UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kołowacieć

Chronologizacja

1642, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	kołowacieję	kołowaciejemy
2 os.	kołowaciejesz	kołowaciejecie
3 os.	kołowacieje	kołowacieją

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	kołowaciałem +(e)m kołowaciał	kołowaciałam +(e)m kołowaciała	kołowaciałom +(e)m kołowaciało	kołowacieliśmy +(e)śmy kołowacieli	kołowaciałyśmy +(e)śmy kołowaciały
2 os.	kołowaciałeś +(e)ś kołowaciał	kołowaciałaś +(e)ś kołowaciała	kołowaciałoś +(e)ś kołowaciało	kołowacieliście +(e)ście kołowacieli	kołowaciałyście +(e)ście kołowaciały
3 os.	kołowaciał	kołowaciała	kołowaciało	kołowacieli	kołowaciały

bezosobnik: kołowaciano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę kołowaciał będę kołowacieć	będę kołowaciała będę kołowacieć	będę kołowaciało będę kołowacieć	będziemy kołowacieli będziemy kołowacieć	będziemy kołowaciały będziemy kołowacieć
2 os.	będziesz kołowaciał będziesz kołowacieć	będziesz kołowaciała będziesz kołowacieć	będziesz kołowaciało będziesz kołowacieć	będziecie kołowacieli będziecie kołowacieć	będziecie kołowaciały będziecie kołowacieć
3 os.	będzie kołowaciał będzie kołowacieć	będzie kołowaciała będzie kołowacieć	będzie kołowaciało będzie kołowacieć	będą kołowacieli będą kołowacieć	będą kołowaciały będą kołowacieć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		kołowaciejmy
2 os.	kołowaciej	kołowaciejcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	kołowaciałbym bym kołowaciał	kołowaciałabym bym kołowaciała	kołowaciałobym bym kołowaciało	kołowacielibyśmy byśmy kołowacieli	kołowaciałybyśmy byśmy kołowaciały
2 os.	kołowaciałbyś byś kołowaciał	kołowaciałabyś byś kołowaciała	kołowaciałobyś byś kołowaciało	kołowacielibyście byście kołowacieli	kołowaciałybyście byście kołowaciały
3 os.	kołowaciałby by kołowaciał	kołowaciałaby by kołowaciała	kołowaciałoby by kołowaciało	kołowacieliby by kołowacieli	kołowaciałyby by kołowaciały

bezosobnik: kołowaciano by

bezokolicznik: kołowacieć

imiesłów przysłówkowy współczesny:

kołowaciejąc

gerundium: kołowacenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	kołowacenie	kołowacenia
D.	kołowacenia	kołowaceń
C.	kołowaceniu	kołowaceniom
B.	kołowacenie	kołowacenia
N.	kołowaceniem	kołowaceniami
Ms.	kołowaceniu	kołowaceniach
W.	kołowacenie	kołowacenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: kołowaciejący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	kołowaciejący	kołowaciejący	kołowaciejący	kołowaciejące	kołowaciejąca
D.	kołowaciejącego	kołowaciejącego	kołowaciejącego	kołowaciejącego	kołowaciejącej
C.	kołowaciejącemu	kołowaciejącemu	kołowaciejącemu	kołowaciejącemu	kołowaciejącej
B.	kołowaciejącego	kołowaciejącego	kołowaciejący	kołowaciejące	kołowaciejącą
N.	kołowaciejącym	kołowaciejącym	kołowaciejącym	kołowaciejącym	kołowaciejącą
Ms.	kołowaciejącym	kołowaciejącym	kołowaciejącym	kołowaciejącym	kołowaciejącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	kołowaciejący	kołowaciejący	kołowaciejące	kołowaciejące
D.	kołowaciejących	kołowaciejących	kołowaciejących	kołowaciejących
C.	kołowaciejącym	kołowaciejącym	kołowaciejącym	kołowaciejącym
B.	kołowaciejących	kołowaciejących	kołowaciejących	kołowaciejące
N.	kołowaciejącymi	kołowaciejącymi	kołowaciejącymi	kołowaciejącymi
Ms.	kołowaciejących	kołowaciejących	kołowaciejących	kołowaciejących

odpowiednik aspektowy: skołowacieć

1. o człowieku

Definicja

pot.

tracić orientację i rozeznanie w czymś

Pochodzenie

Zob. koło I

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Stany psychiczne człowieka ➔ zachowania emocjonalne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Działalność intelektualna człowieka ➔ nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

ludzie kołowacieją

Cytaty

Senatorowie kołowacieją. Dziwny jest ten nowy pierwszy, a mówili, że Agryppa Postumus wariat, jednak nie wiadomo, który większy.

źródło: NKJP: Jacek Bocheński: Tyberiusz Cezar, 2009

Zdumiony i przerażony widz, wobec masy nowych wrażeń stworzonych przez jednego człowieka, formalnie kołowacieje: płacze, śmieje się , rozpacza - a wreszcie umiera razem z nim

źródło: Stefan Godlewski, Ludwik Grzeniewski, Henryk Markiewicz: Sladami Wokulskiego, 1957 (books.google.pl)

Bo to jednym niedobrze i drugim niedobrze, człowiek kołowacieje, nie wie, w którą stronę iść .

źródło: Lesław M. Bartelski: Ludzie zza rzeki, 1951 (books.google.pl)

2. o języku

Definicja

stawać się sztywnym, nieruchomym, bez czucia

Pochodzenie

Zob. kołek

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego ➔ czynności i stany fizjologiczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:

drewnieć, drętwieć

Połączenia

język kołowacieje

Cytaty

Szok odebrał mu energię, sprawił, że dłonie drżały, a język kołowaciał.

źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005

Niestety, nic nie rozumiałem, a z moich usiłowań porozumienia się z nią drogą linque ekwilibrystyki też nic nie wychodziło, poza tym , że poczęły mnie boleć ręce i kołowacieć język .

źródło: Eugeniusz Wasilewski: Bezpowrotne szlaki: gawędy morskie, 1971 (books.google.pl)

Data ostatniej modyfikacji: 17.04.2021