iść

DRUKUJ
XVI w., Bańk
Od XIV w. .
psł. *jьti, *jьdǫ
Pierwotnie bezokolicznik miał postać ; forma współczesna jest wtórna.
1. do domu
przemieszczać się w jakimś kierunku za pomocą nóg, wysuwając naprzód raz jedną, raz drugą w taki sposób, że zawsze co najmniej jedna stopa dotyka ziemi

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Cechy i właściwości materii
arrow down
ruch i spoczynek

  • chłopiec, dziecko, dziewczyna; grupa, tłum idzie; ludzie idą
  • iść korytarzem; chodnikiem, drogą, szosą, ścieżką, ulicą; brzegiem
  • iść do domu; do kuchni, do łazienki; do bramy, do drzwi; do kina
  • iść na obiad, na spacer
  • iść po schodach
  • iść w pochodzie; w kierunku czegoś; w stronę czegoś
  • iść do przodu, naprzód; w lewo, w prawo, prosto; prędko, szybko; wolno, powoli; ostrożnie; spokojnie; piechotą, pieszo; cicho, w milczeniu
  • wstawać i iść

Idąc szybko pod ścianę Giewontu, doszliśmy do ratowników-górali, którzy nieśli sprzęt. Wzięliśmy od nich najpotrzebniejsze rzeczy i ruszyliśmy do Żlebu Kirkora.

źródło: NKJP: Apoloniusz Rajwa: 90 urodziny Witolda Paryskiego, Tygodnik Podhalański, nr 37, 1999

Myślał o tym idąc korytarzem domu wypoczynkowego, schludnym i czystym, o ścianach obwieszonych obrazkami, przedstawiającymi niemieckie zwycięstwa na wszystkich frontach.

źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 2000

Usłyszałem kroki gospodyni, idącej ku drzwiom...

źródło: NKJP: Ireneusz Iredyński: Dzień oszusta. Człowiek epoki, 1962

- Kiedy jestem w Nowym Jorku, wstaję o 4.30 i idę popływać.

źródło: NKJP: Z Esther Dyson rozmawia Dariusz Ćwiklak: Interesują mnie ludzie, Gazeta Wyborcza, 1999-05-22

Zawodniczka nie dopuszcza jednak myśli, że nie pojedzie na olimpiadę. - To byłaby dla mnie wielka tragedia - rzuciła, idąc na badania. - Mam nadzieję, że USG niczego nie wykaże.

źródło: NKJP: Rafał Musioł,Leszek Jaźwiecki: Szczyrk: Makijaż to nie wszystko, Dziennik Zachodni, 2008-07-18

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść

bez ograniczeń+iść+
DOKĄD
bez ograniczeń+iść+
BEZOKOLICZNIK

2. na studia
zaczynać pewien etap w życiu związany z miejscem, zawodem lub określonym rodzajem aktywności, o którym informuje następujący rzeczownik

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA
arrow down
Praca

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
arrow down
Edukacja i oświata
arrow down
szkoła

  • iść do pracy, do szkoły; do cywila
  • iść na studia, na uniwersytet; na emeryturę, na rentę; na urlop, na zwolnienie; na księdza

Co bym zresztą miała robić w takim Los Angeles czy Nowym Jorku? Nie mogłam iść do pracy, bo musiałam zajmować się tobą.

źródło: NKJP: Tomasz Mirkowicz: Pielgrzymka do Ziemi Świętej Egiptu , 1999

Jak twierdzą wojskowi, dużo jest osób, które chcą iść do wojska. Zdarza się nawet, że ktoś oburzony na komisję, która stwierdziła czasową niezdolność do służby, wychodził trzaskając drzwiami.

źródło: NKJP: Józef Figura: Marsz do woja, Tygodnik Podhalański, nr 42, 1996

Tomek idzie na prawo, chce być prokuratorem.

źródło: NKJP: Agnieszka Wróblewska: Na wsi matura, Gazeta Wyborcza, 1995-05-20

Za czasów ZSRR oficerowie idący na emeryturę mogli wybierać miejsce zamieszkania. Wielu z nich zdecydowało się żyć w republikach bałtyckich, ponieważ poziom życia był tam wyższy niż w innych częściach imperium.

źródło: NKJP: Bartosz Węglarczyk, Moskwa; Grzegorz Gromadzki: Przełomowy szczyt prezydentów Estonii i Rosji, Gazeta Wyborcza, 1994-07-27

- Zastępca prokuratora rejonowego odesłał nas do innej pani, która pobieżnie zapoznawszy się przy nas ze skargą stwierdziła... że właśnie idzie na urlop i odesłała nas do kolejnej pani.

