP: Jacek Kuroń: Kuroń dla „Gazety”, Gazeta Wyborcza, 1992-12-30

Widziałem, że w pracy jesteśmy różni i nie zbudujemy demokracji w tym wspólnym kotle.

źródło: NKJP: Bogumił Łoziński, Tomasz Królak I Marcin Przeciszewski: Wywiad z prezydentem RP..., Gazeta Wyborcza, 1995-04-14

Zbudujemy państwo z radykalnie ograniczoną biurokracją, bez aferzystów, łapówkarzy i (agentów amerykańskiego imperializmu) kapusiów bezpieki komunistycznej.

źródło: NKJP: Piotr Najsztub: W starym kinie, Gazeta Wyborcza, 1993-09-14

Moje osobiste zdanie jest takie, że jeżeli chcemy zbudować społeczeństwo, które będzie mogło konkurować ze współczesną Europą, elementy kultury japońskiej, filozofii, bardzo będą nam pomocne.

źródło: NKJP: Wskazywać drogę, Dziennik Polski, 2001-05-08

część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
tryb oznajmujący
czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbuduję
1.os.
zbudujemy
2.os.
zbudujesz
2.os.
zbudujecie
3.os.
zbuduje
3.os.
zbudują
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałem
+(e)m zbudował
1.os.
ż
zbudowałam
+(e)m zbudowała
mo
zbudowaliśmy
+(e)śmy zbudowali
n
zbudowałom
+(e)m zbudowało
‑mo
zbudowałyśmy
+(e)śmy zbudowały

m
zbudowałeś
+(e)ś zbudował
2.os.
ż
zbudowałaś
+(e)ś zbudowała
mo
zbudowaliście
+(e)ście zbudowali
n
zbudowałoś
+(e)ś zbudowało
‑mo
zbudowałyście
+(e)ście zbudowały

m
zbudował
3.os.
ż
zbudowała
mo
zbudowali
n
zbudowało
‑mo
zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbudujmy
2.os.
zbuduj
2.os.
zbudujcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałbym
+bym zbudował
1.os.
ż
zbudowałabym
+bym zbudowała
mo
zbudowalibyśmy
+byśmy zbudowali
n
zbudowałobym
+bym zbudowało
‑mo
zbudowałybyśmy
+byśmy zbudowały

m
zbudowałbyś
+byś zbudował
2.os.
ż
zbudowałabyś
+byś zbudowała
mo
zbudowalibyście
+byście zbudowali
n
zbudowałobyś
+byś zbudowało
‑mo
zbudowałybyście
+byście zbudowały

m
zbudowałby
+by zbudował
3.os.
ż
zbudowałaby
+by zbudowała
mo
zbudowaliby
+by zbudowali
n
zbudowałoby
+by zbudowało
‑mo
zbudowałyby
+by zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano by
bezokolicznik: zbudować
imiesłów przysłówkowy uprzedni: zbudowawszy
gerundium
liczba pojedynczaliczba mnoga
M:
zbudowanie
M:
zbudowania
D:
zbudowania
D:
zbudowań
C:
zbudowaniu
C:
zbudowaniom
B:
zbudowanie
B:
zbudowania
N:
zbudowaniem
N:
zbudowaniami
Ms:
zbudowaniu
Ms:
zbudowaniach
W:
zbudowanie
W:
zbudowania
imiesłów przymiotnikowy bierny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:zbudowanyzbudowanyzbudowanyzbudowanezbudowana
D:zbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanej
C:zbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanej
B:zbudowanegozbudowanegozbudowanyzbudowanezbudowaną
N:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowaną
Ms:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:zbudowanizbudowanizbudowanezbudowane
D:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
C:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanym
B:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowane
N:zbudowanymizbudowanymizbudowanymizbudowanymi
Ms:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
odpowiednik aspektowy: budować

Rzosobowy+zbudować+
CO

4. zdanie
opierając się na określonych zasadach, połączyć ze sobą słowa w pewną całość

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
arrow down
Działalność intelektualna człowieka
arrow down
nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
arrow down
Język

  • zbudować frazę, wypowiedzenie, zdanie

[...] Mock włożył papierosa do ust i rozpoczął dziwny dialog, w którym jego lakoniczne wypowiedzi były co chwilę przerywane gniewnymi i misternie zbudowanymi frazami szefa.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Koniec świata w Breslau, 2003

Zbuduj zdanie złożone, w którym poinformujesz o przyczynie rywalizacji.

