UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dyby

Chronologizacja

1432, SStp
W postaci: dyba

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: p3

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.		dyby
D.		dybów
C.		dybom
B.		dyby
N.		dybami
Ms.		dybach
W.		dyby

Pochodzenie

psł. *dyba 'część kłody, słup, pal, drąg, żerdź'

1. kłody

Definicja

kłody lub deski z otworami, w które w dawnych czasach - szczególnie w średniowieczu - wkładano głowę i ręce więźnia lub skazańca, aby go unieruchomić

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa więzienie i kara

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Połączenia

średniowieczne dyby
dyby i pręgierz, dyby i szubienica
zakuć/zakuwać kogoś w dyby

Cytaty

Krótkie życie spędzali z nogami w drewnianych dybach, z karkami zgiętymi przez wysiłek, wyblakłymi oczami odwykłymi od słonecznego blasku.

źródło: NKJP: Tomasz Kołodziejczak: Krew i kamień, 2003

Taliah została rozkuta z dybów. Przez siedem kolejnych ranków zaklinacz kąpał ją, przedtem polawszy głowę chorej wodą z wonnymi olejkami.

źródło: NKJP: Lucjan Wolanowski: Upał i gorączka, 1970

Na sobotnim jarmarku średniowiecznym nie zabrakło pieczonej świni, zabawnych przedstawień, tańców oraz prawdziwego kata z toporem i dybami.

źródło: NKJP: (CG): Średniowieczne klimaty, Gazeta Wrocławska, 2002-09-30

2. ograniczenia

Definicja

książk.

to, co ogranicza jakąś osobę lub rzecz w określonego rodzaju sposób, charakterystyczny dla rzeczy lub zjawiska wskazanego za pomocą sąsiadującego rzeczownika lub przymiotnika

Relacje znaczeniowe

synonimy:

kajdany, okowy

Cytaty

[Płyta] powstała jako list otwarty do młodych Amerykanek, [...] usiłujący otworzyć im oczy, zmusić do myślenia, rozszerzyć horyzonty, wyzwolić z dybów dulszczyzny.

źródło: NKJP: Magdalena Jung: Depresja: podstępna melancholia, Pinezka.pl, 2007-07

Szkoły w dybach długu. Dług oświaty rośnie w zastraszającym tempie.

źródło: NKJP: Agnieszka Kublik: Szkoły w dybach długu, Gazeta Wyborcza, 1994-09-19

Niestety ludzie zostają skażeni tą słabością bardzo wcześnie, od małego są zakuwani w religijne dyby i ciężko się tego pozbyć [...].

źródło: Internet: gry-online.pl

Składnia

	+	dyby	+	CZEGO
	+	dyby	+	JAKIE

Data ostatniej modyfikacji: 15.07.2022