źródło: NKJP: Skuteczne prawo kaduka, czyli... Lulajże prokuratorze, śpij policjancie!, Tygodnik Podhalański, nr 36, 1999

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść

bez ograniczeń+iść+
do KOGO/CZEGO | na KOGO/CO

3. za czyjąś myślą
w działaniu lub rozumowaniu naśladować jakąś osobę lub coś, co ktoś zrobił wcześniej

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
arrow down
Działalność intelektualna człowieka
arrow down
nazwy działań intelektualnych człowieka

  • iść za myślą, za przykładem

Wiele poprawek idących w kierunku złagodzenia projektu zgłosił KPN.

źródło: NKJP: Agata Nowakowska, Wojciech Załuska: Debata o aborcji, Gazeta Wyborcza, 1992-12-31

Zresztą eksperci [...] także uważali, że żądania idą zbyt daleko.

źródło: NKJP: Adam Michnik, Józef Tischner, Jacek Żakowski: Między Panem a Plebanem, 1995

Skakał, wił się, wymachiwał rękami i walił w niewidocznego przeciwnika pięściami. „Jak w podręczniku! Jestem pełen agresji i negatywnej energii”. Chętnie ją z siebie uwalniał, idąc za przykładem innych.

źródło: NKJP: Max Cegielski: Masala, 2002

Z drugiej strony, idąca za myślą Ruskina i Morrisa moda na malowniczość nobilitowała skromne domostwa, podnosząc status cottage z wieśniaczej zagrody do siedziby średniozamożnych warstw społeczeństwa.

źródło: NKJP: Katarzyna Brückman de Renstrom: Salwator, Kraków, Europa: historia i architektura osiedla (1908-2003) na tle przemian w architekturze krakowskiej i europejskiej początku XX wieku , 2003

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść
4. transport
zmieniać położenie z jednego miejsca na inne

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Cechy i właściwości materii
arrow down
ruch i spoczynek

  • wojsko idzie; towary, transporty idą; chmury idą (po niebie)
  • iść w morze

W tej chwili statek idzie na dno. Woda wyrzuca mnie i jeszcze pięciu ludzi. Wdrapujemy się na tratwę.

źródło: NKJP: (af): Relacja kapitana, Dziennik Bałtycki, 1998-07-22

Szosę wypełniał znowu tłum uchodźców, spychany na pobocze przez samochody idące ze wschodu.

źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967

Różne są także źródła i możliwości dostaw. – Rynek ropy jest bardziej otwarty. Ogromne transporty idą przecież tankowcami. Z kolei gaz jest w głównej mierze zależny od rur i nie ma dla niego dużych możliwości manewru – dodaje doc. Andrzej Froński.

źródło: NKJP: Łukasz Pałka: OPEC na bis, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2007-04-14

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść
5. list
pokonywać drogę od nadawcy do adresata

CZŁOWIEK I TECHNIKA
arrow down
Komunikacja na odległość

Nic się nie stało, sprawdzam tylko, czy wiadomość idzie z mojego komputera w domu (bo z pracy mi nie chciała przejść - jak pamiętasz i przez chwilę myślałam, że to Twoja sprawka [...]).

źródło: NKJP: Internet

Gdybym wiedziała, że list będzie szedł tyle czasu, to sama zawiozłabym go do Lęborka.

źródło: NKJP: (Ale): List szedł dziewięć dni..., Dziennik Bałtycki, 2002-12-12

Wiadomo zaś, że w okresie świąteczno-noworocznym poczta jest bardzo obciążona i wszelkie przesyłki idą dłużej niż normalnie.

źródło: NKJP: Wiesław Łuczak: Już jest blisko końca, Poczta Głos Wielkopolski, 2004-12-20

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść
6. zapach
rozchodzić się z jakiegoś miejsca w określony sposób

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Cechy i właściwości materii
arrow down
dźwięki

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Cechy i właściwości materii
arrow down
zapachy

CZŁOWIEK I PRZYRODA
arrow down
Ziemia
arrow down
zbiorniki wodne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA
arrow down
Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego
arrow down
czynności i stany fizjologiczne

Po rozmowie zazwyczaj on pierwszy zasypiał i wtedy - obojętne, czy drzwi naszej kabiny były otwarte, czy zamknięte -w uszy moje i w mózg wdzierały się odgłosy idące od maszyn statku.