źródło: NKJP: Wojciech Staszewski: Ostatni sprawdzian dla ósmoklasistów, Gazeta Wyborcza, 1999-04-26

Czuł, że się nadmiernie usprawiedliwia, lecz nie potrafił już zbudować innej wypowiedzi.

źródło: NKJP: Piotr Zaremba: Plama na suficie, 2004

część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
tryb oznajmujący
czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbuduję
1.os.
zbudujemy
2.os.
zbudujesz
2.os.
zbudujecie
3.os.
zbuduje
3.os.
zbudują
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałem
+(e)m zbudował
1.os.
ż
zbudowałam
+(e)m zbudowała
mo
zbudowaliśmy
+(e)śmy zbudowali
n
zbudowałom
+(e)m zbudowało
‑mo
zbudowałyśmy
+(e)śmy zbudowały

m
zbudowałeś
+(e)ś zbudował
2.os.
ż
zbudowałaś
+(e)ś zbudowała
mo
zbudowaliście
+(e)ście zbudowali
n
zbudowałoś
+(e)ś zbudowało
‑mo
zbudowałyście
+(e)ście zbudowały

m
zbudował
3.os.
ż
zbudowała
mo
zbudowali
n
zbudowało
‑mo
zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbudujmy
2.os.
zbuduj
2.os.
zbudujcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałbym
+bym zbudował
1.os.
ż
zbudowałabym
+bym zbudowała
mo
zbudowalibyśmy
+byśmy zbudowali
n
zbudowałobym
+bym zbudowało
‑mo
zbudowałybyśmy
+byśmy zbudowały

m
zbudowałbyś
+byś zbudował
2.os.
ż
zbudowałabyś
+byś zbudowała
mo
zbudowalibyście
+byście zbudowali
n
zbudowałobyś
+byś zbudowało
‑mo
zbudowałybyście
+byście zbudowały

m
zbudowałby
+by zbudował
3.os.
ż
zbudowałaby
+by zbudowała
mo
zbudowaliby
+by zbudowali
n
zbudowałoby
+by zbudowało
‑mo
zbudowałyby
+by zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano by
bezokolicznik: zbudować
imiesłów przysłówkowy uprzedni: zbudowawszy
gerundium
liczba pojedynczaliczba mnoga
M:
zbudowanie
M:
zbudowania
D:
zbudowania
D:
zbudowań
C:
zbudowaniu
C:
zbudowaniom
B:
zbudowanie
B:
zbudowania
N:
zbudowaniem
N:
zbudowaniami
Ms:
zbudowaniu
Ms:
zbudowaniach
W:
zbudowanie
W:
zbudowania
imiesłów przymiotnikowy bierny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:zbudowanyzbudowanyzbudowanyzbudowanezbudowana
D:zbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanej
C:zbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanej
B:zbudowanegozbudowanegozbudowanyzbudowanezbudowaną
N:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowaną
Ms:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:zbudowanizbudowanizbudowanezbudowane
D:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
C:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanym
B:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowane
N:zbudowanymizbudowanymizbudowanymizbudowanymi
Ms:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
odpowiednik aspektowy: budować

Rz osobowy +zbudować+
CO

5. trójkąt
wykreślić figurę geometryczną

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
arrow down
Działalność intelektualna człowieka
arrow down
nazwy działań intelektualnych człowieka

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Cechy i właściwości materii
arrow down
kształty i figury

  • zbudować figury geometryczne, kwadrat, trójkąt

Aby zbudować trójkąt Sierpińskiego, w dany trójkąt równoboczny należy wpisać 2 razy mniejszy trójkąt równoboczny.

źródło: Internet

Zbuduj czworokąt, którego pole jest równe polu danego pięciokąta.

źródło: Internet

Jego konstrukcja pokazuje,że można zbudować podobną figurę opartą na dowolnym n-kącie foremnym o nieparzystej liczbie boków.

źródło: Internet

część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
tryb oznajmujący
czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbuduję
1.os.
zbudujemy
2.os.
zbudujesz
2.os.
zbudujecie
3.os.
zbuduje
3.os.
zbudują
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałem
+(e)m zbudował
1.os.
ż
zbudowałam
+(e)m zbudowała
mo
zbudowaliśmy
+(e)śmy zbudowali
n
zbudowałom
+(e)m zbudowało
‑mo
zbudowałyśmy
+(e)śmy zbudowały

m
zbudowałeś
+(e)ś zbudował
2.os.
ż
zbudowałaś
+(e)ś zbudowała
mo
zbudowaliście
+(e)ście zbudowali
n
zbudowałoś
+(e)ś zbudowało
‑mo
zbudowałyście
+(e)ście zbudowały

m
zbudował
3.os.
ż
zbudowała
mo
zbudowali
n
zbudowało
‑mo
zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbudujmy
2.os.
zbuduj
2.os.
zbudujcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałbym
+bym zbudował
1.os.
ż
zbudowałabym
+bym zbudowała
mo
zbudowalibyśmy
+byśmy zbudowali
n
zbudowałobym
+bym zbudowało
‑mo
zbudowałybyśmy
+byśmy zbudowały

m
zbudowałbyś
+byś zbudował
2.os.
ż
zbudowałabyś
+byś zbudowała
mo
zbudowalibyście
+byście zbudowali
n
zbudowałobyś
+byś zbudowało
‑mo
zbudowałybyście
+byście zbudowały

m
zbudowałby
+by zbudował
3.os.
ż
zbudowałaby
+by zbudowała
mo
zbudowaliby
+by zbudowali
n
zbudowałoby
+by zbudowało
‑mo
zbudowałyby
+by zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano by
bezokolicznik: zbudować
imiesłów przysłówkowy uprzedni: zbudowawszy
gerundium
liczba pojedynczaliczba mnoga
M:
zbudowanie
M:
zbudowania
D:
zbudowania
D:
zbudowań
C:
zbudowaniu
C:
zbudowaniom
B:
zbudowanie
B:
zbudowania
N:
zbudowaniem
N:
zbudowaniami
Ms:
zbudowaniu
Ms:
zbudowaniach
W:
zbudowanie
W:
zbudowania
imiesłów przymiotnikowy bierny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:zbudowanyzbudowanyzbudowanyzbudowanezbudowana
D:zbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanej
C:zbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanej
B:zbudowanegozbudowanegozbudowanyzbudowanezbudowaną
N:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowaną
Ms:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:zbudowanizbudowanizbudowanezbudowane
D:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
C:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanym
B:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowane
N:zbudowanymizbudowanymizbudowanymizbudowanymi
Ms:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
odpowiednik aspektowy: budować

Rz osobowy+zbudować+
CO

6. porozumienie
oprzeć coś na czymś

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
arrow down
Działalność intelektualna człowieka
arrow down
nazwy działań intelektualnych człowieka

  • zbudować jakieś relacje, pokój, porozumienie, szczęście, zgodę, życie
  • zbudować coś na jakimś fundamencie, na kłamstwie, na nienawiści, na prawdzie, na solidnych podstawach, na wierze, na zaufaniu

Wierzę, że zbudujemy na mocnych fundamentach solidne i dostatnie, sprawiedliwe i nowoczesne państwo.

