UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rezerwa

Chronologizacja

1666, Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

fr. réserve

z łac. reservāre 'zachować, zostawić, odłożyć'

1. czegoś

Definicja

pewna ilość czegoś, przechowywana po to, aby można ją było wykorzystać w razie nagłej potrzeby

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse czynności, przedmioty związane z pieniędzmi

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Biznes handel i usługi

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

rezerwa dewizowa, finansowa, pieniężna; budżetowa, rządowa; ogólna; celowa, inwestycyjna, oświatowa, obronna, reprywatyzacyjna, restrukturyzacyjna, specjalna; żywnościowa; obowiązkowa; rezerwy energetyczne, gospodarcze, materiałowe, paliwowe, zbożowe; bankowe, gotówkowe, kapitałowe; państwowe; niewykorzystane; wielomiliardowe; ogromne, olbrzymie, pokaźne, rosnące, szczupłe, wysokie, znaczne rezerwy
rezerwa cukru, mięsa, produktów rolnych, wody, zboża, żywności; gruntów; energii, gazu, paliw, paliwa, ropy, surowców, węgla, złota; dewiz, gotówki, pieniędzy, walut; budżetu państwa, ministerstwa, ministra (finansów, gospodarki, transportu, oświaty), premiera, Rady Ministrów
rezerwa na inwestycje; na odprawy dla pracowników, na podwyżki płac, wynagrodzeń, na świadczenia emerytalne, pracownicze
rezerwy i zapasy
kwota, wysokość rezerwy
środki z rezerwy
rezerwy topnieją, wyczerpały się; wzrosły
mieć, utrzymywać; stworzyć, tworzyć, utworzyć; rozwiązać, zmniejszyć/zmniejszać, zlikwidować, zwiększyć/zwiększać; uruchomić/uruchamiać, uszczuplić rezerwę; posiadać; gromadzić, zgromadzić; odbudować, odnowić, uzupełnić/uzupełniać; ograniczyć/ograniczać; naruszyć, nadwerężyć, wykorzystać rezerwy
dysponować rezerwą; gospodarować rezerwami
korzystać, skorzystać z rezerwy

Cytaty

	Kiedyś w magazynach [...] przechowywano rezerwy strategicznych surowców i towarów. Być może wrócą te czasy. źródło: NKJP: Michał Matys: Handel, Gazeta Wyborcza, 1996-07-11
	Popyt na paliwa jest tak duży, że CPN i Rafineria Gdańska, aby zapewnić ciągłość dostaw, naruszają swoje rezerwy. źródło: NKJP: Artur Morka: Rynek paliw, Gazeta Wyborcza, 1996-08-20
	Stanąłem przed bardzo trudnym zadaniem. Z jednej strony pustki w sklepach i brak rezerw w magazynach, z drugiej strajk okupacyjny i wielogodzinne rozmowy. źródło: NKJP: 20 lat później, Dziennik Polski, 2001-01-15
	Wszystkie firmy wstrzymały nam dostawy leków. Praktycznie nie mamy żadnych zapasów. Jest jedynie niewielka rezerwa, która wystarczy na weekend. Są to leki ratujące życie [...]. źródło: NKJP: Magdalena Sulich-Kosiec: Szpital krok od „zapaści”, Echo Dnia, 2004-10-02
	Zaproponowaliśmy, aby rząd rozpoczął oszczędności od siebie i, na przykład, zlikwidował rezerwę na odprawy dla członków rządu odchodzących ze stanowisk po najbliższych wyborach. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 25.07.2001

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	rezerwa	rezerwy
D.	rezerwy	rezerw

C.	rezerwie	rezerwom
B.	rezerwę	rezerwy
N.	rezerwą	rezerwami
Ms.	rezerwie	rezerwach
W.	rezerwo	rezerwy

Składnia

rezerwa

(CZEGO)

2. zawodnicy na ławce

Definicja

zawodnicy, którzy w razie potrzeby mogą zastąpić innych zawodników biorących udział w grze

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport osoby i organizacje związane ze sportem

Połączenia

klubowa, miejscowa rezerwa; rezerwa taktyczna
rezerwa drużyny, rezerwy klubu
gracze rezerwy
przesunąć kogoś do rezerwy

Cytaty

W dniu meczu dostałem od doktora zastrzyk, ból minął. Trener nie zapytał mnie nawet, jak się czuję. Na odprawie powiedział, że nie ma dla mnie miejsca nawet w rezerwie.