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Dziękuję Ci, Kapitanie, 1996

Sprzedawałem kiedyś mieszkanie na Grochowie, przychodzę z potencjalnym kupującym, a właściciele właśnie gotują bigos. Zapach idzie na całą klatkę schodową; w mieszkaniu wszystkie okna zamknięte, wytrzymać się nie da (zresztą bałagan taki, że nie ma stopy gdzie postawić).

źródło: NKJP: Katarzyna Klukowska: Niełatwo być agentem, Gazeta Wyborcza, 1999-02-17

- Te ścieki idą nie od nas, ale z domów położonych wyżej, przy ulicy. Niech z tym zrobią porządek.

źródło: NKJP: Eliza Jarguz: Wara od Ikara, Dziennik Polski, 2005-04-22

Jeszcze dziesięć dni temu harował jak wół od rana do nocy, aż krew mu szła z nosa.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Piołun i miód Kroniki Drugiego Kręgu Księga III, 2003

- Gdy pytałem osiedlowych hydraulików, to powiedzieli, że taka woda idzie z wodociągu.

źródło: Internet: gorakalwaria.net

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść

Rznieżywotny+iść+
(SKĄD) +(DOKĄD)

7. szczelina w murze
rozciągać się w określony sposób pomiędzy jakimiś dwoma punktami w przestrzeni

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Cechy i właściwości materii
arrow down
stan skupienia, trwałość materii

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Cechy i właściwości przestrzeni
arrow down
kierunek

A najwspanialszym doznaniem było posłuchać, jak lód stęka. Z głębin rozlegał się głuchy dźwięk, potem suchy trzask i na powierzchni pokazywała się rysa. Szła jak błyskawica.

źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Powidoki, 2010

Aparat nigdy do końca nie wyciąga filmu z kasety, więc jeżeli rysy kończą się na ostatniej klatce to masz wysokie prawdopodobieństwo, że to aparat. Jeżeli rysy idą dalej, no to wszystko jasne.

źródło: NKJP: Internet

- Jest ślad na konstrukcji budynku. Pęknięcie idzie od środka sieni i przechodzi do górnej części kamienicy. Na razie nie można stwierdzić czy budynek osiada czy nie, będziemy to wiedzieć po wykonaniu pomiarów - mówi Adam Kęsek, inspektor nadzoru ze strony inwestora.

źródło: NKJP: (RASZ): O krok od katastrofy, Dziennik Polski, 2008-06-21

Mijamy napis idący przez środek skweru. Z bliska bardzo wysoki. Coś o dzieciach, pomóż, biednym. Bo to tydzień zdrowia czy PCK.

źródło: NKJP: Miron Białoszewski: Chamowo, 2010

Ścieżka idzie tu nieco pod górkę, ale zaraz za wzniesieniem, po lewej stronie drogi widać już wysypisko znajdujące się tuż przed ogródkami działkowymi.

źródło: NKJP: (Smol): Śmieci przy ogródkach, Dziennik Polski, 2005-05-16

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść

Rznieżywotny +iść+
KTÓRĘDY +SKĄD +DOKĄD

8. film
być publikowanym, wyświetlanym lub w inny sposób przedstawianym odbiorcom

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
arrow down
Działalność artystyczna człowieka
arrow down
film

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
arrow down
Środki masowego przekazu

Myśleliśmy, że może tak będzie jeszcze długo: od wielu miesięcy nie mógł już przychodzić do redakcji, ale co tydzień Tereska Żychiewiczowa przynosiła jego tekst: szedł w każdym numerze.

źródło: NKJP: Józefa Hennelowa: „Bez niego”, Z DOMU I NIE TYLKO, Tygodnik Powszechny, nr 47, 1994

Teraz film idzie w Londynie i już są u nas kopie pirackie. Wyjście jest więc tylko jedno - robić premiery natychmiast po światowych.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kalicki: Ziemia obiecana znowu jest w Łodzi, Gazeta Wyborcza, 1992-01-02

Pula drewna była spora, [...] toteż ogłoszenie szło przez trzy wydania „Dziennika”.

źródło: NKJP: Jarosław Krawczyk: Nadleśnictwo na Skraju Odwiedziny, Las Polski, 2009-02-16

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść

Rznieżywotny +iść+
GDZIE

9. sprawnie
odbywać się w jakiś sposób

ATEMATYCZNY

  • robota, sprawa; gra; interes idzie
  • idzie dobrze, źle; łatwo, mozolnie, powoli, szybko

Gorzej idzie nam nauka piosenek. Jak nie możemy zapamiętać tekstu, za karę biegamy, pompujemy, robimy przysiady.

