UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

opryskliwy

Chronologizacja

1778, SL

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. opryskliwy
opryskliwy
opryskliwy
opryskliwe
opryskliwa
D. opryskliwego
opryskliwego
opryskliwego
opryskliwego
opryskliwej
C. opryskliwemu
opryskliwemu
opryskliwemu
opryskliwemu
opryskliwej
B. opryskliwego
opryskliwego
opryskliwy
opryskliwe
opryskliwą
N. opryskliwym
opryskliwym
opryskliwym
opryskliwym
opryskliwą
Ms. opryskliwym
opryskliwym
opryskliwym
opryskliwym
opryskliwej
W. opryskliwy
opryskliwy
opryskliwy
opryskliwe
opryskliwa
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. opryskliwi
opryskliwi
opryskliwe
opryskliwe
D. opryskliwych
opryskliwych
opryskliwych
opryskliwych
C. opryskliwym
opryskliwym
opryskliwym
opryskliwym
B. opryskliwych
opryskliwych
opryskliwych
opryskliwe
N. opryskliwymi
opryskliwymi
opryskliwymi
opryskliwymi
Ms. opryskliwych
opryskliwych
opryskliwych
opryskliwych
W. opryskliwi
opryskliwi
opryskliwe
opryskliwe

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. opryskliwszy
opryskliwszy
opryskliwszy
opryskliwsze
opryskliwsza
D. opryskliwszego
opryskliwszego
opryskliwszego
opryskliwszego
opryskliwszej
C. opryskliwszemu
opryskliwszemu
opryskliwszemu
opryskliwszemu
opryskliwszej
B. opryskliwszego
opryskliwszego
opryskliwszy
opryskliwsze
opryskliwszą
N. opryskliwszym
opryskliwszym
opryskliwszym
opryskliwszym
opryskliwszą
Ms. opryskliwszym
opryskliwszym
opryskliwszym
opryskliwszym
opryskliwszej
W. opryskliwszy
opryskliwszy
opryskliwszy
opryskliwsze
opryskliwsza
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. opryskliwsi
opryskliwsi
opryskliwsze
opryskliwsze
D. opryskliwszych
opryskliwszych
opryskliwszych
opryskliwszych
C. opryskliwszym
opryskliwszym
opryskliwszym
opryskliwszym
B. opryskliwszych
opryskliwszych
opryskliwszych
opryskliwsze
N. opryskliwszymi
opryskliwszymi
opryskliwszymi
opryskliwszymi
Ms. opryskliwszych
opryskliwszych
opryskliwszych
opryskliwszych
W. opryskliwsi
opryskliwsi
opryskliwsze
opryskliwsze

Pochodzenie

Zob. pryskać

1.a człowiek

Definicja

taki, który odzywa się do innych niegrzecznie, okazując w ten sposób swój niechętny stosunek do rozmówcy lub swój zły nastrój

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Połączenia

  • opryskliwy kierowca; opryskliwa ekspedientka, obsługa, starsza pani

Cytaty

Tymczasem Magda popłakuje po kątach, zaczęła źle sypiać i prawdę mówiąc, wygląda dość ponuro. Zrobiła się drażliwa, o byle co się złości, jest opryskliwa i coraz bardziej zamyka się w sobie.

źródło: NKJP: Anna Dodziuk: Ona nie musi się cieszyć, Gazeta Wyborcza, 1999-07-24

Zaniosłam go więc z powrotem do sklepu, aby złożyć reklamację, ale pański sprzedawca był bardzo arogancki i opryskliwy wobec mnie. Powiedział mi, że go nie wymieni, gdyż odtwarzacz zepsuł się z mojej winy.

źródło: NKJP: Internet

Zdarzało mu się być opryskliwym w stosunku do zanudzających go osób, a zwłaszcza starszych koleżanek, które nie mogły pojąć przemian, jakie się wokół nich dokonywały, i dręczyły go pytaniami, na które sam nie umiał odpowiedzieć, bo wtedy nikt nie wiedział, co przyniesie następny dzień.

źródło: NKJP: Tadeusz Kwiatkowski: Panopticum, 1995

Adasiu, co się z tobą dzieje? Zrobiłeś się roztargniony, opryskliwy. Nie poznaję cię. Może ci coś dolega?
- Nic mi nie jest. Mamy teraz dużo pracy w szkole. Więcej nam zadają. Zresztą... mogę powiedzieć prawdę. Zakochałem się.

źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Gdy owoc dojrzewa, 1958

Składnia

bez ograniczeń + opryskliwy +
(wobec KOGO)
szyk: neutralny
bez ograniczeń + opryskliwy +
(w stosunku do KOGO)
szyk: neutralny

1.b ton

Definicja

właściwy komuś, kto nie jest życzliwy i nie wzbudza przyjaznych uczuć innych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Połączenia

  • opryskliwy głos, ton; opryskliwa uwaga

Cytaty

To wszystko powodowało, że stawała się coraz bardziej harda, na polecenia komendanta, wypowiadane opryskliwym tonem, odpowiadała nierzadko wzruszeniem ramion.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy: czyściec, 1992

Jest zdana na łaskę i niełaskę tego człowieka i zamiast milczeć albo odpowiadać spokojnie na pytania, wciąż kusi los opryskliwymi uwagami.
Przywitała się ze służbą.

źródło: NKJP: Mija Kabat: Kontrakt panny Brandt, 2009, Dlaczego?, 2009-07-07

W domu Pawła K. odpowiada opryskliwy głos kobiety: - Mąż nie będzie z nikim rozmawiał.

źródło: NKJP: Anna Ferens: Mamo, zamknij za mną drzwi, Gazeta Wyborcza, 1997-10-24

Data ostatniej modyfikacji: 30.05.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json