UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zgłuszyć

Chronologizacja

1778, KorBa

Pochodzenie

Zob. głuszyć

1. dźwięki

Definicja

spowodować, że jakieś dźwięki stają się mniej słyszalne

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Relacje znaczeniowe

synonimy:

zagłuszyć

Połączenia

zgłuszyć huk, jęki, krzyk, wrzask

Cytaty

Słyszał go już wszędzie. W piersiach. W gardle. W skroniach. Krzyk bitego człowieka. Skurczył się i zesztywniał, jakby nieruchomością ciała zgłuszyć chciał ten odgłos.

źródło: NKJP: Jerzy Andrzejewski: Popiół i diament, 1948

Głos krasnoluda zgłuszył przeraźliwy wrzask.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Chrzest ognia, 1996

Kalina otwierała wtedy szeroko usta, a w klasie słychać było zgłuszone podśmiewania.

źródło: KWJP: Marlena Semczyszyn: Jak ja jej nie kochałem, 2021

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zgłuszę	zgłuszymy
2 os.	zgłuszysz	zgłuszycie
3 os.	zgłuszy	zgłuszą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgłuszyłem +(e)m zgłuszył	zgłuszyłam +(e)m zgłuszyła	zgłuszyłom +(e)m zgłuszyło	zgłuszyliśmy +(e)śmy zgłuszyli	zgłuszyłyśmy +(e)śmy zgłuszyły
2 os.	zgłuszyłeś +(e)ś zgłuszył	zgłuszyłaś +(e)ś zgłuszyła	zgłuszyłoś +(e)ś zgłuszyło	zgłuszyliście +(e)ście zgłuszyli	zgłuszyłyście +(e)ście zgłuszyły
3 os.	zgłuszył	zgłuszyła	zgłuszyło	zgłuszyli	zgłuszyły

bezosobnik: zgłuszono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zgłuszmy
2 os.	zgłusz	zgłuszcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgłuszyłbym bym zgłuszył	zgłuszyłabym bym zgłuszyła	zgłuszyłobym bym zgłuszyło	zgłuszylibyśmy byśmy zgłuszyli	zgłuszyłybyśmy byśmy zgłuszyły
2 os.	zgłuszyłbyś byś zgłuszył	zgłuszyłabyś byś zgłuszyła	zgłuszyłobyś byś zgłuszyło	zgłuszylibyście byście zgłuszyli	zgłuszyłybyście byście zgłuszyły
3 os.	zgłuszyłby by zgłuszył	zgłuszyłaby by zgłuszyła	zgłuszyłoby by zgłuszyło	zgłuszyliby by zgłuszyli	zgłuszyłyby by zgłuszyły

bezosobnik: zgłuszono by

bezokolicznik: zgłuszyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zgłuszywszy

gerundium: zgłuszenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zgłuszenie	zgłuszenia
D.	zgłuszenia	zgłuszeń
C.	zgłuszeniu	zgłuszeniom
B.	zgłuszenie	zgłuszenia
N.	zgłuszeniem	zgłuszeniami
Ms.	zgłuszeniu	zgłuszeniach
W.	zgłuszenie	zgłuszenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zgłuszony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zgłuszony	zgłuszony	zgłuszony	zgłuszone	zgłuszona
D.	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonej
C.	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonej
B.	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszony	zgłuszone	zgłuszoną
N.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszoną
Ms.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zgłuszeni	zgłuszeni	zgłuszone	zgłuszone
D.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych
C.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym
B.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszone
N.	zgłuszonymi	zgłuszonymi	zgłuszonymi	zgłuszonymi
Ms.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych

odpowiedniki aspektowe: głuszyć , zgłuszać

Składnia

zgłuszyć

2. emocje

Definicja

książk.

powstrzymać i uniemożliwić rozwój swoich emocji, odczuć lub potrzeb

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

Aż wreszcie okazuje się, że w pięć dni po wypłacie jest bez grosza. Więc ma wyrzuty sumienia, że postąpiła tak idiotycznie, i żeby je zgłuszyć, robi sobie przyjemność: pożycza pieniądze i leci do sklepu po nową szminkę.

źródło: NKJP: Wojciech Maziarski: Spowiedź przy dźwięku syren, Gazeta Wyborcza, 1998-07-10

Geralt powoli odwrócił głowę. I momentalnie zgłuszył w sobie złość, opanował zdenerwowanie, zziębił się w twardy, zimny okruch lodu. Nie mógł już pozwolić sobie na emocje.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Miecz przeznaczenia, 1992

Świat nie zgłuszył ich energii, wręcz przeciwnie: myślę, że te trudne czasy sprawiły, że stają się ludźmi świadomymi społecznie.