źródło: NKJP: Robert Leszczyński, Dariusz Wietecha; Spisał Mirosław Mikulski: Polacy w Legii Cudzoziemskiej, Gazeta Wyborcza, 1998-05-22

W Starych Bogaczowicach usuwanie skutków kataklizmu idzie bardzo sprawnie.

źródło: NKJP: Rafał P. Palacz: Uszkodzone mosty i drogi, zalane mieszkania i studnie, Gazeta Wrocławska, nr 17/07, 1999

Skarżą się, że interes idzie słabo - ludzie o bilety pytają, ale niewielu chce przepłacać.

źródło: NKJP: Joanna Wojciechowska: Warszawa, Gazeta Wyborcza, 1997-03-24

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść

Rznieżywotny+iść+
JAK

10. coś komuś
pot. nie sprawiać trudności

ATEMATYCZNY

- Coś wam nie idzie, towarzyszu Zachedrynski. Powinniście się podciągnąć ideologicznie. Chodzicie na szkolenie?

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Teatr 1 (Miłość na Krymie 1993, Wdowy 1992, Portret 1987, Kontrakt 1986), 1986

Polluks położył je na desce i zaczął rozbijać kamieniem. Nie szło. Suchary nie poddawały się.

źródło: NKJP: Halina Rudnicka: Uczniowie Spartakusa, 1951

Z parterem już ruszyli w zeszłym tygodniu i nawet im to idzie. Ogólnie mogę powiedzieć, nawet że murują z dobrych materiałów.

źródło: Internet: www.forum.gazeta.pl

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
1.os.
2.os.
2.os.
3.os.
idzie
3.os.
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
1.os.
ż
mo
n
‑mo

m
2.os.
ż
mo
n
‑mo

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
n
szło
‑mo

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
1.os.
ż
mo
n
‑mo

m
2.os.
ż
mo
n
‑mo

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
1.os.
ż
mo
n
‑mo

m
2.os.
ż
mo
n
‑mo

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
n
szłoby
+by szło
‑mo

odpowiednik aspektowy: pójść

bez ograniczeń+iść+
KOMU

11. maszyna
działać w sposób typowy dla określonego rodzaju urządzenia lub zespołu urządzeń

ATEMATYCZNY

Zegarek szedł fantastycznie od lat. Oczywiście – podobnie jak z silnikiem – przedobrzyłem, odsyłając do producenta w celu wymiany baterii i oczyszczenia.

źródło: NKJP: Andrzej Urbańczyk: Dziękuję ci, Pacyfiku, 1997

- Jak zakład szedł, to młodzież zawsze brali - dodaje jego ojciec. - Nawet nie w zawodzie, ale na taśmę, na wirówkę, za palaczy, żeby tylko pracę mieli.

źródło: NKJP: Anna Łanowy: Konkurs Młoda Polska?, Gazeta Wyborcza, 1993-10-06

Jest dobrze po północy. Maszyny idą na zwolnionych obrotach.

źródło: NKJP: Adam Czerniawski: Narracje ormiańskie, 2003

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść
12. na makulaturę
pot. być wykorzystywanym w określonym celu

ATEMATYCZNY

  • pieniądze, sumy, środki idą na coś
  • iść na modernizację, na remont czegoś; na fundusz jakiś; na przemiał; na cele jakieś, na potrzeby (armii, szpitala, szkolnictwa...); na biednych; na makulaturę, na złom

Przedsiębiorcy duszą się od podatków, które Balladur nie dość szybko redukuje, bo pieniądze idą na niezbyt skuteczne programy socjalne i administracyjną walkę z bezrobociem.

źródło: NKJP: Klęska na życzenie, Gazeta Wyborcza, 1997-06-07

I tak jak mleczarnie nie informują mediów, że wylewają hektolitry niesprzedanego mleka i jogurtu, tak wydawcy nie pisną słowa, że wyrzucają niesprzedaną literaturę. Nie informują nawet autorów, kiedy ich książki idą na przemiał .

źródło: NKJP: Ewa Likowska: Ostatnia droga, Polityka, 2006-05-27

Dotychczas TPN argumentował że wpływy z biletów idą na remont szlaków (fakt, parę łańcuchów założono) ale kolejna podwyżka dała im już taką kasę, że trudno było utrzymać ten argument)

źródło: NKJP: Internet

Natychmiast go polubiły, może dlatego, że nie był liczykrupą; grosze, które zarabiał, szły na dom.

