UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

nihilista

Chronologizacja

1830, Georgios Mihalov, Farmazony i konserwatyści, polona.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nihilista
nihiliści
ndepr
nihilisty
depr
D. nihilisty
nihilistów
C. nihiliście
nihilistom
B. nihilistę
nihilistów
N. nihilistą
nihilistami
Ms. nihiliście
nihilistach
W. nihilisto
nihiliści
ndepr
nihilisty
depr

Pochodzenie

Od: nihilizm

1. filozoficzny

Definicja

filoz. 
zwolennik nihilizmu - poglądu filozoficznego odrzucającego wszelkie zasady i wartości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka filozofia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie prawdy i wartości życiowe

Cytaty

Stosunek nihilistów i panslawistów do caratu nie był ten sam, ale wzmianka przy tej okazji o socjalistach odnosiła się do wprowadzonych wówczas w Niemczech ustaw wyjątkowych, a irredentyści to z kolei działacze włoscy prowadzący w Trieście i Tyrolu akcję przeciw państwu habsburskiemu, domagając się rewizji granicy włosko-austriackiej.

źródło: NKJP: Henryk Wereszycki: Koniec sojuszu trzech cesarzy, 1977

Prorok, jak to sam nazywał - nihilizmu europejskiego, Fryderyk Nietzsche z dumą powiadał: „My, nihiliści”, i określał, co będzie „najskrajniejszą formą nihilizmu”. Będzie to „pogląd, zgodnie z którym wszelka wiara, wszelkie przekonanie, że coś jest zgodne z prawdą, będą z konieczności fałszywe, dlatego po prostu, że nie ma prawdziwego świata”.

źródło: NKJP: Czesław Miłosz: Dyskretny wdzięk nihilizmu, Gazeta Wyborcza, 1996-09-28

Moja mroczna strona bardziej potrzebuje pisania niż jasna strona, chociaż nie uważam się za człowieka nieszczęśliwego. Przeciwnie, jestem pogodny, czuję się spełniony. Nie jestem nihilistą - wierzę, że świat ma cel, że cierpienie ludzkie ma swój sens.

źródło: NKJP: Ewa Likowska: Ekstrawagant, Polityka nr 2571, 2006-09-16

Występując przeciwko nihiliście sceptyk Kołakowski okazuje się rzecznikiem wiary mistyka - broni mitycznych instancji myślenia oraz mitycznych maksym moralnych. Jest świadom, że mityczność ludzkiego logosu ma ufundowanie zarówno egzystencjalne, jak i metodologiczne.

źródło: NKJP: Maria Zowisło: Między reliktem a archetypem Krytyka rozumu mitologicznego, 2006

2. moralny

Definicja

książk. 
osoba negująca system zasad i wartości przyjętych w danej kulturze

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • moralny, prawdziwy, radykalny, współczesny nihilista

Cytaty

Kłopot polega jednak na tym, że konsekwentny nihilista, radykalnie wątpiący w prawdę i dobro, u kresu swej drogi traci ostatecznie powód, dla którego warto żyć.

źródło: NKJP: Jerzy Sosnowski: W większym formacie - dziś: Znak?, Gazeta Wyborcza, 1994-08-12

Czyżbym był nihilistą? Może częściowo: jestem leniwy, wyznaję swój rodzaj lekkiego hedonizmu, nie mam wyraźnego celu życia, ale nihilistą nie mogę być, bo z czego bym żył?

źródło: NKJP: Internet

Z pierwszej części tego utworu dowiadujemy się, że Gottlieb Biedermann, producent popularnego eliksiru do włosów - powodowany nieczystym sumieniem - udziela schronienia dwóm nihilistom, którzy na koniec podpalają miasto wraz z domem fabrykanta.

źródło: NKJP: Michał Komar: Wtajemniczenia, 2009

Faktycznie, zdarzały się koncerty, podczas których byliśmy pijani, przewracaliśmy się na scenie, kopaliśmy mikrofony... [...] Byliśmy prawdziwymi nihilistami. Jak punk, to punk - olewaliśmy dokładnie wszystko.

źródło: NKJP: Bieszczadzki punk, Dziennik Polski, 2002-04-13

Data ostatniej modyfikacji: 06.06.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json