UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

niebaczny

Chronologizacja

1535, SPXVI

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	niebaczny	niebaczny	niebaczny	niebaczne	niebaczna
D.	niebacznego	niebacznego	niebacznego	niebacznego	niebacznej
C.	niebacznemu	niebacznemu	niebacznemu	niebacznemu	niebacznej
B.	niebacznego	niebacznego	niebaczny	niebaczne	niebaczną
N.	niebacznym	niebacznym	niebacznym	niebacznym	niebaczną
Ms.	niebacznym	niebacznym	niebacznym	niebacznym	niebacznej
W.	niebaczny	niebaczny	niebaczny	niebaczne	niebaczna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	niebaczni	niebaczni	niebaczne	niebaczne
D.	niebacznych	niebacznych	niebacznych	niebacznych
C.	niebacznym	niebacznym	niebacznym	niebacznym
B.	niebacznych	niebacznych	niebacznych	niebaczne
N.	niebacznymi	niebacznymi	niebacznymi	niebacznymi
Ms.	niebacznych	niebacznych	niebacznych	niebacznych
W.	niebaczni	niebaczni	niebaczne	niebaczne

Pochodzenie

Zob. baczyć

1. na prośby

Definicja

książk.

taki, który pozostaje obojętny i nie zwraca uwagi na coś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

	[...] przyjęliśmy rewolucję artystyczną za niezbędny warunek prawidłowego rozwoju sztuki, [...] niebaczni na fakt, że prawdziwie wielkie kultury, te, które sięgnęły szczytu wyrafinowania duchowego i formalnego, rosły przez wieki i tysiąclecia bez nagłych wstrząsów i przewrotów. źródło: NKJP: Młode pieniądze, Dziennik Polski, 2000-01-28
	Ach, to zupełnie co innego - brnąłem dalej, niebaczny, że zdradzam właśnie zbyt wiele sekretów. źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Ogród miłości, 2006
	[...] właściciele zmodyfikowanych Fiatów 126p, wielokrotnie oskarżali mnie o to, że to, o czym piszę, jest „ukradzionym pomysłem”[...]. Oczywiście nie zgadzam się z taką postawą, dlatego wydaję tę publikację niebaczny na ewentualne ataki zakochanych w swoich samochodzikach właścicieli Fiatów 126p. źródło: NKJP: Aleksander Sowa: Jak ulepszyć swojego Fiacika?, 2008
	Jednakże źródła z czasów czarnej śmierci opowiadają również inne historie - [...] o lekarzach usiłujących ratować w lazaretach ofiary dżumy, choć przecież nie potrafili im skutecznie pomóc; o młodych siostrach, które, niebaczne na własne bezpieczeństwo, wynosiły z klasztoru pożywienie dla głodujących chorych. źródło: NKJP: Anna Brzezińska: Pochód czarnej śmierci, Polityka, 2006-05-13
	Wiozłem go całą drogę, niebaczny, że nie mam ani pozwolenia na tę broń, ani karty łowieckiej, gdzie tam. źródło: NKJP: Zygmunt Haupt: Baskijski diabeł. Opowiadania i reportaże, 2007

Składnia

Cz	+	niebaczny	+	(na CO)
szyk: neutralny
Cz	+	niebaczny	+	(że ZDANIE)
szyk: neutralny

2.a człowiek

Definicja

taki, który zachowuje się lekkomyślnie i nieostrożnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Cytaty

Taka dziwożona gdy tylko zwróci na siebie uwagę, zamienia się w złośliwą mamunę, czyli bogunkę. Uroda znika w mgnieniu oka, zostaje mściwy i szpetny demon. Jeśli niebaczny mężczyzna będzie miał dużo szczęścia, to wyjdzie ze spotkania cało, nie licząc poważnych zawirowań na umyśle. I pustego portfela...

źródło: NKJP: Coś na dziwożonę, Dziennik Polski, 2006-08-25

Kiedy wyszła, do garderoby wpadł Henryk d'Anjou, kandydat na króla polskiego. Widzi miękką koszulę, chwyta ją i - o niebaczny ! - wyciera nią twarz. To wystarczyło, powtarza cała Francja, jest zaczarowany, już nie oderwie oczu od Marii, poślubionej protestantowi.

źródło: NKJP: Józef Hen: Ja, Michał z Montaigne?, 2009

Wstrzyknięta trucizna zabija niebacznego owada w mgnieniu oka, a dzięki jej sile pająk może zabić kilkakrotnie większą od siebie ofiarę.

źródło: NKJP: Grzegorz Tabasz, Dziennik Polski, 2008-10-25

2.b słowo

Definicja

świadczący o czyimś braku rozwagi i lekkomyślności

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Połączenia

niebaczny ruch; niebaczne słowo

Cytaty

[...] pomyślałam, że balansuję na wąskiej jak ostrze miecza krawędzi, wystarczy jedno niebaczne zdanie, rozmowa się urwie, a my staniemy się sobie obce, a nawet wrogie.

źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Małe kochanie, wielka miłość, 1997

Przytomny gubernator uznał w tej sytuacji za najwłaściwsze wytłumaczyć się pomyłką, niebacznym dopisaniem jednego zera więcej.

źródło: NKJP: Elektorat strachu, Dziennik Polski, 2002-11-23

W czas zimowej gołoledzi wystarczy jeden niebaczny krok, żeby stoczyć się po wyślizganej jezdni na łeb, na szyję.

źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Gdy owoc dojrzewa, 1958

Data ostatniej modyfikacji: 17.01.2023