UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozbrat

Chronologizacja

1561, SPXVI

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	rozbrat	rozbraty
D.	rozbratu	rozbratów
C.	rozbratowi	rozbratom
B.	rozbrat	rozbraty
N.	rozbratem	rozbratami
Ms.	rozbracie	rozbratach
W.	rozbracie	rozbraty

Inne uwagi

Zwykle lp

Pochodzenie

rzeczownik odczasownikowy od przedrostkowego roz-bratać, zob. brat (SEBor)

1. z przyjacielem

Definicja

książk.

zerwanie z kimś bliskiej relacji, zastąpionej niezgodą lub wrogością

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Cytaty

	Tak oto dokonał się ostateczny rozbrat księcia Pogrobowca z potężną rodziną, którą wielkopolski władca skazał w całości na banicję [...]. źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Ogród miłości, 2006
	Dopiero publikacja Satyr przełamała finalnie przeszło dziesięcioletni rozbrat między księciem biskupem warmińskim i królem polskim. źródło: NKJP: Zbigniew Goliński: Krasicki, 2002
	[...] prowadzi dalej [...] dzieło rozbratu w narodzie; miejmy nadzieję, dzieło bezskuteczne [...]. źródło: NKJP: Krystyna Ratajska: Neomesjanistyczni spadkobiercy Mickiewicza, 1998
	Nie widzę jednocześnie powodów, aby brać rozbrat z Klubem Radnych Lewicy [...]. źródło: NKJP: Andrzej Kurzyński: Odchodzą z partii egoistów, Gazeta Poznańska, 2004-04-07

Składnia

	+	rozbrat	+	KOGO + (z KIM)
	+	rozbrat	+	między KIM a/i KIM

2. ze sportem

Definicja

książk.

zaprzestanie zajmowania się czymś, postępowania zgodnie z jakimiś wartościami lub bycia zwolennikiem jakichś idei czy zasad

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

definitywny, ostateczny rozbrat
rozbrat z futbolem, z kolarstwem, z siatkówką, z tenisem; z jakąś ideologią, z religią
rozbrat nastąpił
brać, wziąć rozbrat z czymś

Cytaty

O definitywnym rozbracie z piłką na razie nie myśli.

źródło: NKJP: „Kusy” jak nówka, Dziennik Polski, 2002-10-29

To kraj liberalny i kosmopolityczny, w którym żydowska tożsamość zwycięża siłą swej atrakcyjności, a nie przymusu. Wymaga to wzięcia rozbratu z religijnością - ale syjonistyczna lewica nigdy nie była religijna.

źródło: NKJP: Dawid Warszawski: Czy Izrael może się pogodzić sam ze sobą, Gazeta Wyborcza, 1996-06-07

Jest wprawdzie bezrobocie, a lewicowe partie zdegenerowały się i wzięły rozbrat z ideami [...].

źródło: NKJP: Barbara Chabior: Nie tylko grzeczne pytania, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2004-10-01

Składnia

rozbrat

z CZYM

3. między sercem a umysłem

Definicja

książk.

pojawienie się istotnej różnicy między jakimiś ideami, wartościami lub procesami

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Cytaty

Rozbrat między postulatami i realizacjami nowej sztuki a możliwościami jej percepcji i społecznej akceptacji był zbyt wielki [...].

źródło: NKJP: Jerzy Święch: Nowoczesność. Szkice o literaturze polskiej XX wieku, 2007

Jeszcze w roku 1890 mówił swoim wyborcom w Stryju o rozbracie między sercem i umysłem w historii ostatnich trzech wieków.

źródło: NKJP: Krystyna Ratajska: Neomesjanistyczni spadkobiercy Mickiewicza, 1998

Składnia

rozbrat

między CZYM a/i CZYM

Data ostatniej modyfikacji: 04.07.2024