Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zachłystuję się |
zachłystujemy się |
|||
| 2 os. |
zachłystujesz się |
zachłystujecie się |
|||
| 3 os. |
zachłystuje się |
zachłystują się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zachłystywałem się +(e)m się zachłystywał |
zachłystywałam się +(e)m się zachłystywała |
zachłystywałom się +(e)m się zachłystywało |
zachłystywaliśmy się +(e)śmy się zachłystywali |
zachłystywałyśmy się +(e)śmy się zachłystywały |
| 2 os. |
zachłystywałeś się +(e)ś się zachłystywał |
zachłystywałaś się +(e)ś się zachłystywała |
zachłystywałoś się +(e)ś się zachłystywało |
zachłystywaliście się +(e)ście się zachłystywali |
zachłystywałyście się +(e)ście się zachłystywały |
| 3 os. |
zachłystywał się |
zachłystywała się |
zachłystywało się |
zachłystywali się |
zachłystywały się |
bezosobnik: zachłystywano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się zachłystywał będę się zachłystywać |
będę się zachłystywała będę się zachłystywać |
będę się zachłystywało będę się zachłystywać |
będziemy się zachłystywali będziemy się zachłystywać |
będziemy się zachłystywały będziemy się zachłystywać |
| 2 os. |
będziesz się zachłystywał będziesz się zachłystywać |
będziesz się zachłystywała będziesz się zachłystywać |
będziesz się zachłystywało będziesz się zachłystywać |
będziecie się zachłystywali będziecie się zachłystywać |
będziecie się zachłystywały będziecie się zachłystywać |
| 3 os. |
będzie się zachłystywał będzie się zachłystywać |
będzie się zachłystywała będzie się zachłystywać |
będzie się zachłystywało będzie się zachłystywać |
będą się zachłystywali będą się zachłystywać |
będą się zachłystywały będą się zachłystywać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zachłystujmy się |
|
| 2 os. |
zachłystuj się |
zachłystujcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zachłystywałbym się bym się zachłystywał |
zachłystywałabym się bym się zachłystywała |
zachłystywałobym się bym się zachłystywało |
zachłystywalibyśmy się byśmy się zachłystywali |
zachłystywałybyśmy się byśmy się zachłystywały |
| 2 os. |
zachłystywałbyś się byś się zachłystywał |
zachłystywałabyś się byś się zachłystywała |
zachłystywałobyś się byś się zachłystywało |
zachłystywalibyście się byście się zachłystywali |
zachłystywałybyście się byście się zachłystywały |
| 3 os. |
zachłystywałby się by się zachłystywał |
zachłystywałaby się by się zachłystywała |
zachłystywałoby się by się zachłystywało |
zachłystywaliby się by się zachłystywali |
zachłystywałyby się by się zachłystywały |
bezosobnik: zachłystywano by się
bezokolicznik: zachłystywać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
zachłystując się
gerundium: zachłystywanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zachłystywanie się |
zachłystywania się |
| D. | zachłystywania się |
zachłystywań się |
| C. | zachłystywaniu się |
zachłystywaniom się |
| B. | zachłystywanie się |
zachłystywania się |
| N. | zachłystywaniem się |
zachłystywaniami się |
| Ms. | zachłystywaniu się |
zachłystywaniach się |
| W. | zachłystywanie się |
zachłystywania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: zachłystujący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zachłystujący się |
zachłystujący się |
zachłystujący się |
zachłystujące się |
zachłystująca się |
| D. | zachłystującego się |
zachłystującego się |
zachłystującego się |
zachłystującego się |
zachłystującej się |
| C. | zachłystującemu się |
zachłystującemu się |
zachłystującemu się |
zachłystującemu się |
zachłystującej się |
| B. | zachłystującego się |
zachłystującego się |
zachłystujący się |
zachłystujące się |
zachłystującą się |
| N. | zachłystującym się |
zachłystującym się |
zachłystującym się |
zachłystującym się |
zachłystującą się |
| Ms. | zachłystującym się |
zachłystującym się |
zachłystującym się |
zachłystującym się |
zachłystującej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zachłystujący się |
zachłystujący się |
zachłystujące się |
zachłystujące się |
| D. | zachłystujących się |
zachłystujących się |
zachłystujących się |
zachłystujących się |
| C. | zachłystującym się |
zachłystującym się |
zachłystującym się |
zachłystującym się |
| B. | zachłystujących się |
zachłystujących się |
zachłystujących się |
zachłystujące się |
| N. | zachłystującymi się |
zachłystującymi się |
zachłystującymi się |
zachłystującymi się |
| Ms. | zachłystujących się |
zachłystujących się |
zachłystujących się |
zachłystujących się |
odpowiednik aspektowy: zachłysnąć się
Pochodzenie
Od dźwiękonaśladowczego *chlyst- (por. ros. chlyst : chlýstát'), spokrewnionego z *chlust- (por. pol. chlustać), *chlast- (pol. chlastać) - oddających dźwięk uderzania, pryskania, pluskania.
1. wodą
Definicja
Warianty
- rzadziej zachłystać się
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób
Połączenia
- zachłystywać się wodą, powietrzem
Cytaty
|
W kombinezonie należy skoczyć z czterometrowej wieży i przepłynąć na plecach basen. Jeden z marynarzy po skoku wpada w panikę. Zachłystuje się wodą, nie może oddychać. Po sekundzie ratownik już jest przy nim, wyciąga go z basenu. źródło: NKJP: Krzysztof Skiba, Basen wilków morskich, Gazeta Wyborcza, 1993-05-15 |
|
|
Nogi mi się trzęsły, oparłem się o balustradę, zachłystując się powietrzem, patrząc bezmyślnie ma pałac króla Stasia. źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Obłęd, 1980 |
Składnia
|
+ | zachłystywać się | + |
CZYM
|
2. paliwem
Definicja
Warianty
- rzadziej zachłystać się
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn
Cytaty
|
Wg mnie jest spore podejrzenie, że silnik zachłystuje się zasysanymi niewielkimi ilościami mieszanki oleju i wody. źródło: Internet: forum.autokacik.pl |
Składnia
|
|
+ | zachłystywać się | + |
CZYM
|
3. wolnością
Definicja
Warianty
- rzadziej zachłystać się
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Połączenia
- zachłystywać się sukcesem, wolnością
Cytaty
|
Natalia jest normalną, spokojną, dobrze wychowaną młodą osobą, która potrafi siebie właściwie ocenić. [...] Nie popada w zachwyt nad sobą. [...] Wie, że wciąż musi się uczyć śpiewać i nie zachłystuje się pierwszymi sukcesami. źródło: NKJP: Malowanie nut, Cosmopolitan nr 7, 1998 |
|
|
Jestem wdzięczny losowi, że pozwolił mi obcować z jego poezją i zachłystywać się pięknością jego wierszy [...] źródło: NKJP: Ryszard Matuszewski: Alfabet. Wybór z pamięci 90-latka, 2004 |
Składnia
|
|
+ | zachłystywać się | + |
CZYM
|