UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

codzienny

Chronologizacja

1 połowa XVII w., KorBa

Pochodzenie

Od: co dzień 'każdego dnia'

1. rytuał

Definicja

odbywający się, przeprowadzany, wykonywany, przeżywany każdego dnia

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu częstotliwość

Połączenia

  • codzienny byt, dojazd (do pracy), kontakt, posiłek, porządek rzeczy, rytuał, trening; trud, wysiłek; codzienna czynność, droga (do pracy), działalność, krzątanina, praca, praktyka; modlitwa; rutyna; codzienne doświadczenie, życie; codzienne kłopoty, potrzeby, problemy, troski; obowiązki; sprawy; czynności, zakupy, zadania, zajęcia; dzień codzienny
  • codziennego użytku

Cytaty

Oddech Małgorzaty stawał się wyraźnie krótszy, a popołudniowe drzemki wpisały się w codzienny rytuał. Starzeję się - myślała ze zdumieniem.

źródło: NKJP: Ewa Kujawska: Dom Małgorzaty, 2007

Tematem tej książki ma być jednak nie rozważanie różnorodnych aspektów samego schorzenia, lecz ukazanie codziennych problemów ludzi, którzy mu ulegli, ich nieszczęść i tragedii.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
D. codziennego
codziennego
codziennego
codziennego
codziennej
C. codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennej
B. codziennego
codziennego
codzienny
codzienne
codzienną
N. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codzienną
Ms. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codziennej
W. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne
D. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
C. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
B. codziennych
codziennych
codziennych
codzienne
N. codziennymi
codziennymi
codziennymi
codziennymi
Ms. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
W. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne

2. dawka

Definicja

przypadający z podziału na każdy jeden dzień

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu kalendarz i miary czasu

Połączenia

  • codzienna dawka, porcja

Cytaty

Jeśli przez długi czas niczego nie znajdowała, czuła się jak hipochondryk, który nie łyknął swej codziennej porcji pigułek, i tak długo chodziła, tropiła, zaglądała w różne dziury, aż w końcu udawało jej się upolować monetę.

źródło: NKJP: Zbigniew Górniak: Siostra i byk, 2009

[...] w Babilonie żyła garstka wziętych do niewoli królów. Każdy otrzymywał swój codzienny przydział żywności, miał swój tron i swoje własne komnaty w pałacu.

źródło: NKJP: Zenon Kosidowski: Opowieści biblijne, 1963

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
D. codziennego
codziennego
codziennego
codziennego
codziennej
C. codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennej
B. codziennego
codziennego
codzienny
codzienne
codzienną
N. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codzienną
Ms. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codziennej
W. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne
D. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
C. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
B. codziennych
codziennych
codziennych
codzienne
N. codziennymi
codziennymi
codziennymi
codziennymi
Ms. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
W. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne

3. gazeta

Definicja

wydawany lub emitowany co dzień

Noty o użyciu

Występuje w nazwach gazet, np. Kurier Codzienny, Nowiny Codzienne.

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu częstotliwość

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Środki masowego przekazu prasa

Połączenia

  • codzienny biuletyn, program, serwis (informacyjny); codzienna gazeta, prasa

Cytaty

Bo oto w bardzo wpływowej gazecie codziennej ukazał się artykuł o obcym reakcyjnym elemencie, który opanował klub sportowy „Przyszłość”.

źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Powidoki, 2010

Ileż różnych audycji mieści się w codziennym programie telewizyjnym.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 05.02.1993

Z serwisu krakowskiego biura Certus mogą korzystać bezpłatnie wszyscy inwestorzy. Można tam znaleźć aktualne notowania, wiadomości ze spółek, codzienny biuletyn informacyjny i analizy finansowe.

źródło: NKJP: Informacje giełdowe, Gazeta Wyborcza, 1995-09-18

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
D. codziennego
codziennego
codziennego
codziennego
codziennej
C. codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennej
B. codziennego
codziennego
codzienny
codzienne
codzienną
N. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codzienną
Ms. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codziennej
W. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne
D. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
C. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
B. codziennych
codziennych
codziennych
codzienne
N. codziennymi
codziennymi
codziennymi
codziennymi
Ms. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
W. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne

4. strój

Definicja

zwykły i charakterystyczny dla dnia powszedniego w przeciwieństwie do dni świątecznych

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie cechy ubrań

Relacje znaczeniowe

antonimy:  uroczysty

Połączenia

  • codzienny ubiór; codzienne ubranie

Cytaty

Nie miała czasu na pranie, musiała włożyć któreś z codziennych ubrań.

źródło: NKJP: Konszachty ze smokami, Esensja, 2006-02

Zobaczą króla, tyle dziwów, bogactw! Hagar szaleje z radości, stara Noa klaszcze w ręce, Lot nie może ustać na miejscu. Nawet Sarai płonie ciekawością. Uciechę jej mroczy tylko wola męża, który kazał niewiastom zachować stroje codzienne. Zwyczajne białe zasłony i lniane szaty.

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1952

Współczesny codzienny ubiór demokratyzuje: porwani i porywacze są ubrani jednakowo, podobnie - prezydenci i ich ochrona, dyrektorzy i podwładni, wykładowcy i studenci.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Lapidaria IV-VI, 2008

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
D. codziennego
codziennego
codziennego
codziennego
codziennej
C. codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennej
B. codziennego
codziennego
codzienny
codzienne
codzienną
N. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codzienną
Ms. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codziennej
W. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne
D. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
C. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
B. codziennych
codziennych
codziennych
codzienne
N. codziennymi
codziennymi
codziennymi
codziennymi
Ms. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
W. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne

5. konsument

Definicja

taki, który robi coś każdego dnia

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu częstotliwość

Połączenia

  • codzienny bywalec, gość, konsument, palacz, pasażer...

Cytaty

Jestem codziennym czytelnikiem „Dziennika Polskiego” właściwie od zawsze [...].

źródło: NKJP: (PIM): „Dziennik” na co dzień, Dziennik Polski - Oświęcim, 2001-01-24

Na schodach tłoczą się codzienni goście punktu pomocy.

źródło: NKJP: Skrawek nieba, Dziennik Polski - Pejzaż, 2003-12-27

Autorzy reorganizacji sektora elektroenergetycznego zakładają, że nowo powstała, silna, grupująca kilka spółek firma będzie miała możliwość uzyskania niższych cen przy zakupie prądu. A to z kolei powinni odczuć codzienni odbiorcy energii.

źródło: NKJP: (mab): Konsolidowanie energetyki, Dziennik Polski - Tarnów, 2003-09-03

[...] badania wykonano w połowie lat dziewięćdziesiątych i okazało się, że 50% codziennych palaczy tytoniu było uzależnionych od tego środka.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 08.09.1999,

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
D. codziennego
codziennego
codziennego
codziennego
codziennej
C. codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennemu
codziennej
B. codziennego
codziennego
codzienny
codzienne
codzienną
N. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codzienną
Ms. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
codziennej
W. codzienny
codzienny
codzienny
codzienne
codzienna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne
D. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
C. codziennym
codziennym
codziennym
codziennym
B. codziennych
codziennych
codziennych
codzienne
N. codziennymi
codziennymi
codziennymi
codziennymi
Ms. codziennych
codziennych
codziennych
codziennych
W. codzienni
codzienni
codzienne
codzienne

Frazeologizmy

chleb powszedni
chleb codzienny
Data ostatniej modyfikacji: 03.04.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json