UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kiwać się

Chronologizacja

1614, KorBa
Prawdopodobnie od 1564, SPXVI

Pochodzenie

Zob. kiwać

1. na boki

Definicja

odchylać swoje ciało lub część swojego ciała od pionu na różne strony

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  gibać się

Połączenia

  • kiwać się na boki, do przodu i do tyłu, w przód i w tył; na krześle, na fotelu; nad stołem, w siodle
  • kiwać się miarowo
  • kiwać się jak pijany

Cytaty

Dziadek kiwał się na krześle, a wuj powoli zasypiał na ramieniu tamtej, która spała już od dłuższego czasu.

źródło: NKJP: Adam Pluszka: Flauta, 2007

Powoli, kiwając się na boki, podnosił się z kucków i po chwili znów zginały się pod nim kolana.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Koniec świata w Breslau, 2003

Zaśmiewają się, kiwają się ze śmiechu jak dwa bąki kręcące się wolno pod koniec obrotów.

źródło: NKJP: Andrzej Bobkowski: Szkice piórkiem : (Francja 1940-1944), 1957

Agnieszka kiwała się za stołem, walcząc ze snem.

źródło: NKJP: Zygmunt Miłoszewski: Domofon, 2005

Benjamin medytował nad otwartą księgą Paryża jak uczeń kiwający się w chederze nad Księgą.

źródło: NKJP: Krzysztof Rutkowski: Pasaż dla Scholema, Gazeta Wyborcza, 1997-04-08

Po kolei głowy obecnych zaczęły kiwać się w niemym potwierdzeniu - niektóre skwapliwie, inne mniej chętnie.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Kamień na szczycie Kroniki Drugiego Kręgu Księga II, 2002

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kiwam się
kiwamy się
2 os. kiwasz się
kiwacie się
3 os. kiwa się
kiwają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kiwałem się
+(e)m się kiwał
kiwałam się
+(e)m się kiwała
kiwałom się
+(e)m się kiwało
kiwaliśmy się
+(e)śmy się kiwali
kiwałyśmy się
+(e)śmy się kiwały
2 os. kiwałeś się
+(e)ś się kiwał
kiwałaś się
+(e)ś się kiwała
kiwałoś się
+(e)ś się kiwało
kiwaliście się
+(e)ście się kiwali
kiwałyście się
+(e)ście się kiwały
3 os. kiwał się
kiwała się
kiwało się
kiwali się
kiwały się

bezosobnik: kiwano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się kiwał
będę się kiwać
będę się kiwała
będę się kiwać
będę się kiwało
będę się kiwać
będziemy się kiwali
będziemy się kiwać
będziemy się kiwały
będziemy się kiwać
2 os. będziesz się kiwał
będziesz się kiwać
będziesz się kiwała
będziesz się kiwać
będziesz się kiwało
będziesz się kiwać
będziecie się kiwali
będziecie się kiwać
będziecie się kiwały
będziecie się kiwać
3 os. będzie się kiwał
będzie się kiwać
będzie się kiwała
będzie się kiwać
będzie się kiwało
będzie się kiwać
będą się kiwali
będą się kiwać
będą się kiwały
będą się kiwać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kiwajmy się
2 os. kiwaj się
kiwajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kiwałbym się
bym się kiwał
kiwałabym się
bym się kiwała
kiwałobym się
bym się kiwało
kiwalibyśmy się
byśmy się kiwali
kiwałybyśmy się
byśmy się kiwały
2 os. kiwałbyś się
byś się kiwał
kiwałabyś się
byś się kiwała
kiwałobyś się
byś się kiwało
kiwalibyście się
byście się kiwali
kiwałybyście się
byście się kiwały
3 os. kiwałby się
by się kiwał
kiwałaby się
by się kiwała
kiwałoby się
by się kiwało
kiwaliby się
by się kiwali
kiwałyby się
by się kiwały

bezosobnik: kiwano by się

bezokolicznik: kiwać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: kiwając się