źródło: NKJP: Robert Błoński: Reprezentanci o trenerze kadry, Gazeta Wyborcza, 1997-05-17

Teraz mamy 16 w miarę równorzędnych piłkarzy i w rezerwie utalentowaną młodzież - wyjaśniał trener

źródło: NKJP: Express Ilustrowany, 2001-08-04

Polonia grała krótką ławką. W rezerwie trener [...] miał tylko trójkę koszykarzy.

źródło: NKJP: Jedna wygrana, Gazeta Poznańska, 2003-09-17

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	rezerwa	rezerwy
D.	rezerwy	rezerw

C.	rezerwie	rezerwom
B.	rezerwę	rezerwy
N.	rezerwą	rezerwami
Ms.	rezerwie	rezerwach
W.	rezerwo	rezerwy

3. drużyna

Definicja

drużyna sportowa, złożona z zawodników danego klubu, którzy nie występują aktualnie w podstawowym zespole, grającym w wyższej klasie rozgrywek

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport osoby i organizacje związane ze sportem

Relacje znaczeniowe

synonimy:

rezerwy

Połączenia

grać, startować, wystąpić/występować, zagrać w rezerwie

Cytaty

W ubiegłym sezonie obaj występowali przede wszystkim w rezerwie Wisły . W meczu przeciwko zespołowi WIT Georgia otrzymali szansę debiutu w oficjalnym spotkaniu pierwszej drużyny „Białej Gwiazdy”.

źródło: NKJP: Trema szybko minęła, Gazeta Krakowska, 2004-08-06

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	rezerwa	rezerwy
D.	rezerwy	rezerw

C.	rezerwie	rezerwom
B.	rezerwę	rezerwy
N.	rezerwą	rezerwami
Ms.	rezerwie	rezerwach
W.	rezerwo	rezerwy

4. na wojnie

Definicja

oddziały wojska, które w danym momencie nie biorą udziału w walce, ale w razie potrzeby mogą brać w niej udział

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna armia

Relacje znaczeniowe

synonimy:

odwód

Połączenia

rzucić, przerzucić, skierować gdzieś rezerwy

Cytaty

	Sztab Krasnej Armii trzymał w odwodzie rezerwy, które weszły do walki w chwili największego zagrożenia. źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1978
	[...] niedługo znaleźli się jako rezerwa na drugiej linii frontu. Razem z jakimś starym szkopem zajęli ledwo wykopane stanowisko i czekali świtu. źródło: NKJP: Wiesław Dymny: Opowiadania zwykłe, 1997
	Zaraz po zakończeniu ofensywy wszystkie rezerwy miały zostać przerzucone na wschód w celu wzmocnienia obrony. źródło: Internet
	Guderian zażądał od Hitlera, aby niewprowadzone do walki rezerwy wysłać na front wschodni. źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	rezerwa	rezerwy
D.	rezerwy	rezerw

C.	rezerwie	rezerwom
B.	rezerwę	rezerwy
N.	rezerwą	rezerwami
Ms.	rezerwie	rezerwach
W.	rezerwo	rezerwy

5. po służbie wojskowej

Definicja

ogół osób, które odbyły przeszkolenie wojskowe i w danym momencie nie służą już w wojsku, ale w razie potrzeby mogą być do niego powołane

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna osoby związane z wojskiem i wojną

Połączenia

chorąży, kapitan, kapral, major, oficer, plutonowy, podchorąży, podoficer, podpułkownik, pułkownik, szeregowy; ćwiczenia; mobilizacja rezerwy
powołać, przenieść, skierować, zwolnić kogoś do rezerwy; odejść/odchodzić, przejść/przechodzić, trafić do rezerwy

