UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ogłosić

Chronologizacja

2 połowa XV w., SStp

Pochodzenie

Zob. głosić

1. wyrok

Definicja

podać do publicznej wiadomości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  obwieścić
hiperonimy:  poinformować

Połączenia

  • bank, minister, premier, prezydent, przewodniczący, rząd, sąd, sejm, sędzia, wojewoda, zarząd, związek zawodowy ogłosił; firma, gmina, komisja, spółka ogłosiła; jury ogłosiło
  • ogłosić dziennikarzom, kandydatom, ludziom, mieszkańcom, narodom, rodakom, światu, wiernym, wszystkim, zgromadzonym
  • ogłosić dekret, komunikat, manifest, odezwę, rozporządzenie, ustawę; amnestię, wyrok; konkurs, plebiscyt, przetarg, referendum, wybory; alarm, mobilizację, pogotowie strajkowe, stan wojenny, stan wyjątkowy, strajk, żałobę narodową; decyzję, listę, plan, werdykt, wyniki (egzaminu, głosowania, losowania...); nabór, zapisy; bankructwo, dymisję, upadłość; niepodległość, zwycięstwo; początek czegoś, przerwę, koniec czegoś, zakończenie czegoś, termin czegoś
  • ogłosić na posiedzeniu, na zebraniu; na łamach pisma, na stronie internetowej gminy
  • ogłosić w gazecie, w mediach, w prasie; w Dzienniku Ustaw, w Monitorze Polskim
  • ogłosić oficjalnie, publicznie, uroczyście; wszem i wobec
  • ogłosić i nagrodzić, ogłosić i przeprowadzić; unieważnić i ogłosić, ustalić i ogłosić

Cytaty

Rząd ogłosił program reform górniczych.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 6.12.2002

Rozstrzygnięcie konkursu i wręczenie nagród nastąpi 14 grudnia. Wyniki ogłoszone zostaną w lokalnych mediach.

źródło: NKJP: /awa/: Spółka Radkom ogłasza konkurs na maskotkę. Nagrody czekają, Echo Dnia, 2007-11-07

18.44 to godzina, o której przed dwudziestu laty ogłoszono światu wybór nowego papieża.

źródło: NKJP: Przy dźwiękach Dzwonu Zygmunta, Dziennik Polski, 1998-10-17

Oto ogłoszono nam, że sejmowa komisja śledcza będzie pracować jawnie.

źródło: NKJP: A. Tumialis: Humor i ojczyzna. Polski Archimedes, Tygodnik Ciechanowski, 2003-02-11

Jeżeli chodzi o zakończenie negocjacji, to naszą ambicją jest, aby (podczas grudniowego szczytu UE) w Nicei można było ogłosić, kiedy i w jakich warunkach może ono nastąpić.

źródło: NKJP: (PAP): Francuska miłość, Dziennik Polski, 2000-08-03

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ogłoszę
 ogłosimy
2 os. ogłosisz
 ogłosicie
3 os. ogłosi
 ogłoszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ogłosiłem
+(e)m ogłosił
 ogłosiłam
+(e)m ogłosiła
 ogłosiłom
+(e)m ogłosiło
 ogłosiliśmy
+(e)śmy ogłosili
 ogłosiłyśmy
+(e)śmy ogłosiły
2 os. ogłosiłeś
+(e)ś ogłosił
 ogłosiłaś
+(e)ś ogłosiła
 ogłosiłoś
+(e)ś ogłosiło
 ogłosiliście
+(e)ście ogłosili
 ogłosiłyście
+(e)ście ogłosiły
3 os. ogłosił
 ogłosiła
 ogłosiło
 ogłosili
 ogłosiły

