UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

capnąć

Chronologizacja

1743, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	capnę	capniemy
2 os.	capniesz	capniecie
3 os.	capnie	capną

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	capnąłem +(e)m capnął	capnęłam +(e)m capnęła	capnęłom +(e)m capnęło	capnęliśmy +(e)śmy capnęli	capnęłyśmy +(e)śmy capnęły
2 os.	capnąłeś +(e)ś capnął	capnęłaś +(e)ś capnęła	capnęłoś +(e)ś capnęło	capnęliście +(e)ście capnęli	capnęłyście +(e)ście capnęły
3 os.	capnął	capnęła	capnęło	capnęli	capnęły

bezosobnik: capnięto

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		capnijmy
2 os.	capnij	capnijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	capnąłbym bym capnął	capnęłabym bym capnęła	capnęłobym bym capnęło	capnęlibyśmy byśmy capnęli	capnęłybyśmy byśmy capnęły
2 os.	capnąłbyś byś capnął	capnęłabyś byś capnęła	capnęłobyś byś capnęło	capnęlibyście byście capnęli	capnęłybyście byście capnęły
3 os.	capnąłby by capnął	capnęłaby by capnęła	capnęłoby by capnęło	capnęliby by capnęli	capnęłyby by capnęły

bezosobnik: capnięto by

bezokolicznik: capnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

capnąwszy

gerundium: capnięcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	capnięcie	capnięcia
D.	capnięcia	capnięć
C.	capnięciu	capnięciom
B.	capnięcie	capnięcia
N.	capnięciem	capnięciami
Ms.	capnięciu	capnięciach
W.	capnięcie	capnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: capnięty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	capnięty	capnięty	capnięty	capnięte	capnięta
D.	capniętego	capniętego	capniętego	capniętego	capniętej
C.	capniętemu	capniętemu	capniętemu	capniętemu	capniętej
B.	capniętego	capniętego	capnięty	capnięte	capniętą
N.	capniętym	capniętym	capniętym	capniętym	capniętą
Ms.	capniętym	capniętym	capniętym	capniętym	capniętej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	capnięci	capnięci	capnięte	capnięte
D.	capniętych	capniętych	capniętych	capniętych
C.	capniętym	capniętym	capniętym	capniętym
B.	capniętych	capniętych	capniętych	capnięte
N.	capniętymi	capniętymi	capniętymi	capniętymi
Ms.	capniętych	capniętych	capniętych	capniętych

Pochodzenie

Zob. cap II

Od dźwiękonaśladowczego cap! przy chwytaniu lub ciężkim stąpaniu (Sławski SEJP).

1. chwycić

Definicja

pot.

nagle chwycić rękami lub zębami

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Cytaty

	- Christian! [...] - wypaliła [...], gdy tylko go zobaczyła. Capnęła go za rękę i pociągnęła w stronę wyjścia [...]. źródło: Internet: czarodzieje.org
	Poszedłem pod Stocznię Gdańską. Tam wypatrzyli mnie koledzy, capnęli i wciągnęli za stoczniową bramę. źródło: NKJP: Maria Giedz: Drukarz w strajku, Dziennik Bałtycki 2000-09-01
	Niestety, jak to piesek z taką energią, ma też wady. [...] Pogryzł psa znajomych bez powodu i capnął zębami bez ostrzeżenia naszego [...] synka. źródło: Internet: psnrz.org.pl
	[...] Xavier wyskoczył z łóżka, capnął garść siana i wcisnął jej do ręki [...]. źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Tarot paryski, 1999

Składnia

	+	capnąć	+	KOGO/CO + (za CO)
	+	capnąć	+	KOGO/CO + (CZYM)

2. aresztować

Definicja

pot.

szybko i niespodziewanie zatrzymać kogoś z powodu popełnionego przez niego przestępstwa

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa więzienie i kara

Cytaty

	W telewizorze słyszałam, że aresztowali Pawła. [...] Capnęli go, bo nie płacił podatków. źródło: NKJP: Internet
	[...] zażartował, że kolega z reprezentacji [...] przemyca narkotyki i broń. Policja capnęła niewinnego piłkarza na lotnisku. źródło: Przez głupi żart zamknęli mu kumpla, Fakt, 2012-08-20 (sport.fakt.pl)
	[...] Minusa capnęli za jakieś włamanie [...]. źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007
	Położycie się przekimać na ławce jakiej czy w krzakach, to was za włóczęgostwo capną. źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Smoczy pazur, 2003

Składnia

capnąć

KOGO + (za CO)

3. ukraść

Definicja

pot.

działając w sposób nagły lub niespodziewany, przejąć lub zabrać coś, co należy do kogoś innego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa przestępstwa

Cytaty

	[...] wszyscy strażnicy [...] paradują w chromowych butach, których nikt im nigdy nie przydzielił? Wszystko to capnęli w celach knajacy, żeby później opylić strażnikom. źródło: NKJP: Aleksander Sołżenicyn: Archipelag GUŁag,1977
	Jeśli wygrasz [...], wzmocnisz swoją pozycję, a ona przegra. Jeżeli będzie z tobą i przegrasz, to na ciebie spadną konsekwencje. A gdy zwolni się twoje stanowisko, natychmiast je capnie. źródło: Aneta Jadowska: Cud, miód, Malina, 2021 (books.google.pl)
	[...] jeśli przyjmiemy chrzest z rąk niemieckich, to cesarz [...] szybko capnie nasze ziemie. źródło: Wojciech Drewniak: Historia bez cenzury, 2020 (books.google.pl)
	Co złodzieje robią z tymi kołpakami? Sprzedają? [...] kolekcjonują? [...] capnęli mi również pióra wycieraczek...aż dziw bierze, że zostawili w spokoju antenę i reflektory.... źródło: Internet: forum.gazeta.pl

Składnia

	+	capnąć	+	CO
	+	capnąć	+	(KOMU)

Data ostatniej modyfikacji: 06.03.2023