Chronologizacja
Inne znaczenie: 'wstępować w procesie w miejsce pierwszego pozwanego'
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
waruję |
warujemy |
|||
| 2 os. |
warujesz |
warujecie |
|||
| 3 os. |
waruje |
warują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
warowałem +(e)m warował |
warowałam +(e)m warowała |
warowałom +(e)m warowało |
warowaliśmy +(e)śmy warowali |
warowałyśmy +(e)śmy warowały |
| 2 os. |
warowałeś +(e)ś warował |
warowałaś +(e)ś warowała |
warowałoś +(e)ś warowało |
warowaliście +(e)ście warowali |
warowałyście +(e)ście warowały |
| 3 os. |
warował |
warowała |
warowało |
warowali |
warowały |
bezosobnik: warowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę warował będę warować |
będę warowała będę warować |
będę warowało będę warować |
będziemy warowali będziemy warować |
będziemy warowały będziemy warować |
| 2 os. |
będziesz warował będziesz warować |
będziesz warowała będziesz warować |
będziesz warowało będziesz warować |
będziecie warowali będziecie warować |
będziecie warowały będziecie warować |
| 3 os. |
będzie warował będzie warować |
będzie warowała będzie warować |
będzie warowało będzie warować |
będą warowali będą warować |
będą warowały będą warować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
warujmy |
|
| 2 os. |
waruj |
warujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
warowałbym bym warował |
warowałabym bym warowała |
warowałobym bym warowało |
warowalibyśmy byśmy warowali |
warowałybyśmy byśmy warowały |
| 2 os. |
warowałbyś byś warował |
warowałabyś byś warowała |
warowałobyś byś warowało |
warowalibyście byście warowali |
warowałybyście byście warowały |
| 3 os. |
warowałby by warował |
warowałaby by warowała |
warowałoby by warowało |
warowaliby by warowali |
warowałyby by warowały |
bezosobnik: warowano by
bezokolicznik: warować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
warując
gerundium: warowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | warowanie |
warowania |
| D. | warowania |
warowań |
| C. | warowaniu |
warowaniom |
| B. | warowanie |
warowania |
| N. | warowaniem |
warowaniami |
| Ms. | warowaniu |
warowaniach |
| W. | warowanie |
warowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: warujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | warujący |
warujący |
warujący |
warujące |
warująca |
| D. | warującego |
warującego |
warującego |
warującego |
warującej |
| C. | warującemu |
warującemu |
warującemu |
warującemu |
warującej |
| B. | warującego |
warującego |
warujący |
warujące |
warującą |
| N. | warującym |
warującym |
warującym |
warującym |
warującą |
| Ms. | warującym |
warującym |
warującym |
warującym |
warującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | warujący |
warujący |
warujące |
warujące |
| D. | warujących |
warujących |
warujących |
warujących |
| C. | warującym |
warującym |
warującym |
warującym |
| B. | warujących |
warujących |
warujących |
warujące |
| N. | warującymi |
warującymi |
warującymi |
warującymi |
| Ms. | warujących |
warujących |
warujących |
warujących |
Pochodzenie
Słow. *varovati 'pilnować, strzec, uważać na kogoś/coś', prawdopodobnie zapożyczenie ze st.-w.-niem. warōn 'uważać (Bor.)
1. o psie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwierzęta domowe i hodowlane
Cytaty
|
Pies warował przy otworze, kręcił ogonem, chował wargi w głupim półuśmiechu, nielicującym z godnością pozycji herszta bandy kundli. źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Nielegalne związki, 2011 |
|
|
Mijają drewniane ogrodzenia, bramy, wille toną w mroku bez oznak życia. Nawet psy warują w milczeniu. źródło: NKJP: Witold Zalewski: Zakładnicy, 2001 |
|
|
Chodź tutaj, waruj, turlaj się, no pięknie. Co ty jeszcze umiałaś? źródło: NKJP: Korpus języka mówionego PELCRA |
2. przy chorym
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu
Połączenia
- warować jak pies
Cytaty
|
Po południu dawano coś z beczki u „Hawełki”, ale tam z kolei trzeba było zająć miejsca już parę godzin wcześniej, bo spragnieni piwosze warowali od rana. źródło: NKJP: Piotr Bikont; Roman Kurkiewicz: Obserwacje, Gazeta Wyborcza, 1993-08-13 |
|
|
Koniec moich poszukiwań. Mogę wracać pod twój dom. Będę tam warował, aż przyjdziesz. źródło: NKJP: Marek Bukowski: Wysłannik szatana, 1999 |
|
|
Nie mogłam wyjeżdżać na wakacje, musiałam warować codziennie po pracy w mieszkaniu matki. źródło: NKJP: Barbara Kacperska: Chorzy na starość, Gazeta Wyborcza, 1997-05-27 |
Składnia
|
+ | warować | + |
(GDZIE)
|