gerundium: kiwanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kiwanie się
kiwania się
D. kiwania się
kiwań się
C. kiwaniu się
kiwaniom się
B. kiwanie się
kiwania się
N. kiwaniem się
kiwaniami się
Ms. kiwaniu się
kiwaniach się
W. kiwanie się
kiwania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: kiwający się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kiwający się
kiwający się
kiwający się
kiwające się
kiwająca się
D. kiwającego się
kiwającego się
kiwającego się
kiwającego się
kiwającej się
C. kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającej się
B. kiwającego się
kiwającego się
kiwający się
kiwające się
kiwającą się
N. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającą się
Ms. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kiwający się
kiwający się
kiwające się
kiwające się
D. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwających się
C. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
B. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwające się
N. kiwającymi się
kiwającymi się
kiwającymi się
kiwającymi się
Ms. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwających się

odpowiednik aspektowy: kiwnąć się

2. być przechylanym

Definicja

być odchylanym od pionu lub od zwykłego położenia na różne strony przez działanie jakiejś siły zewnętrznej

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  chwiać się

Połączenia

  • kiwać się lekko, sennie
  • kiwać się jak wahadło

Cytaty

Przy siodle na długiej antence kiwała się na boki trójkątna chorągiewka z wizerunkiem pirackiej czaszki.

źródło: NKJP: Dariusz Żukowski: Miłość morderców, 2009

Tylko klony za oknem kiwały się sennie.

źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Wiatr i pył, 2008

Drzwi były otwarte, kiwały się lekko na zawiasach.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Dobry powód, by zabijać, 2005

Uwielbiam wszystkie stare graty, kiwające się stoły, okopcone sufity i stare fotografie na ścianach.

źródło: NKJP: Marek Soból: Mojry, 2005

Kiwa się tam kilka brzóz, pod nimi wysoka trawa, w trawie zgliszcza domów.

źródło: NKJP: Michał Książek: Archipelag Białomor source Polityka, 2008-02-16

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kiwam się
kiwamy się
2 os. kiwasz się
kiwacie się
3 os. kiwa się
kiwają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kiwałem się
+(e)m się kiwał
kiwałam się
+(e)m się kiwała
kiwałom się
+(e)m się kiwało
kiwaliśmy się
+(e)śmy się kiwali
kiwałyśmy się
+(e)śmy się kiwały
2 os. kiwałeś się
+(e)ś się kiwał
kiwałaś się
+(e)ś się kiwała
kiwałoś się
+(e)ś się kiwało
kiwaliście się
+(e)ście się kiwali
kiwałyście się
+(e)ście się kiwały
3 os. kiwał się
kiwała się
kiwało się
kiwali się
kiwały się

bezosobnik: kiwano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się kiwał
będę się kiwać
będę się kiwała
będę się kiwać
będę się kiwało
będę się kiwać
będziemy się kiwali
będziemy się kiwać
będziemy się kiwały
będziemy się kiwać
2 os. będziesz się kiwał
będziesz się kiwać
będziesz się kiwała
będziesz się kiwać
będziesz się kiwało
będziesz się kiwać
będziecie się kiwali
będziecie się kiwać
będziecie się kiwały
będziecie się kiwać
3 os. będzie się kiwał
będzie się kiwać
będzie się kiwała
będzie się kiwać
będzie się kiwało
będzie się kiwać
będą się kiwali
będą się kiwać
będą się kiwały
będą się kiwać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kiwajmy się
2 os. kiwaj się
kiwajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kiwałbym się
bym się kiwał
kiwałabym się
bym się kiwała
kiwałobym się
bym się kiwało
kiwalibyśmy się
byśmy się kiwali
kiwałybyśmy się
byśmy się kiwały
2 os. kiwałbyś się
byś się kiwał
kiwałabyś się
byś się kiwała
kiwałobyś się
byś się kiwało
kiwalibyście się
byście się kiwali
kiwałybyście się
byście się kiwały
3 os. kiwałby się
by się kiwał
kiwałaby się
by się kiwała
kiwałoby się
by się kiwało
kiwaliby się
by się kiwali
kiwałyby się
by się kiwały

bezosobnik: kiwano by się

bezokolicznik: kiwać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: kiwając się

