UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ryt

Chronologizacja

1648, Kart XVII-XVIII

1.a zdobienie - technika

Definicja

plast.  rzem. 
tworzenie napisów lub rysunków za pomocą ostrego narzędzia, którym wykonuje się wgłębienia w twardym materiale

Pochodzenie

Zob. ryć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka sztuki plastyczne

CZŁOWIEK I TECHNIKA Przemysł rzemiosło

Cytaty

Najprostszą techniką był ryt w drewnie.

źródło: NKJP: Aleksander Jackowski: Polska sztuka ludowa, 1974

Miedzioryt, bądź szerzej - ryt w metalu, jest drugą spośród szlachetnych technik graficznych, a pierwszą wklęsłodrukową [...].

źródło: NKJP: Od miedzi do komputera, Dziennik Polski, 2003-10-10

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ryt
ryty
D. rytu
rytów
C. rytowi
rytom
B. ryt
ryty
N. rytem
rytami
Ms. rycie
rytach
W. rycie
ryty

Inne uwagi

Zwykle lp

1.b zdobienie - rezultat

Definicja

plast.  rzem. 
rysunek stworzony przez wykonanie wgłębień w twardym materiale za pomocą ostrego narzędzia

Pochodzenie

Zob. ryć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka sztuki plastyczne

CZŁOWIEK I TECHNIKA Przemysł rzemiosło

Połączenia

  • ryty naskalne
  • ryt w kamieniu
  • malowidła i ryty

Cytaty

Jego pracą dyplomową był ryt „Bitwy pod Grunwaldem” w formacie znaczka pocztowego.

źródło: NKJP: Król grawerów, Dziennik Polski, 2005-03-22

W latach 1959-70 odkryto tu pozostałości kościoła romańskiego z 2 poł. XII wieku oraz kryptę z cenną płytą posadzkową z rytem figuralnym.

źródło: NKJP: O misjach i plemionach, Gazeta Krakowska, 2002-12-12

Pierwsze malowidła i ryty naskalne odnaleziono niemal 125 lat temu w hiszpańskiej jaskini Altamira.

źródło: NKJP: Wojciech W. Wiśniewski: Nie ryj po rytach, Polityka, 2003-10-11

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ryt
ryty
D. rytu
rytów
C. rytowi
rytom
B. ryt
ryty
N. rytem
rytami
Ms. rycie
rytach
W. rycie
ryty

2. rys

Definicja

książk. 
ogół wyraźnych cech, silnie i trwale wpływających na charakter czegoś

Pochodzenie

Zob. ryć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rys

Cytaty

Po tych czasach sielskich, anielskich, którym niezniszczalny ryt nadawało tymbarskie otoczenie, przyszedł okres pierwszych niepokojów [...].

źródło: NKJP: Daniel Weimer: Życie jak życie, czyli... trzy wcielenia Staszka P., Dziennik Polski, 2005-02-18

Nowe kamienice noszą wyraźny, XIX-wieczny mazurski ryt.

źródło: NKJP: Adrian Ołdak, ABC turysty - dzisiaj Mazury Trybuna Śląska 2001-08-25

[...] tylko sobie znanym sposobem odczytał [...] pewien ryt kobiecej natury.

źródło: NKJP: Bogusława Jędrasik: Gorączka opowiadania wyuzdane, 2007

Mimo swojego propagandowego rytu i skromności zastosowanych środków plastycznych film niesie ze sobą uniwersalne przesłanie.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ryt
ryty
D. rytu
rytów
C. rytowi
rytom
B. ryt
ryty
N. rytem
rytami
Ms. rycie
rytach
W. rycie
ryty

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + ryt +
(JAKI) + (CZEGO)

3. chrztu

Definicja

rel. 
czynność związana z wierzeniami religijnymi lub tradycjami, wykonywana regularnie według określonych zasad

Pochodzenie

łac. ritūs 'zwyczaj, religijny przepis, obyczaj'

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ceremonia, obrządek, obrzęd

Połączenia

  • ryt inicjacyjny
  • ryt chrztu

Cytaty

Dalej następował właściwy ryt chrztu duchowego - prowadzący umieszczał księgę na głowie kandydata, a doskonali i doskonałe kładli na niej swoje prawe dłonie.

źródło: NKJP: Mariusz Dobkowski: Kataryzm historia i system religijny, 2007

W ciągu długiego przecież okresu średniowiecza zmienił się obrządek grzebalny, w mniejszym stopniu ryty pogrzebowe [...].

źródło: NKJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce. Od średniowiecza do czasów współczesnych, 2004

Brakuje czegoś takiego jak dawniej postrzyżyny czy ryty inicjacyjne? Tak. Indianie mieli ryty inicjacyjne, krwawe i bolesne, ale po nich oni byli już dorośli.

źródło: NKJP: Joanna Podgórska: Tata w pancerzu, Polityka, 2007-08-04

[...] początki rytu bierzmowania na Wschodzie przypadają na IV w.

źródło: NKJP: Waldemar Ceran: Historia i bibliografia rozumowania bizantynologii polskiej, 1999

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ryt
ryty
D. rytu
rytów
C. rytowi
rytom
B. ryt
ryty
N. rytem
rytami
Ms. rycie
rytach
W. rycie
ryty

Składnia

bez ograniczeń + ryt +
JAKI
bez ograniczeń + ryt +
CZEGO

4. rzymski

Definicja

jeden z wielu dopuszczalnych sposobów sprawowania obrzędów w obrębie jednego wyznania albo jednej wspólnoty

Pochodzenie

łac. ritūs 'zwyczaj, religijny przepis, obyczaj'

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  obrządek

Połączenia

  • ryt rzymski, trydencki, wschodni
  • kościół jakiegoś rytu

Cytaty

Przywraca ryt trydencki jako jedną z możliwych form odprawiania liturgii, co niestety jest furtką przedsoborowego myślenia [...].

źródło: NKJP: Anna Sobolewska: Mapy duchowe współczesności, 2009

W sobotę w Wadowicach odprawiono też mszę w rycie wschodnim [...].

źródło: NKJP: Monika Juraszek, Ilona Wysocka, Małgorzata Targosz: A teraz w drogę do Kolonii, Gazeta Krakowska, 2005-08-16

Kościoły rytu wschodniego - prawosławny i greckokatolicki - nie przyjęły reformy gregoriańskiej z 1582 r. i posługują się nadal kalendarzem juliańskim.

źródło: NKJP: Rozpoczął się nowy rok, Dziennik Polski, 2002-01-15

Czy spoczął na cmentarzu katolickim, czy może pogrzebano go według rytu masońskiego?

źródło: NKJP: Leszek K. Talko: Koligacje, Gazeta Wyborcza, 1997-07-11

W Ziemi Świętej jest 6 Kościołów katolickich, 5 prawosławnych, 1 luterański i 1 anglikański. Jeżeli chodzi o Kościoły katolickie, są tu Kościoły różnych rytów.

źródło: Włodzimierz Rędzioch: Ziemia Święta potrzebuje pokoju, Niedziela, 2008-08-20 (prasa.wiara.pl)

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ryt
ryty
D. rytu
rytów
C. rytowi
rytom
B. ryt
ryty
N. rytem
rytami
Ms. rycie
rytach
W. rycie
ryty

Składnia

bez ograniczeń + ryt +
JAKI
Data ostatniej modyfikacji: 29.11.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json