UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przemarznięty

Chronologizacja

1806, J. Dziarkowski, Wybór roślin krajowych, books.google.pl

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przemarznięty
przemarznięty
przemarznięty
przemarznięte
przemarznięta
D. przemarzniętego
przemarzniętego
przemarzniętego
przemarzniętego
przemarzniętej
C. przemarzniętemu
przemarzniętemu
przemarzniętemu
przemarzniętemu
przemarzniętej
B. przemarzniętego
przemarzniętego
przemarznięty
przemarznięte
przemarzniętą
N. przemarzniętym
przemarzniętym
przemarzniętym
przemarzniętym
przemarzniętą
Ms. przemarzniętym
przemarzniętym
przemarzniętym
przemarzniętym
przemarzniętej
W. przemarznięty
przemarznięty
przemarznięty
przemarznięte
przemarznięta
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przemarznięci
przemarznięci
przemarznięte
przemarznięte
D. przemarzniętych
przemarzniętych
przemarzniętych
przemarzniętych
C. przemarzniętym
przemarzniętym
przemarzniętym
przemarzniętym
B. przemarzniętych
przemarzniętych
przemarzniętych
przemarznięte
N. przemarzniętymi
przemarzniętymi
przemarzniętymi
przemarzniętymi
Ms. przemarzniętych
przemarzniętych
przemarzniętych
przemarzniętych
W. przemarznięci
przemarznięci
przemarznięte
przemarznięte

Pochodzenie

Zob. marznąć

1. człowiek

Definicja

bardzo zmarznięty z powodu długiego pozostawania na zimnie

Wymowa

[pszemar-znięty]

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ temperatura i ogień

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego ➔ czynności i stany fizjologiczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zmarzły

Cytaty

Zmęczeni, wyczerpani, przemarznięci, ale cali i zdrowi. Termos z gorącą herbatą, parę minut odpoczynku i powoli, z zastosowaniem pełnej asekuracji, wyprowadzono ich na szczyt Kazalnicy.

źródło: NKJP: Michał Jagiełło: Wołanie w górach: wypadki i akcje ratunkowe w Tatrach, 1979

Gdy ojciec odszedł po psa o podwójnym wzroku, a znużona matka na progu przysiadła, ochrypła od wołania i przemarznięta od nocnego chłodu, przez opłotek przeskoczył obcy, ten sam, który wczoraj tak nagle na przedwieczerz wpadł do chaty.

źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Emilia z kwiatem lilii leśnej, 1993

- To dziwna zima, szczególna... - pomyślał portier przed Grand Hotelem i chuchnął w przemarznięte dłonie.

źródło: NKJP: Jan Jakub Kolski: Piotrkowska i inne okolice kina, Gazeta Wyborcza, 1998-11-20

Mięśnie miał sztywne, zimne i obolałe, a w przemarzniętych płucach brakowało tchu.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Pogrzeb czarownicy, 2003

Iwona nagle uświadomiła sobie, że jest przemarznięta. Tak jakby temperatura w mgnieniu oka spadła co najmniej o dziesięć stopni - już nie minus czternaście, jak wtedy gdy wychodziła z domu, ale minus dwadzieścia pięć, a może nawet minus trzydzieści.

źródło: NKJP: Mariusz Kaszyński: Skarb w glinianym naczyniu, 2008

2. ziemniak

Definicja

taki, który uległ zniszczeniu na skutek zbyt niskiej temperatury

Wymowa

[pszemar-znięty]

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przemarzły, zmarzły, zmarznięty

Połączenia

  • przemarznięty kartofel, ziemniak; przemarznięta brukiew, kapusta; przemarznięte liście

Cytaty

Kiedyś na przykład wcisnęliśmy Ruskim transport przemarzniętych kartofli.

źródło: NKJP: Michał Bielecki: Osiedle prominentów, 1997

Baronowa de Waldner, właścicielka słonia i ogrodu, nie poddaje się jednak klimatycznym przeciwnościom, co roku wykopuje przemarznięte rośliny i w ich miejsce sadzi dokładnie te same gatunki.

źródło: NKJP: Magda Papuzińska: Będę sadzić drzewa, Gazeta Wyborcza, 1998-05-29

A na to ojciec już nie mówił nic; w pośpiechu przełykał ostatnie kęsy zimnej brukwi i otrząsał się. Brukiew była mdląca, słodka, przemarznięta i zakrzepła w garnku poprzedniego dnia.

źródło: NKJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1971

3. grunt

Definicja

taki, który zamienił się w lód lub stwardniał na skutek mrozów

Wymowa

[pszemar-znięty]

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ temperatura i ogień

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przemarzły, zmarzły, zmarznięty

Połączenia

  • przemarznięty grunt; przemarznięta gleba

Cytaty

Na Nizinie Węgierskiej i w sporej części Rumunii, w całych Niemczech oraz w północnej Francji ziemia była głęboko przemarznięta.

źródło: NKJP: Jacek Jania: Zrozumieć lodowce, 1988

Ich faktura przypomina korę drzewa i powierzchnię przemarzniętej gleby.

źródło: NKJP: Aleksandra Ubertowska: Wystawa rzeźb Magdaleny Abakanowicz w Gdańsku, Gazeta Wyborcza, 1997-12-15

Data ostatniej modyfikacji: 04.01.2022
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json