gerundium: kiwanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kiwanie się
kiwania się
D. kiwania się
kiwań się
C. kiwaniu się
kiwaniom się
B. kiwanie się
kiwania się
N. kiwaniem się
kiwaniami się
Ms. kiwaniu się
kiwaniach się
W. kiwanie się
kiwania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: kiwający się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kiwający się
kiwający się
kiwający się
kiwające się
kiwająca się
D. kiwającego się
kiwającego się
kiwającego się
kiwającego się
kiwającej się
C. kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającej się
B. kiwającego się
kiwającego się
kiwający się
kiwające się
kiwającą się
N. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającą się
Ms. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kiwający się
kiwający się
kiwające się
kiwające się
D. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwających się
C. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
B. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwające się
N. kiwającymi się
kiwającymi się
kiwającymi się
kiwającymi się
Ms. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwających się

odpowiednik aspektowy: kiwnąć się

3. na boisku

Definicja

sport.  pot. 
prowadząc piłkę lub krążek, wymijać skutecznie kolejnych przeciwników

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem

Cytaty

Piłka to dla mnie wszystko. Uwielbiam się kiwać.

źródło: Internet: katowice.wyborcza.pl

Prowadzący musi cały czas być obok kolegi, zasłaniać piłkę, robić zwody, “kiwać się”.

źródło: Internet: pilkanoznadladzieci.pl

Według powszechnej opinii umiejętność kiwania się zanika we współczesnym futbolu [...]

źródło: Internet: pilkanozna.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kiwam się
kiwamy się
2 os. kiwasz się
kiwacie się
3 os. kiwa się
kiwają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kiwałem się
+(e)m się kiwał
kiwałam się
+(e)m się kiwała
kiwałom się
+(e)m się kiwało
kiwaliśmy się
+(e)śmy się kiwali
kiwałyśmy się
+(e)śmy się kiwały
2 os. kiwałeś się
+(e)ś się kiwał
kiwałaś się
+(e)ś się kiwała
kiwałoś się
+(e)ś się kiwało
kiwaliście się
+(e)ście się kiwali
kiwałyście się
+(e)ście się kiwały
3 os. kiwał się
kiwała się
kiwało się
kiwali się
kiwały się

bezosobnik: kiwano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się kiwał
będę się kiwać
będę się kiwała
będę się kiwać
będę się kiwało
będę się kiwać
będziemy się kiwali
będziemy się kiwać
będziemy się kiwały
będziemy się kiwać
2 os. będziesz się kiwał
będziesz się kiwać
będziesz się kiwała
będziesz się kiwać
będziesz się kiwało
będziesz się kiwać
będziecie się kiwali
będziecie się kiwać
będziecie się kiwały
będziecie się kiwać
3 os. będzie się kiwał
będzie się kiwać
będzie się kiwała
będzie się kiwać
będzie się kiwało
będzie się kiwać
będą się kiwali
będą się kiwać
będą się kiwały
będą się kiwać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kiwajmy się
2 os. kiwaj się
kiwajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kiwałbym się
bym się kiwał
kiwałabym się
bym się kiwała
kiwałobym się
bym się kiwało
kiwalibyśmy się
byśmy się kiwali
kiwałybyśmy się
byśmy się kiwały
2 os. kiwałbyś się
byś się kiwał
kiwałabyś się
byś się kiwała
kiwałobyś się
byś się kiwało
kiwalibyście się
byście się kiwali
kiwałybyście się
byście się kiwały
3 os. kiwałby się
by się kiwał
kiwałaby się
by się kiwała
kiwałoby się
by się kiwało
kiwaliby się
by się kiwali
kiwałyby się
by się kiwały

bezosobnik: kiwano by się

bezokolicznik: kiwać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: kiwając się

gerundium: kiwanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kiwanie się
kiwania się
D. kiwania się
kiwań się
C. kiwaniu się
kiwaniom się
B. kiwanie się
kiwania się
N. kiwaniem się
kiwaniami się
Ms. kiwaniu się
kiwaniach się
W. kiwanie się
kiwania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: kiwający się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kiwający się
kiwający się
kiwający się
kiwające się
kiwająca się
D. kiwającego się
kiwającego się
kiwającego się
kiwającego się
kiwającej się
C. kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającej się
B. kiwającego się
kiwającego się
kiwający się
kiwające się
kiwającą się
N. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającą się
Ms. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kiwający się
kiwający się
kiwające się
kiwające się
D. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwających się
C. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
B. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwające się
N. kiwającymi się
kiwającymi się
kiwającymi się
kiwającymi się
Ms. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwających się

4. tańczyć

Definicja

pot. 
poruszać swoim ciałem w rytm muzyki

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka muzyka

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny rozrywka

Połączenia

  • kiwać się do taktu, do rytmu, w takt, w rytm czegoś

Cytaty

[...] koncert był niezwykle dynamiczny, a publiczność posłusznie spełniała polecenia artystów, klaszcząc, wstając i kiwając się w rytm muzyki.