bezosobnik: ogłoszono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ogłośmy
2 os. ogłoś
 ogłoście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ogłosiłbym
bym ogłosił
 ogłosiłabym
bym ogłosiła
 ogłosiłobym
bym ogłosiło
 ogłosilibyśmy
byśmy ogłosili
 ogłosiłybyśmy
byśmy ogłosiły
2 os. ogłosiłbyś
byś ogłosił
 ogłosiłabyś
byś ogłosiła
 ogłosiłobyś
byś ogłosiło
 ogłosilibyście
byście ogłosili
 ogłosiłybyście
byście ogłosiły
3 os. ogłosiłby
by ogłosił
 ogłosiłaby
by ogłosiła
 ogłosiłoby
by ogłosiło
 ogłosiliby
by ogłosili
 ogłosiłyby
by ogłosiły

bezosobnik: ogłoszono by

bezokolicznik: ogłosić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ogłosiwszy

gerundium: ogłoszenie

imiesłów przymiotnikowy bierny: ogłoszony

odpowiednik aspektowy: ogłaszać

Składnia

Rzosobowy + ogłosić +
(KOMU) + CO + (GDZIE)
Rzosobowy + ogłosić +
(KOMU) + (GDZIE) + że ZDANIE | ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE

2. powieść

Definicja

wydać jakiś tekst drukiem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Środki masowego przekazu wydawnictwa

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Środki masowego przekazu prasa

Relacje znaczeniowe

synonimy:  opublikować, wydrukować
hiperonimy:  wydać

Połączenia

  • autor, pisarz, poeta, uczony ogłosił
  • ogłosić artykuł, dzieło, korespondencję, książkę, listy, powieść, pracę naukową, tomik poezji, tekst, utwór, wiersze
  • ogłosić pod pseudonimem
  • ogłosić w antologii, w kwartalniku, w prasie
  • ogłosić drukiem
  • napisać i ogłosić, zebrać i ogłosić

Cytaty

W stanie wojennym ogłosił pod pseudonimem jeden tomik wierszy.

źródło: NKJP: Agnieszka Dajbor: Czy istnieje młoda polska literatura?, 1992-12-24

Wiara w przetrwanie Austro-Węgier istniała długo, skoro na parę miesięcy przed ich rozpadem jeden z austriackich ekonomistów ogłosił obszerną, dwutomową pracę na temat unii celnej pomiędzy tymi państwami.

źródło: NKJP: Janusz Tazbir: Silva rerum historicarum, 2002

W roku 1954 ogłosił artykuł w „Kulturze”, w którym uzasadniał, że polscy pisarze są bez szans na rynku światowym, gdyż Polska to mało atrakcyjny temat.

źródło: NKJP: Agnieszka Stawiarska: Pałka, drwina, bździna, Gazeta Wyborcza, 1999-01-16

Wystąpił z sześcioma prelekcjami, z których trzy zostały ogłoszone drukiem i spotkały się z dużym uznaniem środowiska historycznego.

źródło: NKJP: Piotr Biliński: Feliks Koneczny (1862-1949). Życie i działalność, 2001

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ogłoszę
 ogłosimy
2 os. ogłosisz
 ogłosicie
3 os. ogłosi
 ogłoszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ogłosiłem
+(e)m ogłosił
 ogłosiłam
+(e)m ogłosiła
 ogłosiłom
+(e)m ogłosiło
 ogłosiliśmy
+(e)śmy ogłosili
 ogłosiłyśmy
+(e)śmy ogłosiły
2 os. ogłosiłeś
+(e)ś ogłosił
 ogłosiłaś
+(e)ś ogłosiła
 ogłosiłoś
+(e)ś ogłosiło
 ogłosiliście
+(e)ście ogłosili
 ogłosiłyście
+(e)ście ogłosiły
3 os. ogłosił
 ogłosiła
 ogłosiło
 ogłosili
 ogłosiły

