UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

krotochwilny

Chronologizacja

1521, SPXVI

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. krotochwilny
krotochwilny
krotochwilny
krotochwilne
krotochwilna
D. krotochwilnego
krotochwilnego
krotochwilnego
krotochwilnego
krotochwilnej
C. krotochwilnemu
krotochwilnemu
krotochwilnemu
krotochwilnemu
krotochwilnej
B. krotochwilnego
krotochwilnego
krotochwilny
krotochwilne
krotochwilną
N. krotochwilnym
krotochwilnym
krotochwilnym
krotochwilnym
krotochwilną
Ms. krotochwilnym
krotochwilnym
krotochwilnym
krotochwilnym
krotochwilnej
W. krotochwilny
krotochwilny
krotochwilny
krotochwilne
krotochwilna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. krotochwilni
krotochwilni
krotochwilne
krotochwilne
D. krotochwilnych
krotochwilnych
krotochwilnych
krotochwilnych
C. krotochwilnym
krotochwilnym
krotochwilnym
krotochwilnym
B. krotochwilnych
krotochwilnych
krotochwilnych
krotochwilne
N. krotochwilnymi
krotochwilnymi
krotochwilnymi
krotochwilnymi
Ms. krotochwilnych
krotochwilnych
krotochwilnych
krotochwilnych
W. krotochwilni
krotochwilni
krotochwilne
krotochwilne

Pochodzenie

Od: krotochwila

1.a człowiek

Definicja

książk. 
taki, który jest skłonny do żartobliwych zachowań lub wypowiedzi mających kogoś rozbawić

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zabawny

Cytaty

W tym „ha!” krotochwilny grubas zamknął cały swój pogląd na zawiłość postępowania kobiet i na sprawność wymiarów sprawiedliwości [...].

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Dzikie banany, 1960

[...] z tego portretu krotochwilnego lekkoducha stopniowo wyłania się osobowość bardziej złożona, skomplikowana i nie do końca dająca się poznać.

źródło: NKJP: Barbara Jarska: Studia ad Bibliothecarum Scientiam Pertinentia, 2005

Bohaterem nie jest [...] jakiś komiczny, ucieszny, wesoły czy krotochwilny człek, lecz swoisty filozofujący oryginał, cudaczny i dziwaczny, który pochłonięty jest pewną utopijną wizją świata.

źródło: Więź, 2000 (books.google.pl)

1.b uśmiech

Definicja

książk. 
taki, który świadczy o czyjejś skłonności do żartobliwych zachowań lub wypowiedzi, mających kogoś rozbawić

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Połączenia

  • krotochwilny uśmiech

Cytaty

Słuchający poznaniacy [...] próbują ,„zagiąć” krotochwilny charakter zakonnika. Niektórzy myślą: jak sobie poradzi, gdy dostanie poważny problem do rozwiązania?

źródło: NKJP: Danuta Pawlicka: Milczenie rozzuchwala złych, Gazeta Poznańska, 2004-03-06

Europejczycy [...] do południa nie wychodzą z domów z uwagi na krotochwilne zachowanie dzieci i dorosłych. Czerwonymi farbami smaruje się czoło i składa najlepsze wiosenne życzenia. Taki odrębny od polskiego “śmigus-dyngus” bez wody.

źródło: Internet: pawelsliwko.blogspot.com

- My tu popijali ich winko - wtrącił z krotochwilnym uśmieszkiem Bartuś, delektujący się razem z Mrozem przez cały czas pobytu w Paryżu winem od rana do wieczora [...].

źródło: Jerzy Mieczysław Rytard: Wspomnienia o Karolu Szymanowskim, 1982 (books.google.pl)

2. tekst

Definicja

książk. 
taki, którego celem jest rozbawianie kogoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dowcipny, jajcarski, śmieszny, wesoły, zabawny, żartobliwy, żartowny
antonimy:  poważny

Połączenia

  • krotochwilny dowcip, żart; komentarz, tekst, wierszyk

Cytaty

[...] twórcy uciekają w konwencję krotochwilną, próbując obśmiać świat, w którym się nie odnaleźli.

źródło: NKJP: Zdzisław Pietrasik: Tylko chichot, Polityka, 2003-06-14

Karnety dawały pole do popisu dowcipnym kawalerom, którzy rysowali w nich krotochwilne rysunki lub wpisywali wesołe wierszyki.

źródło: NKJP: Monika Frenkiel: W rytmie kotyliona, mazura i walca, Gazeta Krakowska, 2005-01-07

Poważne, liryczne, wesołe, a chwilami nawet krotochwilne teksty utworów zabrzmiały na trzy kobiece głosy i trzy dawne instrumenty muzyczne.

źródło: NKJP: Staropolskie kolędowanie, Dziennik Polski, 2006-01-11

Na Scenie dla Dorosłych Teatru Groteska szykuje się niezła zabawa, pełna slapstickowych gagów i krotochwilnych żartów, które bawiły już naszych przodków zasiadających na eleganckiej, złoconej widowni XVIII-wiecznego dworskiego teatru.

źródło: NKJP: Groteskowe parady, Nasze Miasto Kraków, 2003-11-06

Data ostatniej modyfikacji: 27.06.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json