źródło: NKJP: Orędzie prezydenta, Gazeta Wyborcza, 1993-06-01

[...] Lilita swoją karierę zbudowała na krytyce korupcyjnych grzeszków prezydentury Kirchnera.

źródło: NKJP: Jak Cristina z Lilitą, Polityka, 2007-09-22

[...] choć geopolityczna sytuacja Polski jest jedną z najtrudniejszych na świecie — Polska ma wiele konkretnych danych, by swój special relationship z Rosją zbudować na innej podstawie niż stosunek sługi do pana.

źródło: NKJP: Juliusz Mieroszewski: Finał klasycznej Europy, 1997

Zaufania i pojednania nie można zbudować na resentymentach i nieprawdzie.

źródło: NKJP: Odkłamać Narodowe Siły Zbrojne, Gazeta Wyborcza, 1993-05-28

Ile można zbudować na samym entuzjazmie?

źródło: NKJP: Wyprzedzić ból, Tygodnik Podhalański, 1997

część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
tryb oznajmujący
czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbuduję
1.os.
zbudujemy
2.os.
zbudujesz
2.os.
zbudujecie
3.os.
zbuduje
3.os.
zbudują
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałem
+(e)m zbudował
1.os.
ż
zbudowałam
+(e)m zbudowała
mo
zbudowaliśmy
+(e)śmy zbudowali
n
zbudowałom
+(e)m zbudowało
‑mo
zbudowałyśmy
+(e)śmy zbudowały

m
zbudowałeś
+(e)ś zbudował
2.os.
ż
zbudowałaś
+(e)ś zbudowała
mo
zbudowaliście
+(e)ście zbudowali
n
zbudowałoś
+(e)ś zbudowało
‑mo
zbudowałyście
+(e)ście zbudowały

m
zbudował
3.os.
ż
zbudowała
mo
zbudowali
n
zbudowało
‑mo
zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbudujmy
2.os.
zbuduj
2.os.
zbudujcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałbym
+bym zbudował
1.os.
ż
zbudowałabym
+bym zbudowała
mo
zbudowalibyśmy
+byśmy zbudowali
n
zbudowałobym
+bym zbudowało
‑mo
zbudowałybyśmy
+byśmy zbudowały

m
zbudowałbyś
+byś zbudował
2.os.
ż
zbudowałabyś
+byś zbudowała
mo
zbudowalibyście
+byście zbudowali
n
zbudowałobyś
+byś zbudowało
‑mo
zbudowałybyście
+byście zbudowały

m
zbudowałby
+by zbudował
3.os.
ż
zbudowałaby
+by zbudowała
mo
zbudowaliby
+by zbudowali
n
zbudowałoby
+by zbudowało
‑mo
zbudowałyby
+by zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano by
bezokolicznik: zbudować
imiesłów przysłówkowy uprzedni: zbudowawszy
gerundium
liczba pojedynczaliczba mnoga
M:
zbudowanie
M:
zbudowania
D:
zbudowania
D:
zbudowań
C:
zbudowaniu
C:
zbudowaniom
B:
zbudowanie
B:
zbudowania
N:
zbudowaniem
N:
zbudowaniami
Ms:
zbudowaniu
Ms:
zbudowaniach
W:
zbudowanie
W:
zbudowania
imiesłów przymiotnikowy bierny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:zbudowanyzbudowanyzbudowanyzbudowanezbudowana
D:zbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanej
C:zbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanej
B:zbudowanegozbudowanegozbudowanyzbudowanezbudowaną
N:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowaną
Ms:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:zbudowanizbudowanizbudowanezbudowane
D:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
C:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanym
B:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowane
N:zbudowanymizbudowanymizbudowanymizbudowanymi
Ms:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
odpowiednik aspektowy: budować

Rz osobowy+zbudować+
CO+NA CZYM

7. pocieszyć
wpłynąć dodatnio na kogoś, dodając mu sił

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
arrow down
Działalność intelektualna człowieka
arrow down
nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
arrow down
Zasady współżycia społecznego
arrow down
zwroty grzecznościowe i zachowania akceptowane społecznie

ATEMATYCZNY

  • czyjeś zachowanie zbudowało kogoś, czyjeś słowa zbudowały kogoś

Zbudowało mnie to, że kolejkowicze postanowili podzielić się akcjami, tak by kupiło je jak najwięcej osób - powiedział nam Krzysztof Arabski.