źródło: NKJP: Ewa Berberyusz: Moja teczka, 2006

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść

bez ograniczeń+iść+
na CO

13. na przemian
następować w jakiejś kolejności

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Ilość, liczby i liczenie
arrow down
kolejność

Mają format książki, aktualność gazety i stały układ: najpierw idzie wywiad-rzeka Stanisława Zawiślińskiego, potem artykuły Jerzego Uszyńskiego i Macieja Parowskiego (ten ostatni pisany zwykle bezpośrednio i z pasją).

źródło: NKJP: Tadeusz Sobolewski: Dossier Holland, Gazeta Wyborcza, 1996-01-11

Na przemian idą wielkie drzewa i głazy, które podpierają zagrożony filar.

źródło: NKJP: (AWZ): Most stoi, Gazeta Krakowska, 2001-07-28

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść
14. w setki
kwestion. występować w dużej liczbie, mierzonej jednostkami, których nazwa wyrażona jest następującym rzeczownikiem

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Ilość, liczby i liczenie
arrow down
ogólne określenia ilości

Nie pamiętam ile było ofiar, ale zdaje się, że szło w miliony.

źródło: NKJP: Odp: Moze troche OT, Usenet -- pl.sci.kosmos, 2004-01-30

Literatura różnych krajów na ten temat dałaby się już dzisiaj zebrać w całkiem poważną bibliotekę o zawartości idącej w setki tomów.

źródło: NKJP: Franciszek Ryszka: Noc i mgła : Niemcy w okresie hitlerowskim, 1997

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść

bez ograniczeń+iść+
w CO

W tym znaczeniu uważane za niepoprawne, lepiej: Literatura na ten temat liczy setki tysięcy tomów, Wydatki budżetu na ten cel osiągają wiele milionów złotych.
15. na kompromis
w określonej sytuacji decydować się na coś

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
arrow down
Ocena i wartościowanie
arrow down
wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

  • iść na kompromis, na konfrontację; idę na to

Posiadają wrodzone cechy przywódcze, mogą zabiegać o wysoką pozycję i zaszczyty, ale jeśli już to osiągną, powinni się zatroszczyć o swoich podwładnych. Niechętnie idą na kompromis lub uparcie odrzucają to, co jest najlepsze dla ogółu.

źródło: NKJP: HOBBY, www.forumowisko.pl, 2005

- Z płatnościami jest tak: niektóre firmy idą na ugodę i rozkładają nam należności na raty, ale są i takie firmy, które chcą w całości odzyskać pieniądze i w tym celu wybierają formę komorniczą.

źródło: NKJP: (HAK): Komornik u drzwi szpitala, Gazeta Krakowska, 2002-07-25

Wierzymy, że udzielając takiego kredytu i idąc na takie wyrzeczenia ze strony pracowników, zarząd firmy zrobi wszystko, by do czegoś takiego już w przyszłości nie dochodziło.

źródło: NKJP: Rafał Baranowski: Cztery miesiące wyrzeczeń, Sztafeta nr 38/2002

Mógłbym w zasadzie zadowolić się tym, co przekazują swoim agentom w kolorowych biuletynach zarządy poszczególnych towarzystw [...]. Ale nie idę na to . Otrzymuję obiektywne wyniki opracowane przez niezależne, zewnętrzne firmy i nie muszę zastanawiać się nad ich prawdziwością.

źródło: NKJP: Sławomir Dąblewski: Drugie życie w sieci, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2005-09-27

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść

Rzosobowy +iść+
na CO

16. towar idzie
pot. być wykupywanym przez klientów

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
arrow down
Biznes
arrow down
handel i usługi

Dawniej nie oszczędzano wozów, były różne asygnaty, odgórne rozdzielniki, słowem samochody szły.

źródło: NKJP: Andrzej Zybała: STARACHOWICE W INKUBATORZE, Gazeta Wyborcza, 1992-05-25

To się nazywa rynek. Towar idzie za tyle, za ile ludzie chcą go kupić.

źródło: NKJP: Do tych co kupują na Allegro - jak to jest?, Usenet -- pl.rec.foto, 2005-06-11

Sprzedały ponad dwie tony herbatników. Tylko słone paluszki nie szły , będą musiały je zabrać z powrotem do Polski.

