UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pozłocisty

Chronologizacja

1 połowa XVI w., SPXVI

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. pozłocisty
pozłocisty
pozłocisty
pozłociste
pozłocista
D. pozłocistego
pozłocistego
pozłocistego
pozłocistego
pozłocistej
C. pozłocistemu
pozłocistemu
pozłocistemu
pozłocistemu
pozłocistej
B. pozłocistego
pozłocistego
pozłocisty
pozłociste
pozłocistą
N. pozłocistym
pozłocistym
pozłocistym
pozłocistym
pozłocistą
Ms. pozłocistym
pozłocistym
pozłocistym
pozłocistym
pozłocistej
W. pozłocisty
pozłocisty
pozłocisty
pozłociste
pozłocista
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. pozłociści
pozłociści
pozłociste
pozłociste
D. pozłocistych
pozłocistych
pozłocistych
pozłocistych
C. pozłocistym
pozłocistym
pozłocistym
pozłocistym
B. pozłocistych
pozłocistych
pozłocistych
pozłociste
N. pozłocistymi
pozłocistymi
pozłocistymi
pozłocistymi
Ms. pozłocistych
pozłocistych
pozłocistych
pozłocistych
W. pozłociści
pozłociści
pozłociste
pozłociste

Pochodzenie

Zob. pozłota

1. pokryty złotem

Definicja

książk. 
pokryty warstwą złota lub substancji o złotym kolorze

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo materiały, narzędzia i maszyny budowlane

CZŁOWIEK I TECHNIKA Przemysł materiały używane w przemyśle

Cytaty

A potem zaczęły się kapliczki. Proste, wymurowane z tego samego szarego kamienia co wszystko, ozdobione - czuję w tym rękę jakiegoś burmistrza - pozłocistymi mozaikami, przedstawiającymi rozliczne cuda Madonny Samotnych.

źródło: NKJP: Jacek Dehnel: Rynek w Smyrnie, 2007

Dostałam się w końcu do środka cerkwi i zaczęłam dzielić uwagę między wykład popa a obfotografowywanie ikonostasu, obrazów w pozłocistych ramach, fresków ze świętymi i malowideł iluzorycznych.

źródło: NKJP: Agnieszka Szady: Kolorowych jarmarków…!, Esensja, 2007-09

W sekretarzyku chowa się sztambuch, czyli album-imiennik z wpisami i malunkami, i pamiątkami przyjaciół. Podłużna, złotobrzeżna książeczka, oprawna w safian, zwarta pozłocistą klamerką z wyciśniętym pośrodku imieniem czy tylko monogramem właściciela.

źródło: NKJP: Stanisław Wasylewski: Życie polskie w XIX wieku, 2008

2. błyszczący

Definicja

książk. 
błyszczący odcieniami złotego koloru

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Połączenia

  • pozłocisty blask; pozłociste promienie, refleksy

Cytaty

Oczy zakrył mi tuman purpurowej mgły, z której poczęły się wyłaniać kształty fantastyczne jakieś, nieziemskie, nierealne [...]. Od czasu do czasu rozświetlały je pozłociste refleksy, przypominające może nieco - chociaż było to dalekie podobieństwo - błyskawice przecinające niebo podczas burzy.

źródło: NKJP: Andrzej Sarwa: Strzyga, 2006

Słońce przeświecało przez gałęzie drzew, przedzierało się pozłocistymi smugami przez rzadkie korony sosen i kładło jasnymi plamami na zrudziałym mchu i siwawym dywanie porostów.

źródło: Internet: porzadek.org.pl

3. złotego koloru

Definicja

książk. 
mający kolor żółty z metalicznym połyskiem, podobny do koloru złota - metalu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Relacje znaczeniowe

synonimy:  złocisty, złoty I
hiperonimy:  barwny, kolorowy

Połączenia

  • pozłociste liście, pola, włosy, zboża

Cytaty

Większość drzew i krzewów była całkiem naga, ale przecież spotykało się jeszcze takie, na których utrzymały się pojedyncze purpurowe, szkarłatne, pozłociste czy brązowe liście.

źródło: NKJP: Andrzej Sarwa: Strzyga, 2006

[...] nawet wyboje na szosie się przerzedziły i droga, wstążce podobna, ugina się pod wehikułem, podbija go, na mostki wrzuca, wije się, ruchliwa, biała, przez pola pozłociste, zżęte albo w żniwach na pół obnażone.

źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Wenecja i inne szkice, 2008

Data ostatniej modyfikacji: 09.01.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json