źródło: NKJP: Tomasz Prusek, Jacek Pieśniewski: Jak się bije, a nie stoi, bank da akcje, bo się boi, Gazeta Wyborcza, 1993-06-08

Zbudowała mnie solidarność Polonii. Ciepłe ich przyjęcie i pogodne nastawienie do życia.

źródło: Internet

część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
tryb oznajmujący
czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbuduję
1.os.
zbudujemy
2.os.
zbudujesz
2.os.
zbudujecie
3.os.
zbuduje
3.os.
zbudują
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałem
+(e)m zbudował
1.os.
ż
zbudowałam
+(e)m zbudowała
mo
zbudowaliśmy
+(e)śmy zbudowali
n
zbudowałom
+(e)m zbudowało
‑mo
zbudowałyśmy
+(e)śmy zbudowały

m
zbudowałeś
+(e)ś zbudował
2.os.
ż
zbudowałaś
+(e)ś zbudowała
mo
zbudowaliście
+(e)ście zbudowali
n
zbudowałoś
+(e)ś zbudowało
‑mo
zbudowałyście
+(e)ście zbudowały

m
zbudował
3.os.
ż
zbudowała
mo
zbudowali
n
zbudowało
‑mo
zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
zbudujmy
2.os.
zbuduj
2.os.
zbudujcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
zbudowałbym
+bym zbudował
1.os.
ż
zbudowałabym
+bym zbudowała
mo
zbudowalibyśmy
+byśmy zbudowali
n
zbudowałobym
+bym zbudowało
‑mo
zbudowałybyśmy
+byśmy zbudowały

m
zbudowałbyś
+byś zbudował
2.os.
ż
zbudowałabyś
+byś zbudowała
mo
zbudowalibyście
+byście zbudowali
n
zbudowałobyś
+byś zbudowało
‑mo
zbudowałybyście
+byście zbudowały

m
zbudowałby
+by zbudował
3.os.
ż
zbudowałaby
+by zbudowała
mo
zbudowaliby
+by zbudowali
n
zbudowałoby
+by zbudowało
‑mo
zbudowałyby
+by zbudowały

+BEZOSOBNIK zbudowano by
bezokolicznik: zbudować
imiesłów przysłówkowy uprzedni: zbudowawszy
gerundium
liczba pojedynczaliczba mnoga
M:
zbudowanie
M:
zbudowania
D:
zbudowania
D:
zbudowań
C:
zbudowaniu
C:
zbudowaniom
B:
zbudowanie
B:
zbudowania
N:
zbudowaniem
N:
zbudowaniami
Ms:
zbudowaniu
Ms:
zbudowaniach
W:
zbudowanie
W:
zbudowania
imiesłów przymiotnikowy bierny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:zbudowanyzbudowanyzbudowanyzbudowanezbudowana
D:zbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanegozbudowanej
C:zbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanemuzbudowanej
B:zbudowanegozbudowanegozbudowanyzbudowanezbudowaną
N:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowaną
Ms:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:zbudowanizbudowanizbudowanezbudowane
D:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
C:zbudowanymzbudowanymzbudowanymzbudowanym
B:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowane
N:zbudowanymizbudowanymizbudowanymizbudowanymi
Ms:zbudowanychzbudowanychzbudowanychzbudowanych
odpowiednik aspektowy: budować

Rznieżywotny+zbudować+
KOGO

Przysłowia

Nie od razu Kraków zbudowano