źródło: NKJP: Krystyna Naszkowska: Zielony Tydzień w Berlinie, Gazeta Wyborcza, 1993-02-01

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących
odpowiednik aspektowy: pójść
17. o co idzie?
używane do wskazania osoby, rzeczy lub zdarzenia, które w danej sytuacji jest najważniejsze

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA
arrow down
Działalność intelektualna człowieka
arrow down
nazwy działań intelektualnych człowieka

synonimy:chodzić, rozchodzić się

Wiele osób składa podpis nie mając pojęcia, o co w ogóle idzie . Ale ludzie - przecież nie bez racji - uważają, że skoro rzecz dzieje się w kruchcie, to zasługuje na poparcie.

źródło: NKJP: Andrzej Szczypiorski: Zgryzoty i pocieszenia..., Gazeta Wyborcza, 1997-05-02

- Aureliusz nie miał zamiaru ustąpić. Szło mu o zasadę. O sens słów, których używamy na co dzień.

źródło: NKJP: Piotr Siemion: Finimondo: komedia romantyczna, 2004

Z drugiej strony wcale nie jestem pewien, czy w każdym wypadku goście odpytywani przed kamerami powinni zdobywać się na szczerość. Idzie mi o ich własne dobro.

źródło: NKJP: Tomasz Raczek: Pies na telewizję, 1999

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
1.os.
2.os.
2.os.
3.os.
idzie
3.os.
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
1.os.
ż
mo
n
‑mo

m
2.os.
ż
mo
n
‑mo

m
3.os.
ż
mo
n
szło
‑mo

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
1.os.
ż
mo
n
‑mo

m
2.os.
ż
mo
n
‑mo

m
3.os.
ż
mo
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
1.os.
ż
mo
n
‑mo

m
2.os.
ż
mo
n
‑mo

m
3.os.
ż
mo
n
szłoby
+by szło
‑mo

bezokolicznik: iść
odpowiednik aspektowy: pójść

Ø+iść+
(KOMU) +o KOGO/CO

18. ku wiośnie
używane do zakomunikowania, że stan lub sytuacja nazwana następującym rzeczownikiem niewątpliwie nastąpi i czas oczekiwania na to jest coraz krótszy

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Cechy i właściwości czasu
arrow down
upływ czasu

  • wiosna, zima; burza, deszcz; ochłodzenie, odwilż; noc idzie; mrozy, przymrozki idą

Pełno jaskółek widzę. Idzie na deszcz, a potem wiosna ruszy jak dzika.

źródło: NKJP: Władysława : Z frontu walki z reakcją i Redakcją, www.forum.michalkiewicz.pl, 2006-08-17

O tym, że idzie jesień codziennie ostrzega nas przyroda. - Dla mnie pierwszą oznaką zbliżającej się jesieni jest to, że lecą na południe biegusy zmienne i krzywodziobe, a dzieje się to już w połowie lipca – opowiada przyrodnik Jacek Słupek - w sierpniu znikają z Radomia jerzyki, a potem z okolic miasta bociany.

źródło: NKJP: Zbigniew Bąk: Region > Właśnie nadchodzi astronomiczna jesień, Echo Dnia, 2007-09-23

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących

Rznieżywotny +iść+bez ograniczeń
Ø+iść+
na CO

19. się dogadać
pot. to, o czym mowa, jest możliwe do osiągnięcia lub wykonania

ATEMATYCZNY

W związku z tym w pierwszy dzień po takiej dłuższej przerwie we wspomnianych instytucjach jest tak zimno, że nie idzie wysiedzieć, a co dopiero pracować.

źródło: NKJP: Czytelnicy: Listy, opinie, Gazeta Poznańska, 2002-01-07

Teraz on już na rencie, ale kiedyś robił przy nafcie w Libuszy i tam nawet szło zarobić, syrenką jeździł.

źródło: NKJP: Andrzej Stasiuk: Opowieści galicyjskie, 1995

Wszystko ma we swoich myślach, czasem nie idzie się z nim dogadać, ale w końcu ma do tego prawo; jest przecież reżyserem! – mówi.

