UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zobaczyć

Chronologizacja

1610, KorBa

Pochodzenie

Z przedrostkiem z- od daw. ob-aczyć (od XV w.) 'patrząc, zauważyć coś, ujrzeć, spostrzec; dowiedzieć się, przekonać się o czymś, pojąć, zrozumieć'. Podstawą jest czasownik *ačiti 'zobaczyć, widzieć' ze wzdłużeniem rdzennej samogłoski o > a w stosunku do podstawowego rzeczownika oko (zob.).

1. dziurę

Definicja

patrząc w określonym kierunku, zacząć wiedzieć, co tam jest lub co się tam dzieje

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ujrzeć, zoczyć

Połączenia

zobaczyć coś na zdjęciu; na ulicy; na własne oczy
zobaczyć kogoś przez okno
zobaczyć coś w lustrze; w parku; kogoś w drzwiach
zobaczyć coś z bliska

Cytaty

	Ktoś zapukał [...]. I oto w drzwiach zobaczyliśmy naszą kuzynkę. źródło: KWSJP: Leszek Płażewski: Śledzie w rodzinie, Kobieta i Życie, 1972, nr 20
	Magda, 23-letnia panna młoda, miała na sobie śnieżnobiałą suknię i welon. Kiedy się obróciła, ministrant zamarł: z tyłu na ślubnym stroju zobaczył ogromną plamę. źródło: KWSJP: Cezary Kubaszewski: Kto oblał farbą pannę młodą?, Naj, 2003, nr 34/35
	Gdy Aniela [...] wyszła dziś rano do ogródka, zobaczyła w ziemi dziury wyryte przez krety. - To znak, że będzie padać - mówi. źródło: KWSJP: nieb.: Kret wyłazi na deszcz, Echo Dnia, 2006-06-01
	Roman G. zobaczył, że coś leży na ziemi koło stodoły. Nie zainteresował się tym specjalnie. źródło: KWSJP: Dorota Kowalska; Violetta Krasnowska: Psom na pożarcie, Super Express, 1998, nr 9
	Pociągi [...] zyskują nowe oblicze. Wczoraj na katowickim dworcu można było zobaczyć, jak wyglądają po gruntownym remoncie. źródło: KWSJP: ic: Tak to można jeździć w nieskończoność!, Super Express, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zobaczę	zobaczymy
2 os.	zobaczysz	zobaczycie
3 os.	zobaczy	zobaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłem +(e)m zobaczył	zobaczyłam +(e)m zobaczyła	zobaczyłom +(e)m zobaczyło	zobaczyliśmy +(e)śmy zobaczyli	zobaczyłyśmy +(e)śmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłeś +(e)ś zobaczył	zobaczyłaś +(e)ś zobaczyła	zobaczyłoś +(e)ś zobaczyło	zobaczyliście +(e)ście zobaczyli	zobaczyłyście +(e)ście zobaczyły
3 os.	zobaczył	zobaczyła	zobaczyło	zobaczyli	zobaczyły

bezosobnik: zobaczono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zobaczmy
2 os.	zobacz	zobaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłbym bym zobaczył	zobaczyłabym bym zobaczyła	zobaczyłobym bym zobaczyło	zobaczylibyśmy byśmy zobaczyli	zobaczyłybyśmy byśmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłbyś byś zobaczył	zobaczyłabyś byś zobaczyła	zobaczyłobyś byś zobaczyło	zobaczylibyście byście zobaczyli	zobaczyłybyście byście zobaczyły
3 os.	zobaczyłby by zobaczył	zobaczyłaby by zobaczyła	zobaczyłoby by zobaczyło	zobaczyliby by zobaczyli	zobaczyłyby by zobaczyły

bezosobnik: zobaczono by

bezokolicznik: zobaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zobaczywszy

gerundium: zobaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zobaczenie	zobaczenia
D.	zobaczenia	zobaczeń
C.	zobaczeniu	zobaczeniom
B.	zobaczenie	zobaczenia
N.	zobaczeniem	zobaczeniami
Ms.	zobaczeniu	zobaczeniach
W.	zobaczenie	zobaczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zobaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zobaczony	zobaczony	zobaczony	zobaczone	zobaczona
D.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonej
C.	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonej
B.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczony	zobaczone	zobaczoną
N.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczoną
Ms.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zobaczeni	zobaczeni	zobaczone	zobaczone
D.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych
C.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym
B.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczone
N.	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi
Ms.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych

Składnia

Rz_żywotny	+	zobaczyć	+	KOGO/CO
Rz_żywotny	+	zobaczyć	+	że ZDANIE \| ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE

2. film

Definicja

zapoznać się z czymś, patrząc na to

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły

Relacje znaczeniowe

synonimy:

obejrzeć, oglądnąć

Połączenia

zobaczyć film, mecz, przedstawienie, spektakl
trzeba, warto zobaczyć

Cytaty

	Pierwszą rzeczą, jaką o filmie Eastwooda powinien wiedzieć czytelnik, jest to, iż nie powinien wiedzieć wiele, zanim nie zobaczy go w kinie. źródło: KWSJP: Zdzisław Pietrasik: Kowboj schodzi z konia, Polityka, 2005
	Polska drużyna przebiegnie na Krecie 2,5 km, czyli każdy z uczestników pokona dystans 250 m. Występ ten będziemy mogli zobaczyć w TVP. źródło: KWSJP: Ludzie i wydarzenia, Polityka, 2004
	Teraz liczni czytelnicy pięknej książki Erica Emmanuela Schmitta „Oskar i pani Róża” mogą wreszcie zobaczyć adaptację Piwowskiego w telewizji. źródło: KWSJP: Zdzisław Pietrasik: Dwanaście dni z życia Oskara, Polityka, 2005
	Po kilku latach zatęsknił za rodziną i wrócił do Polski. Nie wysiedział tu długo. - Jak zobaczył ceny w Polsce, stwierdził, że za pieniądze, które zarobił w USA, nie mogą jeszcze żyć na przyzwoitym poziomie. źródło: KWSJP: Beata Zalot: Ja udawałam zakonnicę, mąż kleryka, Tygodnik Podhalański, 1999, nr 42
	Nikomu nie przychodziło do głowy, że co wieczora stara pani składała Spychale dokładny raport, szczegółowo opowiadając, kto w danym dniu odwiedził lokal. [...] Pewnego dnia wybrał się tam [...], aby zobaczyć, jak funkcjonuje ta instytucja. źródło: KWSJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Sława i chwała, 1962

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zobaczę	zobaczymy
2 os.	zobaczysz	zobaczycie
3 os.	zobaczy	zobaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłem +(e)m zobaczył	zobaczyłam +(e)m zobaczyła	zobaczyłom +(e)m zobaczyło	zobaczyliśmy +(e)śmy zobaczyli	zobaczyłyśmy +(e)śmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłeś +(e)ś zobaczył	zobaczyłaś +(e)ś zobaczyła	zobaczyłoś +(e)ś zobaczyło	zobaczyliście +(e)ście zobaczyli	zobaczyłyście +(e)ście zobaczyły
3 os.	zobaczył	zobaczyła	zobaczyło	zobaczyli	zobaczyły

bezosobnik: zobaczono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zobaczmy
2 os.	zobacz	zobaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłbym bym zobaczył	zobaczyłabym bym zobaczyła	zobaczyłobym bym zobaczyło	zobaczylibyśmy byśmy zobaczyli	zobaczyłybyśmy byśmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłbyś byś zobaczył	zobaczyłabyś byś zobaczyła	zobaczyłobyś byś zobaczyło	zobaczylibyście byście zobaczyli	zobaczyłybyście byście zobaczyły
3 os.	zobaczyłby by zobaczył	zobaczyłaby by zobaczyła	zobaczyłoby by zobaczyło	zobaczyliby by zobaczyli	zobaczyłyby by zobaczyły

bezosobnik: zobaczono by

bezokolicznik: zobaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zobaczywszy

gerundium: zobaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zobaczenie	zobaczenia
D.	zobaczenia	zobaczeń
C.	zobaczeniu	zobaczeniom
B.	zobaczenie	zobaczenia
N.	zobaczeniem	zobaczeniami
Ms.	zobaczeniu	zobaczeniach
W.	zobaczenie	zobaczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zobaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zobaczony	zobaczony	zobaczony	zobaczone	zobaczona
D.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonej
C.	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonej
B.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczony	zobaczone	zobaczoną
N.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczoną
Ms.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zobaczeni	zobaczeni	zobaczone	zobaczone
D.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych
C.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym
B.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczone
N.	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi
Ms.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych

Składnia

Rz_osobowy	+	zobaczyć	+	CO
Rz_osobowy	+	zobaczyć	+	ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE

3. kogoś po latach

Definicja

spotkać się z kimś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

zobaczyć mamę, znajomego, żonę
zobaczyć kogoś po długim czasie

Cytaty

Do gospody nie będę wychodził, żeby nie spotkać któregoś z kolegów. Strasznie chciałem zobaczyć Renię, bo jej obiecałem, że dziś wrócę. Ale lepiej chyba nie wychodzić.

źródło: KWSJP: Stanisław Kowalewski: Czarne okna, 1993

Przed stu prawie laty śmiały żeglarz francuski Dumont d'Urville dotarł do [...] wschodnich wybrzeży Antarktydy [...]. Nie wiedział, czy kiedykolwiek uda mu się powrócić cało do ojczyzny i zobaczyć żonę swą Adelę, do której tęsknił.

źródło: KWSJP: Alina Centkiewiczowa: Na krańcach świata, Morze, 1961, nr 10

Chciałem dokończyć, że 32 moich kolegów z pierwszej kompanii zabrało wtedy morze. Pomyślałem o Tadziu, który tak jakby wyrwał się śmierci, a Łysakowski? [...]. Drugiego z nich zobaczę w Londynie za kilka dni.

źródło: KWSJP: Przemysław Bystrzycki: „Ponar” i inne opowiadania, 1985

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zobaczę	zobaczymy
2 os.	zobaczysz	zobaczycie
3 os.	zobaczy	zobaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłem +(e)m zobaczył	zobaczyłam +(e)m zobaczyła	zobaczyłom +(e)m zobaczyło	zobaczyliśmy +(e)śmy zobaczyli	zobaczyłyśmy +(e)śmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłeś +(e)ś zobaczył	zobaczyłaś +(e)ś zobaczyła	zobaczyłoś +(e)ś zobaczyło	zobaczyliście +(e)ście zobaczyli	zobaczyłyście +(e)ście zobaczyły
3 os.	zobaczył	zobaczyła	zobaczyło	zobaczyli	zobaczyły

bezosobnik: zobaczono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zobaczmy
2 os.	zobacz	zobaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłbym bym zobaczył	zobaczyłabym bym zobaczyła	zobaczyłobym bym zobaczyło	zobaczylibyśmy byśmy zobaczyli	zobaczyłybyśmy byśmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłbyś byś zobaczył	zobaczyłabyś byś zobaczyła	zobaczyłobyś byś zobaczyło	zobaczylibyście byście zobaczyli	zobaczyłybyście byście zobaczyły
3 os.	zobaczyłby by zobaczył	zobaczyłaby by zobaczyła	zobaczyłoby by zobaczyło	zobaczyliby by zobaczyli	zobaczyłyby by zobaczyły

bezosobnik: zobaczono by

bezokolicznik: zobaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zobaczywszy

gerundium: zobaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zobaczenie	zobaczenia
D.	zobaczenia	zobaczeń
C.	zobaczeniu	zobaczeniom
B.	zobaczenie	zobaczenia
N.	zobaczeniem	zobaczeniami
Ms.	zobaczeniu	zobaczeniach
W.	zobaczenie	zobaczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zobaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zobaczony	zobaczony	zobaczony	zobaczone	zobaczona
D.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonej
C.	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonej
B.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczony	zobaczone	zobaczoną
N.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczoną
Ms.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zobaczeni	zobaczeni	zobaczone	zobaczone
D.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych
C.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym
B.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczone
N.	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi
Ms.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych

Składnia

Rz_osobowy

zobaczyć

KOGO + (GDZIE)

4. sprawdzić

Definicja

sprawdzić, jaka jest sytuacja

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

Połączenia

chcieć, pójść zobaczyć

Cytaty

W kuchni rozległ się jakiś dziwny hałas. Od razu poszedłem zobaczyć, co się stało.

źródło: KWSJP: Jerzy Kubrak: Bardzo dziwne mieszkanie, Super Express, 1998, nr 41

Dziwiliśmy się, jak mogła zgubić klucze, skoro dopiero przed sekundą otwierała nimi drzwi... Nawet miałem ochotę powiedzieć, żeby zobaczyła, czy nie ma tych kluczy w kieszeni fartucha.

źródło: KWSJP: Lucyna Legut: Piotrek zgubił dziadka oko, a Jasiek chce dożyć spokojnej starości, 1983

- Masz ci los, muszę koniecznie zobaczyć, czy kucharka naszykowała marengi - przypomniała sobie naraz mama. - A ty, dziecię moje, wróć do swego pokoju i zajmij się nauką.

źródło: KWSJP: Maria Krüger: Godzina pąsowej róży, 1960

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zobaczę	zobaczymy
2 os.	zobaczysz	zobaczycie
3 os.	zobaczy	zobaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłem +(e)m zobaczył	zobaczyłam +(e)m zobaczyła	zobaczyłom +(e)m zobaczyło	zobaczyliśmy +(e)śmy zobaczyli	zobaczyłyśmy +(e)śmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłeś +(e)ś zobaczył	zobaczyłaś +(e)ś zobaczyła	zobaczyłoś +(e)ś zobaczyło	zobaczyliście +(e)ście zobaczyli	zobaczyłyście +(e)ście zobaczyły
3 os.	zobaczył	zobaczyła	zobaczyło	zobaczyli	zobaczyły

bezosobnik: zobaczono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zobaczmy
2 os.	zobacz	zobaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłbym bym zobaczył	zobaczyłabym bym zobaczyła	zobaczyłobym bym zobaczyło	zobaczylibyśmy byśmy zobaczyli	zobaczyłybyśmy byśmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłbyś byś zobaczył	zobaczyłabyś byś zobaczyła	zobaczyłobyś byś zobaczyło	zobaczylibyście byście zobaczyli	zobaczyłybyście byście zobaczyły
3 os.	zobaczyłby by zobaczył	zobaczyłaby by zobaczyła	zobaczyłoby by zobaczyło	zobaczyliby by zobaczyli	zobaczyłyby by zobaczyły

bezosobnik: zobaczono by

bezokolicznik: zobaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zobaczywszy

gerundium: zobaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zobaczenie	zobaczenia
D.	zobaczenia	zobaczeń
C.	zobaczeniu	zobaczeniom
B.	zobaczenie	zobaczenia
N.	zobaczeniem	zobaczeniami
Ms.	zobaczeniu	zobaczeniach
W.	zobaczenie	zobaczenia

Składnia

Rz_osobowy

zobaczyć

ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE

5. przekonać się

Definicja

przekonać się o czymś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Cytaty

	Jestem polityką zakażony już od pewnego czasu. Już moje pierwsze wejście do rządu pozwoliło mi [...] zobaczyć, że bywa to zajęcie fascynujące. źródło: KWSJP: Wybory: 19 czerwca, Polityka, 2005
	Moje potrawy często smakują oryginalnie, bo mieszam ze sobą różne składniki, po to tylko, żeby zobaczyć, co z tego wyjdzie. źródło: KWSJP: Magdalena Walisiak: Zaprosili nas, Kuchnia, 1999, nr 1
	Wyślijmy wszystkich strażników na miesięczny urlop, a wówczas zobaczymy, czy można się bez nich obejść. źródło: KWSJP: Dariusz Delmanowicz: Radny kontra strażnicy, Nowiny, 2006
	Z tym powtarzaniem roku Ewa przecież żartowała. Zdam na jesieni, zobaczysz. źródło: KWSJP: Aleksander Minkowski: Czterdziestu na górze, 1961
	Bał się pytać o więcej. Tyle że burknął [...], włożył to niedbale w inne, nieważne, obojętne słowa – że zobaczy. Ostatecznie może. Niech będzie. źródło: KWSJP: Maria Borowa: Dominika znaczy niedziela, 1988

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zobaczę	zobaczymy
2 os.	zobaczysz	zobaczycie
3 os.	zobaczy	zobaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłem +(e)m zobaczył	zobaczyłam +(e)m zobaczyła	zobaczyłom +(e)m zobaczyło	zobaczyliśmy +(e)śmy zobaczyli	zobaczyłyśmy +(e)śmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłeś +(e)ś zobaczył	zobaczyłaś +(e)ś zobaczyła	zobaczyłoś +(e)ś zobaczyło	zobaczyliście +(e)ście zobaczyli	zobaczyłyście +(e)ście zobaczyły
3 os.	zobaczył	zobaczyła	zobaczyło	zobaczyli	zobaczyły

bezosobnik: zobaczono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zobaczmy
2 os.	zobacz	zobaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłbym bym zobaczył	zobaczyłabym bym zobaczyła	zobaczyłobym bym zobaczyło	zobaczylibyśmy byśmy zobaczyli	zobaczyłybyśmy byśmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłbyś byś zobaczył	zobaczyłabyś byś zobaczyła	zobaczyłobyś byś zobaczyło	zobaczylibyście byście zobaczyli	zobaczyłybyście byście zobaczyły
3 os.	zobaczyłby by zobaczył	zobaczyłaby by zobaczyła	zobaczyłoby by zobaczyło	zobaczyliby by zobaczyli	zobaczyłyby by zobaczyły

bezosobnik: zobaczono by

bezokolicznik: zobaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zobaczywszy

gerundium: zobaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zobaczenie	zobaczenia
D.	zobaczenia	zobaczeń
C.	zobaczeniu	zobaczeniom
B.	zobaczenie	zobaczenia
N.	zobaczeniem	zobaczeniami
Ms.	zobaczeniu	zobaczeniach
W.	zobaczenie	zobaczenia

Składnia

Rz_osobowy

zobaczyć

(że ZDANIE | ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE)

6. niesprawiedliwość

Definicja

uświadomić sobie wagę lub istnienie czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:

dostrzec

Połączenia

zobaczyć niesprawiedliwość, szansę, szkodliwość, źródło czegoś

Cytaty

	- Żelazo trzeba kuć póki gorące - zacytował Hochberg, ale głos mu już zmatowiał, zobaczył śmieszność swojego pośpiechu, bezsens wyciągania ludzi - w nocy - do roboty, nad którą mozolili się przecież od dłuższego czasu. źródło: KWSJP: Romuald Cabaj: Trzebienie lasu, 1967
	Uczył się fizyki, biologii, a potem, kiedy mógł zdobyć od socjaldemokratów książki marksistowskie, studiował marksizm, który pomógł mu zobaczyć źródło krzywdy, wyzysku i uczył, jak należy zwyciężać. źródło: KWSJP: S.B.: Książka - pomocnik przewodnika, Drużyna, 1953, nr 5
	Wszyscy z mego otoczenia mieli poczucie humoru i umieli zobaczyć zabawną stronę postaci czasem dosyć dziwnych. Uczyłam się od nich tej serdeczności i otwartości. źródło: KWSJP: Zofia Morawska: „Może coś potrafię dać...”, Tygodnik Powszechny, 1994, nr 46
	Nasz region jest piękny. Cieszymy się, że minister przybył na targi. Mamy nadzieję, że zobaczy potencjał, jaki w sobie kryje ziemia morawska. źródło: KWSJP: Jarosław promowany na południu, Dziennik Polski, 2004-01-13

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zobaczę	zobaczymy
2 os.	zobaczysz	zobaczycie
3 os.	zobaczy	zobaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłem +(e)m zobaczył	zobaczyłam +(e)m zobaczyła	zobaczyłom +(e)m zobaczyło	zobaczyliśmy +(e)śmy zobaczyli	zobaczyłyśmy +(e)śmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłeś +(e)ś zobaczył	zobaczyłaś +(e)ś zobaczyła	zobaczyłoś +(e)ś zobaczyło	zobaczyliście +(e)ście zobaczyli	zobaczyłyście +(e)ście zobaczyły
3 os.	zobaczył	zobaczyła	zobaczyło	zobaczyli	zobaczyły

bezosobnik: zobaczono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zobaczmy
2 os.	zobacz	zobaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłbym bym zobaczył	zobaczyłabym bym zobaczyła	zobaczyłobym bym zobaczyło	zobaczylibyśmy byśmy zobaczyli	zobaczyłybyśmy byśmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłbyś byś zobaczył	zobaczyłabyś byś zobaczyła	zobaczyłobyś byś zobaczyło	zobaczylibyście byście zobaczyli	zobaczyłybyście byście zobaczyły
3 os.	zobaczyłby by zobaczył	zobaczyłaby by zobaczyła	zobaczyłoby by zobaczyło	zobaczyliby by zobaczyli	zobaczyłyby by zobaczyły

bezosobnik: zobaczono by

bezokolicznik: zobaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zobaczywszy

gerundium: zobaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zobaczenie	zobaczenia
D.	zobaczenia	zobaczeń
C.	zobaczeniu	zobaczeniom
B.	zobaczenie	zobaczenia
N.	zobaczeniem	zobaczeniami
Ms.	zobaczeniu	zobaczeniach
W.	zobaczenie	zobaczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zobaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zobaczony	zobaczony	zobaczony	zobaczone	zobaczona
D.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonej
C.	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonej
B.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczony	zobaczone	zobaczoną
N.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczoną
Ms.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zobaczeni	zobaczeni	zobaczone	zobaczone
D.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych
C.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym
B.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczone
N.	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi
Ms.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych

Składnia

Rz_osobowy

zobaczyć

7. w kimś kobietę

Definicja

znaleźć w kimś lub w czymś jakąś cechę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie

Połączenia

zobaczyć w kimś dorosłego, dziecko; w czymś metaforę, szansę

Cytaty

Magda domaga się od Teosia wyjaśnienia, co dla niego oznacza, że przestał ją postrzegać jako dziecko, a zobaczył w niej kobietę.

źródło: KWSJP: Krzysztof Jedliński: Trening interpersonalny, 1997

Nikt nie starał się nawet zobaczyć w jego powieściach tego, co stanowiło o ich wartości.

źródło: KWSJP: Kazimierz Żórawski: Boris Vian w cieniu Vernona Sullivana, Miesięcznik Literacki, 1970

Miała w mieszkaniu dwa metalowe pojemniki na odpadki. Jeden na wodę [...]. Drugi miał służyć swemu pierwotnemu celowi, ale stał zawsze pusty, bo po prostu nie było czego wrzucać. Zobaczyła w tym metaforę ludzkiej egzystencji odartej z wszystkiego, co daje współczesna cywilizacja konsumpcji.

źródło: KWSJP: Adam Szostkiewicz: Dysydentka, Polityka, 2005

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zobaczę	zobaczymy
2 os.	zobaczysz	zobaczycie
3 os.	zobaczy	zobaczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłem +(e)m zobaczył	zobaczyłam +(e)m zobaczyła	zobaczyłom +(e)m zobaczyło	zobaczyliśmy +(e)śmy zobaczyli	zobaczyłyśmy +(e)śmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłeś +(e)ś zobaczył	zobaczyłaś +(e)ś zobaczyła	zobaczyłoś +(e)ś zobaczyło	zobaczyliście +(e)ście zobaczyli	zobaczyłyście +(e)ście zobaczyły
3 os.	zobaczył	zobaczyła	zobaczyło	zobaczyli	zobaczyły

bezosobnik: zobaczono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zobaczmy
2 os.	zobacz	zobaczcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zobaczyłbym bym zobaczył	zobaczyłabym bym zobaczyła	zobaczyłobym bym zobaczyło	zobaczylibyśmy byśmy zobaczyli	zobaczyłybyśmy byśmy zobaczyły
2 os.	zobaczyłbyś byś zobaczył	zobaczyłabyś byś zobaczyła	zobaczyłobyś byś zobaczyło	zobaczylibyście byście zobaczyli	zobaczyłybyście byście zobaczyły
3 os.	zobaczyłby by zobaczył	zobaczyłaby by zobaczyła	zobaczyłoby by zobaczyło	zobaczyliby by zobaczyli	zobaczyłyby by zobaczyły

bezosobnik: zobaczono by

bezokolicznik: zobaczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zobaczywszy

gerundium: zobaczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zobaczenie	zobaczenia
D.	zobaczenia	zobaczeń
C.	zobaczeniu	zobaczeniom
B.	zobaczenie	zobaczenia
N.	zobaczeniem	zobaczeniami
Ms.	zobaczeniu	zobaczeniach
W.	zobaczenie	zobaczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zobaczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zobaczony	zobaczony	zobaczony	zobaczone	zobaczona
D.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonego	zobaczonej
C.	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonemu	zobaczonej
B.	zobaczonego	zobaczonego	zobaczony	zobaczone	zobaczoną
N.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczoną
Ms.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zobaczeni	zobaczeni	zobaczone	zobaczone
D.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych
C.	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym	zobaczonym
B.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczone
N.	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi	zobaczonymi
Ms.	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych	zobaczonych

Składnia

Rz_osobowy

zobaczyć

w KIM/CZYM + CO

Frazeologizmy

do zobaczenia
do szybkiego zobaczenia
do prędkiego zobaczenia
do rychłego zobaczenia
do miłego zobaczenia
ktoś zobaczył oczyma wyobraźni kogoś/coś
ktoś zobaczył oczyma duszy kogoś/coś
ktoś zobaczył oczami duszy kogoś/coś
ktoś zobaczył wszystkie gwiazdy

Data ostatniej modyfikacji: 15.03.2024