Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zmętnieję |
zmętniejemy |
|||
| 2 os. |
zmętniejesz |
zmętniejecie |
|||
| 3 os. |
zmętnieje |
zmętnieją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zmętniałem +(e)m zmętniał |
zmętniałam +(e)m zmętniała |
zmętniałom +(e)m zmętniało |
zmętnieliśmy +(e)śmy zmętnieli |
zmętniałyśmy +(e)śmy zmętniały |
| 2 os. |
zmętniałeś +(e)ś zmętniał |
zmętniałaś +(e)ś zmętniała |
zmętniałoś +(e)ś zmętniało |
zmętnieliście +(e)ście zmętnieli |
zmętniałyście +(e)ście zmętniały |
| 3 os. |
zmętniał |
zmętniała |
zmętniało |
zmętnieli |
zmętniały |
bezosobnik: zmętniano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zmętniejmy |
|
| 2 os. |
zmętniej |
zmętniejcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zmętniałbym bym zmętniał |
zmętniałabym bym zmętniała |
zmętniałobym bym zmętniało |
zmętnielibyśmy byśmy zmętnieli |
zmętniałybyśmy byśmy zmętniały |
| 2 os. |
zmętniałbyś byś zmętniał |
zmętniałabyś byś zmętniała |
zmętniałobyś byś zmętniało |
zmętnielibyście byście zmętnieli |
zmętniałybyście byście zmętniały |
| 3 os. |
zmętniałby by zmętniał |
zmętniałaby by zmętniała |
zmętniałoby by zmętniało |
zmętnieliby by zmętnieli |
zmętniałyby by zmętniały |
bezosobnik: zmętniano by
bezokolicznik: zmętnieć
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zmętniawszy
gerundium: zmętnienie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zmętnienie |
zmętnienia |
| D. | zmętnienia |
zmętnień |
| C. | zmętnieniu |
zmętnieniom |
| B. | zmętnienie |
zmętnienia |
| N. | zmętnieniem |
zmętnieniami |
| Ms. | zmętnieniu |
zmętnieniach |
| W. | zmętnienie |
zmętnienia |
odpowiednik aspektowy: mętnieć
Pochodzenie
1. o płynie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii
Połączenia
- mocz, roztwór zmętniał; woda zmętniała
Cytaty
|
Po dwóch dniach zauważono lekkie zmętnienie cieczy w jednej zlewce. Wskaż, w której zlewce ciecz zmętniała i uzasadnij swój wybór. źródło: NKJP: (xx): Sprawdź, jak zdałeś, Dziennik Bałtycki, 2005-01-15 |
|
|
Woda zmętniała od drobinek mułu [...]. źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Naznaczeni błękitem, 2005 |
2. o wzroku
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd
Połączenia
- wzrok zmętniał; oczy zmętniały
Cytaty
|
[...] siadł ciężko na krześle. Jego oczy zmętniały. źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Podróż do krainy om. Opowieść hipotetyczna, 1974 |
|
|
Dziś wzrok mu zmętniał, a przez to złagodniał. źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Sanatorium, 2005 |