bezosobnik: ogłoszono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ogłośmy
2 os. ogłoś
 ogłoście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ogłosiłbym
bym ogłosił
 ogłosiłabym
bym ogłosiła
 ogłosiłobym
bym ogłosiło
 ogłosilibyśmy
byśmy ogłosili
 ogłosiłybyśmy
byśmy ogłosiły
2 os. ogłosiłbyś
byś ogłosił
 ogłosiłabyś
byś ogłosiła
 ogłosiłobyś
byś ogłosiło
 ogłosilibyście
byście ogłosili
 ogłosiłybyście
byście ogłosiły
3 os. ogłosiłby
by ogłosił
 ogłosiłaby
by ogłosiła
 ogłosiłoby
by ogłosiło
 ogłosiliby
by ogłosili
 ogłosiłyby
by ogłosiły

bezosobnik: ogłoszono by

bezokolicznik: ogłosić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ogłosiwszy

gerundium: ogłoszenie

imiesłów przymiotnikowy bierny: ogłoszony

odpowiednik aspektowy: ogłaszać

Składnia

Rzosobowy + ogłosić +
CO + (GDZIE)

3. zdrajcą

Definicja

publicznie poinformować, że jakaś osoba, rzecz lub zjawisko ma jakieś cechy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  poinformować

Połączenia

  • rząd, sejm ogłosił; mieszkańcy, radni ogłosili
  • ogłosić dzień, miesiąc, miasto, rok jakimś
  • ogłosić kogoś dezerterem, kłamcą, mistrzem, mordercą, sklerotykiem, wariatem, zdrajcą; coś dniem, miastem, miesiącem, rokiem kogoś/czegoś
  • ogłosić kogoś za geniusza, za odstępcę, za odszczepieńca, za wariata; coś za nieważne, za zamknięte

Cytaty

Nie zgodzisz się z innymi - ogłoszą cię zdrajcą.

źródło: NKJP: Stanisław Kowalewski: Czarne okna, 1961

Rok 2003 ogłoszono rokiem niepełnosprawnych.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 3.10.2003

Dla zachęcenia tarnowian do odwiedzenia Muzeum [...] niedzielę ogłoszono dniem familijnym, wstęp do wszystkich placówek jest bezpłatny.

źródło: NKJP: Kolejny tom rocznika, Dziennik Polski, 2002-12-28

Wyrok, jaki zapadł tego dnia, był salomonowy: pismo zamknąć, redaktora zesłać, autora urzędowo ogłosić za wariata.

źródło: NKJP: Jan Gondowicz: Powszechna historia nikczemności, Gazeta Wyborcza, 1993-05-21

Sprawa [...] zostanie już wcześniej rozstrzygnięta i ogłoszona za zamkniętą.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ogłoszę
 ogłosimy
2 os. ogłosisz
 ogłosicie
3 os. ogłosi
 ogłoszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ogłosiłem
+(e)m ogłosił
 ogłosiłam
+(e)m ogłosiła
 ogłosiłom
+(e)m ogłosiło
 ogłosiliśmy
+(e)śmy ogłosili
 ogłosiłyśmy
+(e)śmy ogłosiły
2 os. ogłosiłeś
+(e)ś ogłosił
 ogłosiłaś
+(e)ś ogłosiła
 ogłosiłoś
+(e)ś ogłosiło
 ogłosiliście
+(e)ście ogłosili
 ogłosiłyście
+(e)ście ogłosiły
3 os. ogłosił
 ogłosiła
 ogłosiło
 ogłosili
 ogłosiły

bezosobnik: ogłoszono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ogłośmy
2 os. ogłoś
 ogłoście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ogłosiłbym
bym ogłosił
 ogłosiłabym
bym ogłosiła
 ogłosiłobym
bym ogłosiło
 ogłosilibyśmy
byśmy ogłosili
 ogłosiłybyśmy
byśmy ogłosiły
2 os. ogłosiłbyś
byś ogłosił
 ogłosiłabyś
byś ogłosiła
 ogłosiłobyś
byś ogłosiło
 ogłosilibyście
byście ogłosili
 ogłosiłybyście
byście ogłosiły
3 os. ogłosiłby
by ogłosił
 ogłosiłaby
by ogłosiła
 ogłosiłoby
by ogłosiło
 ogłosiliby
by ogłosili
 ogłosiłyby
by ogłosiły

