Chronologizacja
W postaci bust notowany od 1736 (por. Elektroniczny słownik języka polskiego XVII i XVIII wieku). W znaczeniu 'piersi kobiece' pośw. dopiero w 1870 (SJPDor)
Pochodzenie
fr. buste
z wł. busto 'popiersie'
1. kobiety
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego części ciała, elementy i substancje składowe
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka płeć
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | bufory, mleczarnia, zderzaki |
Połączenia
- damski, kobiecy; duży, mały, obfity, wielki, wydatny; fajny, jędrny, kształtny, ładny, niezły, piękny; nagi; nowy, sztuczny biust
- biust i brzuch; dekolt i biust, biodra i biust, pośladki i biust, talia i biust
- obwód, rozmiar, wielkość biustu
- serum do biustu
- obwód pod biustem
- obwód w biuście
- biust faluje; rośnie
- powiększyć/powiększać biust;
- powiększanie biustu
Cytaty
|
Piękne kasztanowe włosy opadały jej na ramiona, a ubrana była w ciemny kostium, opinający dość wydatny biust i pięknie zaokrąglone biodra. źródło: NKJP: Piotr Niklewicz: Niezwykła kariera Antoniego K., 2006 |
|
|
Warszawscy urzędnicy kazali zasłonić biust Syrence z plakatu promującego wybory Miss World 2006 [...]. źródło: NKJP: M. Barwicka: Za kulisami Miss World 2006: Piękno kosztuje, Tygodnik Ciechanowski, 2006-10-19 |
|
|
Plastyka biustu należy do operacji bezpiecznych. źródło: NKJP: Andrzej Sankowski, Sławomir Łoń: Sztuka czy medycyna: przewodnik po chirurgii estetycznej, 1995 |
|
|
Granatowe spodnie czy sukienka, odcinana pod biustem będą jednym z hitów tego sezonu. źródło: NKJP: (WiDa): Moda na panią prezydent, Echo Dnia, 2006-09-13 |
|
|
Ubezpieczenia biustów to już bez wątpienia superekstrawagancja gwiazd ekranu. źródło: NKJP: Milion za żywego Presleya, Dziennik Polski - Magazyn, 1998-07-06 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | biust |
biusty |
|
| D. | biustu |
biustów |
|
| C. | biustowi |
biustom |
|
| B. | biust |
biusty |
|
| N. | biustem |
biustami |
|
| Ms. | biuście |
biustach |
|
| W. | biuście |
biusty |
2. Napoleona
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka sztuki plastyczne
Połączenia
- brązowy biust
- biust Napoleona, Piłsudskiego, ...
Cytaty
|
Portret samej pani Tarnowskiej w całej postawie z lirą w ręku, przed biustem sławnego Jana Tarnowskiego, jest dobrego także pędzla. źródło: NKJP: Pani na Dzikowie, Dziennik Polski - Pejzaż, 2003-12-13 |
|
|
Wyróżnia się różne ujęcia portretowe: wizerunek głowy, popiersie (zwane też biustem), półpostać, ujęcie całopostaciowe (en pied). źródło: NKJP: Piotr Sarzyński: Przewodnik po rynku malarstwa, 1999 |
|
|
Pod biustem na tabliczce marmurowej przeczytałem napis: „Tu spoczywa serce Fryderyka Chopina”. źródło: NKJP: Krzysztof Bilica: Wokół Chopina i Polski: siedem szkiców, 2005 |
|
|
Do dzisiaj na moim biurku stoją dwa popiersia („biusty”, jak kiedyś mówiono, co doprowadzało nas, dzieciaki, do śmiechu) - Mickiewicza i Słowackiego. źródło: NKJP: Patriotyczne drobiazgi, Dziennik Polski - Pejzaż, 2004-02-07 |
|
|
[...] rozgoryczony twórca zniszczył ostentacyjnie swe dzieło. Szczegół ten może świadczyć o trudnej sytuacji polskiego rzeźbiarstwa, zdanego na produkowanie biustów portretowych i nagrobków. źródło: NKJP: Stefan Kieniewicz: Historia Polski 1795-1918, 1968 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | biust |
biusty |
|
| D. | biustu |
biustów |
|
| C. | biustowi |
biustom |
|
| B. | biust |
biusty |
|
| N. | biustem |
biustami |
|
| Ms. | biuście |
biustach |
|
| W. | biuście |
biusty |