UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wapń

Chronologizacja

SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Kalka chemicznego terminu Calcium. Por. także czes. vápník, słowac. vápnik, ukr. vápen', vápnyk (tu paralelnie także kalcij).

Definicja

chem. 
miękka, lekka substancja o srebrzystobiałej barwie, aktywna chemicznie, niezbędna do prawidłowego funkcjonowania organizmu, rozpowszechniona w przyrodzie w postaci licznych minerałów

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia minerały i pierwiastki

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego części ciała, elementy i substancje składowe

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  substancja

Połączenia

  • chlorek; dawka; jony; niedobór; sole; tabletki; związki; źródło wapnia
  • (pokarm) bogaty w wapń
  • łykać; wchłaniać; wydalać wapń

Cytaty

Ja muszę łykać wapń i magnez, popijać melisą i szklanką piwa, i dalej nie mogę spać.

źródło: KWSJP: Eugeniusz Dębski: Aksamitny Anschluss, 2001

Znaczna ilość Sr-90 w organizmie ludzkim pochodzi z mleka i przetworów mlecznych, które są głównym źródłem wapnia organizmu dla większości ludzi.

źródło: KWSJP: M. Subotowicz: Drobiazgi przyrodniczne, Wszechświat nr 7-8, 1958

Okazuje się, że jeśli dorosła osoba zje na przykład 100 gramów ryby, to zapewni sobie taką dawkę wapnia, jakiej wymaga dzienne zapotrzebowanie organizmu na ten minerał.

źródło: KWSJP: Małgorzata Fedorowicz: Bądź zdrów jak one, Nowa Trybuna Opolska, 2006

Dobrze ci zrobi przed snem szklanka mleka, tabletki wapnia, herbata ziołowa, gorąca kąpiel.

źródło: KWSJP: Helena Noskowicz-Bieroniowa: Chcesz rzucić palenie: różne sposoby wyzwalania z nałogu, rady i informacje, 2001

Wszystkie związki wapnia (z wyjątkiem siarczanu wapnia - gips) obniżają kwasowość.

źródło: KWSJP: Jarosaw Rak: Oprócz światła bardzo ważne jest nawożenie, Kwiaty nr 2, 1988

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wapń
wapnie
D. wapnia
wapni
C. wapniowi
wapniom
B. wapń
wapnie
N. wapniem
wapniami
Ms. wapniu
wapniach
W. wapniu
wapnie

Inne uwagi

Zwykle lp

Data ostatniej modyfikacji: 27.01.2011
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json