źródło: NKJP: (aru): Trubadurzy na scenie, Gazeta Krakowska, 2003-02-06

Po nudnym gadaniu ludzie natychmiast reagują na muzykę, dziewczyny i młodzieńcy w pierwszym kręgu kiwają się, klaszczą.

źródło: NKJP: Max Cegielski: Oko świata: od Konstantynopola do Stambułu, 2009

Joasia wstaje z fotela. Najpierw kiwa się w miejscu, z zamkniętymi oczami, przechylając głowę na boki, potem rytm zaczyna kołysać jej biodrami, Joasia podnosi ręce, zaczyna ruszać całym ciałem.

źródło: NKJP: Marek Kochan: Plac zabaw, 2007

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kiwam się
kiwamy się
2 os. kiwasz się
kiwacie się
3 os. kiwa się
kiwają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kiwałem się
+(e)m się kiwał
kiwałam się
+(e)m się kiwała
kiwałom się
+(e)m się kiwało
kiwaliśmy się
+(e)śmy się kiwali
kiwałyśmy się
+(e)śmy się kiwały
2 os. kiwałeś się
+(e)ś się kiwał
kiwałaś się
+(e)ś się kiwała
kiwałoś się
+(e)ś się kiwało
kiwaliście się
+(e)ście się kiwali
kiwałyście się
+(e)ście się kiwały
3 os. kiwał się
kiwała się
kiwało się
kiwali się
kiwały się

bezosobnik: kiwano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się kiwał
będę się kiwać
będę się kiwała
będę się kiwać
będę się kiwało
będę się kiwać
będziemy się kiwali
będziemy się kiwać
będziemy się kiwały
będziemy się kiwać
2 os. będziesz się kiwał
będziesz się kiwać
będziesz się kiwała
będziesz się kiwać
będziesz się kiwało
będziesz się kiwać
będziecie się kiwali
będziecie się kiwać
będziecie się kiwały
będziecie się kiwać
3 os. będzie się kiwał
będzie się kiwać
będzie się kiwała
będzie się kiwać
będzie się kiwało
będzie się kiwać
będą się kiwali
będą się kiwać
będą się kiwały
będą się kiwać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kiwajmy się
2 os. kiwaj się
kiwajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kiwałbym się
bym się kiwał
kiwałabym się
bym się kiwała
kiwałobym się
bym się kiwało
kiwalibyśmy się
byśmy się kiwali
kiwałybyśmy się
byśmy się kiwały
2 os. kiwałbyś się
byś się kiwał
kiwałabyś się
byś się kiwała
kiwałobyś się
byś się kiwało
kiwalibyście się
byście się kiwali
kiwałybyście się
byście się kiwały
3 os. kiwałby się
by się kiwał
kiwałaby się
by się kiwała
kiwałoby się
by się kiwało
kiwaliby się
by się kiwali
kiwałyby się
by się kiwały

bezosobnik: kiwano by się

bezokolicznik: kiwać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: kiwając się

gerundium: kiwanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kiwanie się
kiwania się
D. kiwania się
kiwań się
C. kiwaniu się
kiwaniom się
B. kiwanie się
kiwania się
N. kiwaniem się
kiwaniami się
Ms. kiwaniu się
kiwaniach się
W. kiwanie się
kiwania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: kiwający się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kiwający się
kiwający się
kiwający się
kiwające się
kiwająca się
D. kiwającego się
kiwającego się
kiwającego się
kiwającego się
kiwającej się
C. kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającemu się
kiwającej się
B. kiwającego się
kiwającego się
kiwający się
kiwające się
kiwającą się
N. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającą się
Ms. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kiwający się
kiwający się
kiwające się
kiwające się
D. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwających się
C. kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
kiwającym się
B. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwające się
N. kiwającymi się
kiwającymi się
kiwającymi się
kiwającymi się
Ms. kiwających się
kiwających się
kiwających się
kiwających się
Data ostatniej modyfikacji: 16.02.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json