UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

buńczuk

Chronologizacja

1618, Kart XVII-XVIII
W postaci: bończuk

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. buńczuk
buńczuki
D. buńczuka
buńczuków
C. buńczukowi
buńczukom
B. buńczuk
buńczuki
N. buńczukiem
buńczukami
Ms. buńczuku
buńczukach
W. buńczuku
buńczuki

Pochodzenie

ukr.

1. dowódcy

Definicja

długie drzewce zakończone metalowym emblematem, z przyczepionym pękiem włosia końskiego, używane dawniej jako oznaka władzy w wojsku tureckim, tatarskim, mongolskim i kozackim oraz przez hetmanów polskich

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna osoby związane z wojskiem i wojną

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Połączenia

  • buńczuk hetmański, kozacki, tatarski

Cytaty

Buńczuk był symbolem władzy w wojskach tureckich, kozackich i tatarskich.

źródło: Polityka, 2017 (books.google.pl)

[...] hetman Jan Sobieski tak przyzwyczaił się do buńczuka, że zostawszy królem, nie ruszał na wyprawę wojenną bez niego.

źródło: Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej. Kwartalnik Historyczny, 1987 (books.google.pl)

W bitwie „Rewera” utracił nie tylko większość żołnierzy, ale także oznakę hetmańskiej władzy - buńczuk.

źródło: Sławomir Leśniewski: Wielcy hetmani Rzeczypospolitej, 2003 (books.google.pl)

[...] wręczył Chmielnickiemu oznaki władzy: sztandar, buławę, buńczuk i czapkę hetmańską.

źródło: Karol Grünberg, ‎Bolesław Sprengel: Trudne sąsiedztwo: stosunki polsko-ukraińskie w X-XX wieku, 2005 (books.google.pl)

2. ozdoba

Definicja

ozdobny pęk włosia końskiego, który dawniej doczepiano do zbroi rycerza lub konia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Cytaty

Buńczukami oprawionymi w srebro, złoto lub mosiądz Polacy ozdabiali szyszaki lub zawieszali je na końskich piersiach, przy czym za najstrojniejszy uważano buńczuk w kolorze białym.

źródło: Internet: niezależna.pl

Buńczuk wykonany jest z naturalnego barwionego włosia końskiego. Oprawiony jest w tuleję mosiężną, zakończoną gwintem, z ozdobną nakrętką, która montowana jest na stałe do przezgłówka. W zależności od potrzeby buńczuk można zamontować lub zdemontować.

źródło: Internet: machowicz-rymarstwo.kalisz.pl

Frazeologizmy

buńczuk orkiestrowy
Data ostatniej modyfikacji: 10.06.2022
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj