UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zareagować

Chronologizacja

1894, Nowa Reforma, nr 110, polona.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zareaguję
zareagujemy
2 os. zareagujesz
zareagujecie
3 os. zareaguje
zareagują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zareagowałem
+(e)m zareagował
zareagowałam
+(e)m zareagowała
zareagowałom
+(e)m zareagowało
zareagowaliśmy
+(e)śmy zareagowali
zareagowałyśmy
+(e)śmy zareagowały
2 os. zareagowałeś
+(e)ś zareagował
zareagowałaś
+(e)ś zareagowała
zareagowałoś
+(e)ś zareagowało
zareagowaliście
+(e)ście zareagowali
zareagowałyście
+(e)ście zareagowały
3 os. zareagował
zareagowała
zareagowało
zareagowali
zareagowały

bezosobnik: zareagowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zareagujmy
2 os. zareaguj
zareagujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zareagowałbym
bym zareagował
zareagowałabym
bym zareagowała
zareagowałobym
bym zareagowało
zareagowalibyśmy
byśmy zareagowali
zareagowałybyśmy
byśmy zareagowały
2 os. zareagowałbyś
byś zareagował
zareagowałabyś
byś zareagowała
zareagowałobyś
byś zareagowało
zareagowalibyście
byście zareagowali
zareagowałybyście
byście zareagowały
3 os. zareagowałby
by zareagował
zareagowałaby
by zareagowała
zareagowałoby
by zareagowało
zareagowaliby
by zareagowali
zareagowałyby
by zareagowały

bezosobnik: zareagowano by

bezokolicznik: zareagować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zareagowawszy

gerundium: zareagowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zareagowanie
zareagowania
D. zareagowania
zareagowań
C. zareagowaniu
zareagowaniom
B. zareagowanie
zareagowania
N. zareagowaniem
zareagowaniami
Ms. zareagowaniu
zareagowaniach
W. zareagowanie
zareagowania

odpowiednik aspektowy: reagować

Pochodzenie

Pochodny od reagować

1. ludzie

Definicja

zachować się w określony sposób w związku z czymś, co się wcześniej zdarzyło

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

  • premier, prezydent, rynek, rząd, związek zareagował; młodzież, prasa, publiczność, władza zareagowała; środowiska akademickie zareagowały
  • zareagować gniewem, krzykiem, łkaniem, oklaskami, płaczem, protestem, śmiechem, złością
  • zareagować na decyzję, na dowcip, na krytykę, na opinię, na oskarżenia, na ostrzeżenia, na płacz, na pochwały, na pomysł, na propozycję, na prowokację, na pytanie, na słowa, na sygnał, na sytuację, na uwagi, na wezwanie, na wieść, na wydarzenia, na zaczepkę, na zmiany, na żart, na żądanie
  • zareagować z entuzjazmem, z oburzeniem, z opóźnieniem, ze spokojem, ze zdziwieniem, ze złością, z życzliwością
  • zareagować błyskawicznie, histerycznie, jednoznacznie, negatywnie, niekonwencjonalnie, niemal natychmiast, od razu, ostro, skutecznie, szybko, w porę, żywo, żywiołowo

Cytaty

Demonstranci zareagowali na słowa szefa rządu gwizdami.

źródło: KWSJP: wygwizdali premiera, Nowiny, 2006

Łukasz z niepokojem zauważył, że zmienia się jego stosunek do żony, Anny. Kiedyś z irytacją powiedział jej, że powinna się odchudzić, na co ta zareagowała płaczem.

źródło: KWSJP: Krzysztof Jedliński: Nie dać się upokorzyć, 1996

Zareagowałam za ostro. Zawsze reaguję za ostro, nie umiem się opanować.

źródło: KWSJP: Andrzej Sapkowski: Miecz przeznaczenia, 1992

Trwa ponadto kryzys waluty w Korei Południowej. Rynki europejskie zareagowały na te wydarzenia [...] nerwowo.

źródło: KWSJP: Andrzej Kosiński, Ryszard Wojnowski; Komentarze, Rzeczpospolita, 1997, nr 270

Rząd Stanów Zjednoczonych zareagował na deklarację niemiecką z 31 stycznia o wszczęciu nieograniczonej wojny podmorskiej szybko i energicznie, 3 lutego 1917 r. zerwał stosunki dyplomatyczne z Rzeszą.

źródło: KWSJP: Janusz Pajewski: Historia powszechna 1871-1918, 1967

Składnia

Rzosobowy + zareagować +
(CZYM) + na CO
Rzosobowy + zareagować +
(JAK) + na CO

2. organizm

Definicja

w związku z czymś, co się wydarzyło, zmienić coś w swoim działaniu lub rozwoju

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

Połączenia

  • mózg, organizm; chory, pacjent zareagował
  • zareagować gorączką, padaczką
  • zareagować na leczenie, na lek, na placebo, na terapię

Cytaty

Mózg zareagował na placebo podobnie jak na lek, a u pacjentów zmalała sztywność mięśni.

źródło: KWSJP: Aleksandra Kowalczyk, Małgorzata T. Załoga: Pomogło? A nie powinno, Ozon, 2005, nr 13

Każdy pacjent ma inną wątrobę i nerki, w różny sposób może zareagować na terapię.

źródło: KWSJP: Paweł Walewski: Raport Polityki, Polityka, 2004

Jeśli zaistnieje jakiś czynnik uszkadzający mózg (uraz, guz, stan zapalny mózgu), to człowiek z tą skłonnością może zareagować padaczką.

źródło: KWSJP: Helena Noskowicz-Bieroniowa: Padaczka nie boli, Dziennik Polski, 1998, nr 28

Być może wkrótce każdy będzie miał własny mikroprocesor, pozwalający lekarzowi ustalić, na jakie leki zareagujemy najlepiej.

źródło: KWSJP: Renata Karwat: Medycyna jutra, Wprost, 1999, nr 26

Składnia

bez ograniczeń + zareagować +
na CO + (CZYM)

3. substancja

Definicja

wejść w reakcję chemiczną z jakąś substancją

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii

Połączenia

  • zareagować z azotem, z tlenem

Cytaty

Pozostałości amoniaku, które nie zareagowały z tlenkami azotu, również zostają zmienione na lotny azot i parę wodną.

źródło: Internet

Analog puromycyna może „oszukać” rybosom, ulokować się w miejscu A i zareagować z peptydylo-tRNA.

źródło: KWSJP: Leokadia Kłyszejko-Stefanowicz: Cytobiochemia: biochemia niektórych struktur komórkowych, 1995

Mała część wody utlenionej, zanim zostanie rozłożona, zdąży zareagować z jakąś cząsteczką i utlenić ją.

źródło: Internet

Składnia

Rznieżywotny + zareagować +
z CZYM

4. urządzenie

Definicja

zadziałać w określony sposób w następstwie polecenia lub zmiany warunków zewnętrznych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn

Połączenia

  • czujnik zareagował; drukarka, kamera zareagowała; urządzenie zareagowało
  • zareagować na komendę, na włączenie, na zmianę częstotliwości, na zmianę temperatury

Cytaty

Nie mam pojęcia jednak, na co liczą tutaj; może mają nadzieję, że czujnik zareaguje na metalowy zamek walizki?

źródło: KWSJP: Mariusz Ziomecki: Lato nieśmiertelnych, 2002

Delikatnie tylko musnęła pedał gazu, na co maszyna zareagowała wzmożonym pomrukiem.

źródło: KWSJP: Internet

Składnia

Rznieżywotny + zareagować +
na CO + (CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 17.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json