UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

szczenić się

Chronologizacja

1745, Kart XVII-XVIII
Czasownik bez zaimka zwrotnego notowany od 1618 r.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. szczenię się
szczenimy się
2 os. szczenisz się
szczenicie się
3 os. szczeni się
szczenią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. szczeniłem się
+(e)m się szczenił
szczeniłam się
+(e)m się szczeniła
szczeniłom się
+(e)m się szczeniło
szczeniliśmy się
+(e)śmy się szczenili
szczeniłyśmy się
+(e)śmy się szczeniły
2 os. szczeniłeś się
+(e)ś się szczenił
szczeniłaś się
+(e)ś się szczeniła
szczeniłoś się
+(e)ś się szczeniło
szczeniliście się
+(e)ście się szczenili
szczeniłyście się
+(e)ście się szczeniły
3 os. szczenił się
szczeniła się
szczeniło się
szczenili się
szczeniły się

bezosobnik: szczeniono się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się szczenił
będę się szczenić
będę się szczeniła
będę się szczenić
będę się szczeniło
będę się szczenić
będziemy się szczenili
będziemy się szczenić
będziemy się szczeniły
będziemy się szczenić
2 os. będziesz się szczenił
będziesz się szczenić
będziesz się szczeniła
będziesz się szczenić
będziesz się szczeniło
będziesz się szczenić
będziecie się szczenili
będziecie się szczenić
będziecie się szczeniły
będziecie się szczenić
3 os. będzie się szczenił
będzie się szczenić
będzie się szczeniła
będzie się szczenić
będzie się szczeniło
będzie się szczenić
będą się szczenili
będą się szczenić
będą się szczeniły
będą się szczenić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. szczeńmy się
2 os. szczeń się
szczeńcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. szczeniłbym się
bym się szczenił
szczeniłabym się
bym się szczeniła
szczeniłobym się
bym się szczeniło
szczenilibyśmy się
byśmy się szczenili
szczeniłybyśmy się
byśmy się szczeniły
2 os. szczeniłbyś się
byś się szczenił
szczeniłabyś się
byś się szczeniła
szczeniłobyś się
byś się szczeniło
szczenilibyście się
byście się szczenili
szczeniłybyście się
byście się szczeniły
3 os. szczeniłby się
by się szczenił
szczeniłaby się
by się szczeniła
szczeniłoby się
by się szczeniło
szczeniliby się
by się szczenili
szczeniłyby się
by się szczeniły

bezosobnik: szczeniono by się

bezokolicznik: szczenić się

imiesłów przysłówkowy współczesny: szczeniąc się

gerundium: szczenienie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szczenienie się
szczenienia się
D. szczenienia się
szczenień się
C. szczenieniu się
szczenieniom się
B. szczenienie się
szczenienia się
N. szczenieniem się
szczenieniami się
Ms. szczenieniu się
szczenieniach się
W. szczenienie się
szczenienia się

imiesłów przymiotnikowy czynny: szczeniący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. szczeniący się
szczeniący się
szczeniący się
szczeniące się
szczeniąca się
D. szczeniącego się
szczeniącego się
szczeniącego się
szczeniącego się
szczeniącej się
C. szczeniącemu się
szczeniącemu się
szczeniącemu się
szczeniącemu się
szczeniącej się
B. szczeniącego się
szczeniącego się
szczeniący się
szczeniące się
szczeniącą się
N. szczeniącym się
szczeniącym się
szczeniącym się
szczeniącym się
szczeniącą się
Ms. szczeniącym się
szczeniącym się
szczeniącym się
szczeniącym się
szczeniącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. szczeniący się
szczeniący się
szczeniące się
szczeniące się
D. szczeniących się
szczeniących się
szczeniących się
szczeniących się
C. szczeniącym się
szczeniącym się
szczeniącym się
szczeniącym się
B. szczeniących się
szczeniących się
szczeniących się
szczeniące się
N. szczeniącymi się
szczeniącymi się
szczeniącymi się
szczeniącymi się
Ms. szczeniących się
szczeniących się
szczeniących się
szczeniących się

odpowiednik aspektowy: oszczenić się

Pochodzenie

Zob. szczenię

Definicja

o samicy niektórych zwierząt żyworodnych: wydalać z ciała młode, które rozwijały się w nim przez okres ciąży

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  rodzić

Połączenia

  • lisica, suka, wilczyca szczeni się

Cytaty

Suki się szczeniły, a trzykrotny wyjazd na Węgry spowodował przyrost stada o trzy nowe psy.

źródło: NKJP: Czworonożne lokomotywy, Dziennik Polski, 2000-03-25

W środku nory znajduje się komora (większe pomieszczenie), gdzie lisy odbywają cieczkę i suka szczeni się.

źródło: NKJP: Stanisław Godlewski: Vademecum myśliwego, 1955

Z początkiem zimy grenlandzkie tiulenie ogromnymi stadami zachodziły w Białe Morze i tutaj, na dryfujących lodach, samice się szczeniły.

źródło: NKJP: Mariusz Wilk: Wilczy notes, 2007

Data ostatniej modyfikacji: 23.06.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json