źródło: NKJP: Andrzej Bęben: Cała wieś kręci z Kłykiem, Trybuna Śląska, 2001-07-27

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
1.os.
2.os.
2.os.
3.os.
idzie
3.os.
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
1.os.
ż
mo
n
‑mo

m
2.os.
ż
mo
n
‑mo

m
3.os.
ż
mo
n
szło
‑mo

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
1.os.
ż
mo
n
‑mo

m
2.os.
ż
mo
n
‑mo

m
3.os.
ż
mo
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
1.os.
ż
mo
n
‑mo

m
2.os.
ż
mo
n
‑mo

m
3.os.
ż
mo
n
szłoby
+by szło
‑mo

Ø+iść+
BEZOKOLICZNIK+(z KIM)

W tym znaczeniu uznawane za niepoprawne, lepiej: Z tym kolegą można się porozumieć.
20. lata, dni szły
książk. kończyć i zaczynać się jeden po drugim w nieprzerwany sposób

KATEGORIE FIZYCZNE
arrow down
Cechy i właściwości czasu
arrow down
upływ czasu

Czas mija, dnie idą, a zmiany żadnej nie widać. Żal niewymowny życia, które marnuje się niepotrzebnie, nieużytecznie, żal sił, trawionych w ciągłym szarpaniu od zwątpienia do nadziei, żal zdrowia, żal młodości, żal wszystkiego.

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Pożoga, 1996

No i tak szły lata - w szczęściu, dostatku, powodzeniu. Ale za długo przecież nie może być za dobrze; to stara prawda. Wreszcie zaczęło się coś psuć.

źródło: NKJP: (DELL): Dom pod sosną, Dziennik Polski, 2005-08-13

część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
tryb oznajmujący
czas teraźniejszy
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idę
1.os.
idziemy
2.os.
idziesz
2.os.
idziecie
3.os.
idzie
3.os.
idą
czas przeszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłem
+(e)m szedł
1.os.
ż
szłam
+(e)m szła
mo
szliśmy
+(e)śmy szli
n
szłom
+(e)m szło
‑mo
szłyśmy
+(e)śmy szły

m
szedłeś
+(e)ś szedł
2.os.
ż
szłaś
+(e)ś szła
mo
szliście
+(e)ście szli
n
szłoś
+(e)ś szło
‑mo
szłyście
+(e)ście szły

m
szedł
3.os.
ż
szła
mo
szli
n
szło
‑mo
szły

czas przyszły
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
będę szedł
będę iść
1.os.
ż
będę szła
będę iść
mo
będziemy szli
będziemy iść
n
będę szło
będę iść
‑mo
będziemy szły
będziemy iść

m
będziesz szedł
będziesz iść
2.os.
ż
będziesz szła
będziesz iść
mo
będziecie szli
będziecie iść
n
będziesz szło
będziesz iść
‑mo
będziecie szły
będziecie iść

m
będzie szedł
będzie iść
3.os.
ż
będzie szła
będzie iść
mo
będą szli
będą iść
n
będzie szło
będzie iść
‑mo
będą szły
będą iść
tryb rozkazujący
liczba pojedynczaliczba mnoga
1.os.
idźmy
2.os.
idź
2.os.
idźcie
tryb warunkowy
liczba pojedynczaliczba mnoga
m
szedłbym
+bym szedł
1.os.
ż
szłabym
+bym szła
mo
szlibyśmy
+byśmy szli
n
szłobym
+bym szło
‑mo
szłybyśmy
+byśmy szły

m
szedłbyś
+byś szedł
2.os.
ż
szłabyś
+byś szła
mo
szlibyście
+byście szli
n
szłobyś
+byś szło
‑mo
szłybyście
+byście szły

m
szedłby
+by szedł
3.os.
ż
szłaby
+by szła
mo
szliby
+by szli
n
szłoby
+by szło
‑mo
szłyby
+by szły

bezokolicznik: iść
imiesłów przysłówkowy współczesny: idąc
imiesłów przymiotnikowy czynny
liczba pojedyncza
m1m2m3n1, n2ż
M:idącyidącyidącyidąceidąca
D:idącegoidącegoidącegoidącegoidącej
C:idącemuidącemuidącemuidącemuidącej
B:idącegoidącegoidącyidąceidącą
N:idącymidącymidącymidącymidącą
Ms:idącymidącymidącymidącymidącej
liczba mnoga
p1m1
ndepr
m1
depr
pozostałe
M:idącyidącyidąceidące
D:idącychidącychidącychidących
C:idącymidącymidącymidącym
B:idącychidącychidącychidące
N:idącymiidącymiidącymiidącymi
Ms:idącychidącychidącychidących