bezosobnik: ogłoszono by

bezokolicznik: ogłosić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ogłosiwszy

gerundium: ogłoszenie

imiesłów przymiotnikowy bierny: ogłoszony

odpowiednik aspektowy: ogłaszać

Składnia

Rzosobowy + ogłosić +
KOGO/CO + KIM/CZYM
Rzosobowy + ogłosić +
KOGO/CO + za KOGO/CO

4. wodzem

Definicja

oficjalnie nadać komuś jakiś tytuł lub powołać na stanowisko

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa władza państwowa

Połączenia

  • ogłosić kogoś cesarzem, królem, wodzem; dziedzicem

Cytaty

Podczas elekcji większość senatu i Litwinów opowiedziała się za cesarzem Maksymilianem II Habsburgiem i jego - wbrew woli zgromadzonej szlachty - ogłosił królem prymas Uchański.

źródło: KWSJP: Alicja Dybkowska, Jan Żaryn, Małgorzata Żaryn: Polskie dzieje od czasów najdawniejszych do współczesności, 1994

Orestes ogłosił cesarzem swego dwunastoletniego syna Romulusa Augustusa, sam zaś sprawował władzę w jego imieniu.

źródło: Internet

W niemal bezkrwawym przewrocie dokonanym latem 1973 r. [...] proklamował Republikę Afganistanu, a siebie ogłosił jej założycielem, prezydentem i premierem.

źródło: KWSJP: Piotr Zams: Jak do tego doszło - Afganistan, Obóz, 1985, nr 10

Aby zapobiec w przyszłości objęciu władzy przez szwagra [...], monarcha ogłosił dziedzicem swojego siostrzeńca.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ogłoszę
 ogłosimy
2 os. ogłosisz
 ogłosicie
3 os. ogłosi
 ogłoszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ogłosiłem
+(e)m ogłosił
 ogłosiłam
+(e)m ogłosiła
 ogłosiłom
+(e)m ogłosiło
 ogłosiliśmy
+(e)śmy ogłosili
 ogłosiłyśmy
+(e)śmy ogłosiły
2 os. ogłosiłeś
+(e)ś ogłosił
 ogłosiłaś
+(e)ś ogłosiła
 ogłosiłoś
+(e)ś ogłosiło
 ogłosiliście
+(e)ście ogłosili
 ogłosiłyście
+(e)ście ogłosiły
3 os. ogłosił
 ogłosiła
 ogłosiło
 ogłosili
 ogłosiły

bezosobnik: ogłoszono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ogłośmy
2 os. ogłoś
 ogłoście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ogłosiłbym
bym ogłosił
 ogłosiłabym
bym ogłosiła
 ogłosiłobym
bym ogłosiło
 ogłosilibyśmy
byśmy ogłosili
 ogłosiłybyśmy
byśmy ogłosiły
2 os. ogłosiłbyś
byś ogłosił
 ogłosiłabyś
byś ogłosiła
 ogłosiłobyś
byś ogłosiło
 ogłosilibyście
byście ogłosili
 ogłosiłybyście
byście ogłosiły
3 os. ogłosiłby
by ogłosił
 ogłosiłaby
by ogłosiła
 ogłosiłoby
by ogłosiło
 ogłosiliby
by ogłosili
 ogłosiłyby
by ogłosiły

bezosobnik: ogłoszono by

bezokolicznik: ogłosić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ogłosiwszy

gerundium: ogłoszenie

imiesłów przymiotnikowy bierny: ogłoszony

odpowiednik aspektowy: ogłaszać

Składnia

Rzosobowy + ogłosić +
KOGO + KIM
Data ostatniej modyfikacji: 19.09.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN