UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zgęścić

Chronologizacja

1613, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zgęszczę	zgęścimy
2 os.	zgęścisz	zgęścicie
3 os.	zgęści	zgęszczą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgęściłem +(e)m zgęścił	zgęściłam +(e)m zgęściła	zgęściłom +(e)m zgęściło	zgęściliśmy +(e)śmy zgęścili	zgęściłyśmy +(e)śmy zgęściły
2 os.	zgęściłeś +(e)ś zgęścił	zgęściłaś +(e)ś zgęściła	zgęściłoś +(e)ś zgęściło	zgęściliście +(e)ście zgęścili	zgęściłyście +(e)ście zgęściły
3 os.	zgęścił	zgęściła	zgęściło	zgęścili	zgęściły

bezosobnik: zgęszczono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zgęśćmy
2 os.	zgęść	zgęśćcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgęściłbym bym zgęścił	zgęściłabym bym zgęściła	zgęściłobym bym zgęściło	zgęścilibyśmy byśmy zgęścili	zgęściłybyśmy byśmy zgęściły
2 os.	zgęściłbyś byś zgęścił	zgęściłabyś byś zgęściła	zgęściłobyś byś zgęściło	zgęścilibyście byście zgęścili	zgęściłybyście byście zgęściły
3 os.	zgęściłby by zgęścił	zgęściłaby by zgęściła	zgęściłoby by zgęściło	zgęściliby by zgęścili	zgęściłyby by zgęściły

bezosobnik: zgęszczono by

bezokolicznik: zgęścić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zgęściwszy

gerundium: zgęszczenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zgęszczenie	zgęszczenia
D.	zgęszczenia	zgęszczeń
C.	zgęszczeniu	zgęszczeniom
B.	zgęszczenie	zgęszczenia
N.	zgęszczeniem	zgęszczeniami
Ms.	zgęszczeniu	zgęszczeniach
W.	zgęszczenie	zgęszczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zgęszczony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zgęszczony	zgęszczony	zgęszczony	zgęszczone	zgęszczona
D.	zgęszczonego	zgęszczonego	zgęszczonego	zgęszczonego	zgęszczonej
C.	zgęszczonemu	zgęszczonemu	zgęszczonemu	zgęszczonemu	zgęszczonej
B.	zgęszczonego	zgęszczonego	zgęszczony	zgęszczone	zgęszczoną
N.	zgęszczonym	zgęszczonym	zgęszczonym	zgęszczonym	zgęszczoną
Ms.	zgęszczonym	zgęszczonym	zgęszczonym	zgęszczonym	zgęszczonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zgęszczeni	zgęszczeni	zgęszczone	zgęszczone
D.	zgęszczonych	zgęszczonych	zgęszczonych	zgęszczonych
C.	zgęszczonym	zgęszczonym	zgęszczonym	zgęszczonym
B.	zgęszczonych	zgęszczonych	zgęszczonych	zgęszczone
N.	zgęszczonymi	zgęszczonymi	zgęszczonymi	zgęszczonymi
Ms.	zgęszczonych	zgęszczonych	zgęszczonych	zgęszczonych

odpowiednik aspektowy: zgęszczać

Pochodzenie

Zob. gęsty

1. sos

Definicja

uczynić jakąś substancję bardziej gęstą

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	zagęścić
	antonimy:	rozrzedzić

Cytaty

Jeśli będzie to grunt trudny do zagospodarowania, gliniasty czy też zbyt lekki, o słabej nośności, geolog podpowie, jakiej szerokości mają być fundamenty oraz w jaki sposób zgęścić grunt pod budowę.

źródło: NKJP: Władysław Śniegoń, Lina Szejner: Nie buduj byle gdzie, Nowa Trybuna Opolska, 2006

[...] jak zgęściłam mleko odrobiną kleiku ryżowego, to były zaparcia. Lekarka kazała kupić kaszkę kukurydzianą, bo stwierdziła, że ryż też może uczulać.

źródło: Internet: forum.gazeta.pl

Składnia

zgęścić

CO + (CZYM)

2. powietrze

Definicja

sprawić, że coś stało się liczniejsze lub bardziej zwarte

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Cytaty

	Gdy wykonujemy cięcie formujące koronę krzewów młodych, to musimy skrócić wszystkie pędy, by zgęścić niższe partie. Pamiętajmy też o usunięciu pędów zbędnych, krzyżujących się i konkurujących o światło. źródło: NKJP: (hk): Pamiętajcie o ogrodach, Dziennik Bałtycki, 2004-03-26
	Aquapark zgęścił strefę obronną, był bardzo skuteczny w ataku, po prostu rządził i dzielił na parkiecie. Nic więc dziwnego, że w ostatniej kwarcie miejscowi sympatycy koszykówki przecierali oczy ze zdumienia. źródło: NKJP: (bk): Ta trzecia kwarta..., Gazeta Krakowska, 2001-10-29
	[...] świeże zewnętrzne powietrze trzeba najpierw zgęścić, a dopiero potem można je wpuścić do wnętrza kabiny. źródło: NKJP: X Rut: Nie zawsze tak jest, jak się wydaje, Wiedza i Życie nr 11/1998
	Nie znam innego obrazu Caravaggia, który by przedstawiał tak zgęszczoną grupę ludzi, bez żadnych sprzętów, rekwizytów. źródło: KWJP: Adam Zagajewski, William S. Kurz: W Dublinie, W Drodze, 2012-02-01

Składnia

zgęścić

3. tekst

Definicja

książk.

zgromadzić istotne elementy treści lub bogactwo środków wyrazu w jednej całości myślowej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka prądy, kierunki i kategorie artystyczne

Cytaty

Pan mi mówił godzinę, a ja będę to musiał w dziesięciu zdaniach zgęścić.

źródło: KWJP: Mariusz Szczygieł, Przemysław Wilczyński: Prawda dla reportera, Tygodnik Powszechny, 2015-09-20

Mieszczuch bowiem odpycha prawdę o sobie, o nas, prawdę, którą poeta zgęścił i ujednostkowił w swoich sztukach.

źródło: NKJP: Marian Pankowski: Michel de Ghelderode, Kulutira nr 11, 1956

Miasto jest w dziedzinie topografii tym, czym wiersz w dziedzinie języka – poezją przestrzeni, wypowiadającą się w maksymalnym zgęszczeniu struktur, sensów i środków wyrazu.

źródło: Marcin Napiórkowski: Spacerując po nekropolis, 24-05-2011, (kulturaliberalna.pl)

Data ostatniej modyfikacji: 28.03.2025