a idź


a idź ty


aż iskry lecą


aż iskry idą


bomba idzie w górę


cała para idzie w gwizdek


para idzie w gwizdek


coś idzie do głowy


coś idzie jak burza


coś idzie jak krew z nosa


coś idzie jak po grudzie


coś idzie jak z kamienia


coś idzie jak z płatka


coś idzie jak po maśle


coś idzie jak po grudzie


coś idzie jak z kamienia


coś idzie jak z płatka


coś idzie jak po maśle


coś idzie na konto kogoś


coś idzie na rachunek kogoś


coś idzie na marne


coś idzie na sztych


coś idzie pod kilof


coś idzie pod młotek


coś idzie pod nóż


coś idzie pod topór


coś idzie w diabły


coś idzie się jebać


coś idzie w cholerę


coś idzie w dół


coś idzie w górę


coś idzie w kąt


coś idzie w zapomnienie


coś idzie w niepamięć


coś idzie w nogi


coś idzie w parze


coś idzie w Polskę


coś idzie w ruch


coś idzie w świat


coś idzie między ludzi


coś idzie w zapomnienie


coś idzie w niepamięć


coś idzie z dymem


coś nie idzie do głowy komuś


coś walczy o lepsze z czymś


coś idzie o lepsze z czymś


coś wychodzi na zdrowie komuś


coś idzie na zdrowie komuś


jeśli idzie o


karta idzie komuś


komuś idzie któryś rok


ktoś chodzi spać z kurami


ktoś idzie spać z kurami


ktoś chodzi własnymi drogami


ktoś idzie swoimi ścieżkami


ktoś idzie do Canossy


ktoś idzie do gazu


ktoś idzie do lasu


ktoś idzie do łóżka


ktoś idzie do piachu


ktoś idzie do ziemi


ktoś idzie do piachu


ktoś idzie do ziemi


ktoś idzie jak burza


ktoś idzie między ludzi


ktoś idzie na całość


ktoś idzie na dno


ktoś idzie na lep czegoś


ktoś idzie na łatwiznę


ktoś idzie na noże


ktoś idzie na pasku kogoś


ktoś idzie na rękę komuś


ktoś idzie na szafot


ktoś idzie na śmierć


ktoś idzie na pewną śmierć


ktoś idzie na udry


ktoś idzie na żywioł


ktoś idzie o zakład


ktoś idzie o zakład z kimś


ktoś idzie po linii najmniejszego oporu


ktoś idzie po najmniejszej linii oporu


ktoś idzie po linii najmniejszego oporu


ktoś idzie po najmniejszej linii oporu


ktoś idzie po rozum do głowy


ktoś idzie po trupach


ktoś idzie pod kościół


ktoś idzie pod mur


ktoś idzie pod nóż


ktoś idzie prostą drogą


ktoś chodzi własnymi drogami


ktoś idzie swoimi ścieżkami


ktoś idzie swoją drogą


ktoś idzie własną drogą


ktoś idzie w tango


ktoś idzie w Polskę


ktoś idzie w cug


ktoś idzie w kurs


ktoś idzie w czyjeś ślady


ktoś idzie śladem kogoś


ktoś idzie śladami kogoś


ktoś idzie w górę


ktoś idzie w kimono


ktoś idzie w nogę


ktoś idzie w świat


ktoś idzie w tango


ktoś idzie w Polskę


ktoś idzie w cug


ktoś idzie w kurs


ktoś idzie w zaparte


ktoś idzie swoją drogą


ktoś idzie własną drogą


ktoś idzie z duchem czasu


ktoś idzie z prądem


ktoś idzie z falą


ktoś idzie z torbami


ktoś idzie za ciosem


ktoś idzie za głosem serca


ktoś wychodzi za mąż


ktoś idzie za mąż


ktoś jedzie po całości


ktoś idzie po całości


ktoś porywa się z motyką na słońce


ktoś idzie z motyką na słońce


ktoś staje na ślubnym kobiercu


ktoś idzie do ołtarza


ktoś wychodzi za mąż


ktoś idzie za mąż


ktoś/coś idzie spać


ktoś/coś idzie w rozsypkę


ktoś/coś idzie w zawody z czymś/kimś


można wytrzymać


idzie wytrzymać


oczko leci


oczko idzie


przykład idzie z góry


Przysłowia

Idzie luty, podkuj buty


Idzie luty, obuj buty


Idzie luty, podkuj buty


Idzie luty, obuj buty


Kto nie idzie do przodu, ten się cofa


Na świętego Grzegorza idzie zima do morza


Na Grzegorza idzie zima do morza


Nauka nie idzie w las


Psie głosy nie idą w / pod niebiosy


Psy szczekają, karawana idzie dalej