Cytaty

	W tym roku jeszcze pół tysiąca żołnierzy przesuniętych do rezerwy zdobędzie nowe cywilne kwalifikacje. źródło: NKJP: Jarosław Sidorowicz: Żołnierze zawodowi, którzy stracili etaty, szukają nowego miejsca, Gazeta Wyborcza, 1995-05-25
	Mój pluton składał się z szeregowców i podoficerów rezerwy, którzy już po prostu wyszli z wprawy. Musiałem więc dublować każdego, kto siedział ze słuchawkami na uszach i odbierał telegramy z innych stacji. źródło: NKJP: To mistrz prawdziwy, Dziennik Polski, 2004-02-07
	Wyszywania nauczył się on w wojsku, gdzie własnoręcznie robił chusty dla odchodzących do rezerwy żołnierzy. źródło: NKJP: Poświęcili sztandar, Dziennik Polski, 2003-10-20
	Mam pytanie dotyczące mobilizacji rezerwy na Podkarpaciu. Według oceny jest tam około 200 tys. rezerwistów. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 22.10.1998

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	rezerwa	rezerwy
D.	rezerwy	rezerw

C.	rezerwie	rezerwom
B.	rezerwę	rezerwy
N.	rezerwą	rezerwami
Ms.	rezerwie	rezerwach
W.	rezerwo	rezerwy

Inne uwagi

Zwykle lp

6. w stosunku do kogoś

Definicja

postawa odznaczająca się brakiem emocji i biernością, spowodowana nieufnością lub niechęcią do zbytniego zaangażowania się

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

daleko idąca, daleko posunięta, duża, głęboka, lekka, ogromna, spora, wielka, wyraźna, znaczna; chłodna, ostrożna, surowa rezerwa
rezerwa i chłód, rezerwa i dystans, rezerwa i niepokój, rezerwa i nieufność, rezerwa i obojętność, rezerwa i ostrożność, rezerwa i sceptycyzm; niechęć i rezerwa
pełen rezerwy
zachować/zachowywać; manifestować (swoją), okazać/okazywać, wyrazić; przełamać/przełamywać rezerwę; wyczuć czyjąś rezerwę
patrzeć na coś, podejść/podchodzić do czegoś, traktować kogoś, coś; przyjąć coś z rezerwą

Cytaty

	Społeczeństwo polskie w Królestwie nie wierzyło jeszcze w możliwość klęski Rosji i zachowywało rezerwę wobec akcji Piłsudskiego. źródło: NKJP: (PAP): Marsz po wolność, Dziennik Polski, 2003-08-06
	W Wielkiej Brytanii, Niemczech, Francji, Irlandii i USA nie ma zakazu przynależności służby cywilnej do partii, ale urzędnicy muszą zachować rezerwę w prezentowaniu swych poglądów. źródło: NKJP: Jolanta Koral:Jaka będzie nasza kadra urzędnicza, Gazeta Wyborcza, 1995-02-10
	Ciekawe, że nawet kierujący negocjacjami minister spraw zagranicznych [...] znany był dotąd ze swej, łagodnie mówiąc, rezerwy w stosunku do EWG. źródło: NKJP: Piotr Cegielski: Ostry skręt na Zachód, Gazeta Wyborcza, 1993-10-28
	Ciśnie się na usta pytanie - skąd wzięła się ta pełna niechęci rezerwa wobec Czechów? Czy to symboliczny odwet za jakieś krzywdy? Za jakie? źródło: NKJP: Henryk Waniek: Opis podróży mistycznej z Oświęcimia do Zgorzelca 1257-1957, 1996
	Nie trzeba było nadprzyrodzonych zdolności, by wyczuć jej napięcie i rezerwę. źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	rezerwa	rezerwy
D.	rezerwy	rezerw

C.	rezerwie	rezerwom
B.	rezerwę	rezerwy
N.	rezerwą	rezerwami
Ms.	rezerwie	rezerwach
W.	rezerwo	rezerwy

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

rezerwa

(w CZYM ) + (wobec KOGO/CZEGO)

Frazeologizmy

w rezerwie

Data ostatniej modyfikacji: 13.08.2021