UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

jednoimienny

Chronologizacja

1806, SDBand

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. jednoimienny
jednoimienny
jednoimienny
jednoimienne
jednoimienna
D. jednoimiennego
jednoimiennego
jednoimiennego
jednoimiennego
jednoimiennej
C. jednoimiennemu
jednoimiennemu
jednoimiennemu
jednoimiennemu
jednoimiennej
B. jednoimiennego
jednoimiennego
jednoimienny
jednoimienne
jednoimienną
N. jednoimiennym
jednoimiennym
jednoimiennym
jednoimiennym
jednoimienną
Ms. jednoimiennym
jednoimiennym
jednoimiennym
jednoimiennym
jednoimiennej
W. jednoimienny
jednoimienny
jednoimienny
jednoimienne
jednoimienna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. jednoimienni
jednoimienni
jednoimienne
jednoimienne
D. jednoimiennych
jednoimiennych
jednoimiennych
jednoimiennych
C. jednoimiennym
jednoimiennym
jednoimiennym
jednoimiennym
B. jednoimiennych
jednoimiennych
jednoimiennych
jednoimienne
N. jednoimiennymi
jednoimiennymi
jednoimiennymi
jednoimiennymi
Ms. jednoimiennych
jednoimiennych
jednoimiennych
jednoimiennych
W. jednoimienni
jednoimienni
jednoimienne
jednoimienne

Pochodzenie

Zob. jeden I
Zob. imię

1. człowiek

Definicja

taki, który ma jedno imię lub dotyczy posługiwania się tylko jednym imieniem - osobistą nazwą nadawaną człowiekowi

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Rodzina

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język

Cytaty

Przedtem obowiązywał system jednoimienny, co najwyżej z dodatkiem przydomka pochodzącego od imienia ojca, miejscowości, wykonywanego fachu czy ułomności fizycznej.

źródło: NKJP: Tropiciele przodków, Dziennik Polski, 2003-02-22

W ogólnych opracowaniach popularnonaukowych (tj. podręczniki, encyklopedie, słowniki) najczęściej możemy się spotkać z wymienianiem dwóch imion w taki sposób: „Dobrawa, Dąbrówka” lub z formą jednoimienną „Dobrawa” .

źródło: NKJP: Internet

Ja się urodziła moja córka, to chcieliśmy jej dać na drugi imię Una [...], niestety pan w USC Wola w W-wie nie zgodził się, bo nie miał go w swoim wykazie i przez to mam jednoimienne dziecię - Wiktorię.

źródło: NKJP: Internet

2. z innym obiektem

Definicja

mający taką samą nazwę, jak ktoś inny lub jak coś innego

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Cytaty

A już na pewno Europa istniała od chwili, gdy jednoimienna z nią królewna fenicka została przez Zeusa porwana i przeniesiona na Kretę [...].

źródło: Jerzy Strzelczyk: Odkrywanie Europy, 2000 (books.google.pl)

Od momentu odzyskania praw miejskich miasta te stanowiły odrębne jednostki administracyjne (gminy miejskie) od jednoimiennych gmin wiejskich, mimo posiadania wspólnych władz gminnych dla obu par jednostek.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + jednoimienny +
(z KIM/CZYM)
szyk: neutralny

3. ładunek elektryczny

Definicja

nauk. 
mający takie same cechy identyfikujące jak inny obiekt, o którym mowa

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  tożsamy

Połączenia

  • jednoimienny biegun, ładunek (elektryczny), taon; element

Cytaty

[...] jądrom atomowym bardzo trudno łączyć się ze sobą. Otaczają je elektrony, a ponadto jądra posiadają jednoimienne (dodatnie) ładunki, powodujące wzajemne odpychanie.

źródło: NKJP: Stanisław Mrówczyński: Żelazna pustynia, Polityka, 2001-02-17

Pacjentowi należy przetaczać krew jednoimienną w układzie ABO i Rh z biorcą, niesprzeczną w próbie zgodności.

źródło: Katarzyna Błaszkiewicz: Krew karta ratuje życie, 2015-05-22 (zagielmed.pl)

[...] charakterystyczny jest też kontrast zwrotki i refrenu, utrzymanych w tonacjach jednoimiennych (f-moll i F-dur) z towarzyszeniem różnych akompaniamentów.

źródło: Szymon Atys: Moniuszko wirtuozowski. O parafrazach fortepianowych Henryka Melcera-Szczawińskiego, 2019-03-26 (meakultura.pl)

Faza przygotowawcza: gracz stoi na ugiętych nogach, noga jednoimienna do ręki rzucającej z przodu, stopy równolegle.

źródło: NKJP: Władimir Ljach: Koszykówka Podręcznik dla studentów Akademii Wychowania Fizycznego część I, 2003

4. szpital

Definicja

zajmujący się jednym specjalistycznym rodzajem działalności

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • jednoimienny szpital

Cytaty

Korzystając z tego, że miałem wszystkie dane dotyczące promocji kadr naukowych w jednoimiennych (technicznych) uczelniach, sporządziłem wykres pokazujący efektywność tej działalności w poszczególnych szkołach wyższych.

źródło: NKJP: Ile kosztuje kształcenie?, Dziennik Polski, 2003-10-21

„Obłożenie łóżek szpitalnych” wynosi średnio na oddziałach jednoimiennych od 30 do 60 proc., zależnie od specjalizacji oddziału [...].

źródło: NKJP: Urszula Kujawska: Plusy czy minusy?, Gazeta Ubezpieczeniowa, 1999-07-06

Ministerstwo Zdrowia przekształca szpitale w jednoimienne szpitale zakaźne.

źródło: Jakub Oworuszko: Koronawirus w Polsce, 2020-03-13 (polskatimes.pl)

Data ostatniej modyfikacji: 06.05.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json