źródło: KWJP: Mariusz Sepioło: Oczy, uszy, ręce, usta, Tygodnik Powszechny, 2020-11-02

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zgłuszę	zgłuszymy
2 os.	zgłuszysz	zgłuszycie
3 os.	zgłuszy	zgłuszą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgłuszyłem +(e)m zgłuszył	zgłuszyłam +(e)m zgłuszyła	zgłuszyłom +(e)m zgłuszyło	zgłuszyliśmy +(e)śmy zgłuszyli	zgłuszyłyśmy +(e)śmy zgłuszyły
2 os.	zgłuszyłeś +(e)ś zgłuszył	zgłuszyłaś +(e)ś zgłuszyła	zgłuszyłoś +(e)ś zgłuszyło	zgłuszyliście +(e)ście zgłuszyli	zgłuszyłyście +(e)ście zgłuszyły
3 os.	zgłuszył	zgłuszyła	zgłuszyło	zgłuszyli	zgłuszyły

bezosobnik: zgłuszono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zgłuszmy
2 os.	zgłusz	zgłuszcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgłuszyłbym bym zgłuszył	zgłuszyłabym bym zgłuszyła	zgłuszyłobym bym zgłuszyło	zgłuszylibyśmy byśmy zgłuszyli	zgłuszyłybyśmy byśmy zgłuszyły
2 os.	zgłuszyłbyś byś zgłuszył	zgłuszyłabyś byś zgłuszyła	zgłuszyłobyś byś zgłuszyło	zgłuszylibyście byście zgłuszyli	zgłuszyłybyście byście zgłuszyły
3 os.	zgłuszyłby by zgłuszył	zgłuszyłaby by zgłuszyła	zgłuszyłoby by zgłuszyło	zgłuszyliby by zgłuszyli	zgłuszyłyby by zgłuszyły

bezosobnik: zgłuszono by

bezokolicznik: zgłuszyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zgłuszywszy

gerundium: zgłuszenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zgłuszenie	zgłuszenia
D.	zgłuszenia	zgłuszeń
C.	zgłuszeniu	zgłuszeniom
B.	zgłuszenie	zgłuszenia
N.	zgłuszeniem	zgłuszeniami
Ms.	zgłuszeniu	zgłuszeniach
W.	zgłuszenie	zgłuszenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zgłuszony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zgłuszony	zgłuszony	zgłuszony	zgłuszone	zgłuszona
D.	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonej
C.	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonej
B.	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszony	zgłuszone	zgłuszoną
N.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszoną
Ms.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zgłuszeni	zgłuszeni	zgłuszone	zgłuszone
D.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych
C.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym
B.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszone
N.	zgłuszonymi	zgłuszonymi	zgłuszonymi	zgłuszonymi
Ms.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych

odpowiedniki aspektowe: głuszyć , zgłuszać

Składnia

zgłuszyć

3. ciosem

Definicja

uderzając mocno człowieka albo zwierzę, spowodować utratę przytomności

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ogłuszyć

Cytaty

Jak tu przylazła, tośmy ją sprytnie zagadali, a Krblik podskoczył od tylca... no, w tym to dobry był, paskudnik... no i w łeb łysy deską zdzielił. Aż pękła. Deska, znaczy się. Zgłuszył potworzycę, ani zipnęła.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Pogrzeb czarownicy, 2003

Chodziło o to, że tryka jest dużo łatwiej zgłuszyć niż karpia, ponieważ – jak pan powiedział – u karpia jest większa jama mózgowa.

źródło: Pełny zapis przebiegu posiedzenia Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Kancelaria Sejmu, Biuro Komisji Sejmowych, 24-09-2024, (orka.sejm.gov.pl)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zgłuszę	zgłuszymy
2 os.	zgłuszysz	zgłuszycie
3 os.	zgłuszy	zgłuszą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgłuszyłem +(e)m zgłuszył	zgłuszyłam +(e)m zgłuszyła	zgłuszyłom +(e)m zgłuszyło	zgłuszyliśmy +(e)śmy zgłuszyli	zgłuszyłyśmy +(e)śmy zgłuszyły
2 os.	zgłuszyłeś +(e)ś zgłuszył	zgłuszyłaś +(e)ś zgłuszyła	zgłuszyłoś +(e)ś zgłuszyło	zgłuszyliście +(e)ście zgłuszyli	zgłuszyłyście +(e)ście zgłuszyły
3 os.	zgłuszył	zgłuszyła	zgłuszyło	zgłuszyli	zgłuszyły

bezosobnik: zgłuszono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zgłuszmy
2 os.	zgłusz	zgłuszcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgłuszyłbym bym zgłuszył	zgłuszyłabym bym zgłuszyła	zgłuszyłobym bym zgłuszyło	zgłuszylibyśmy byśmy zgłuszyli	zgłuszyłybyśmy byśmy zgłuszyły
2 os.	zgłuszyłbyś byś zgłuszył	zgłuszyłabyś byś zgłuszyła	zgłuszyłobyś byś zgłuszyło	zgłuszylibyście byście zgłuszyli	zgłuszyłybyście byście zgłuszyły
3 os.	zgłuszyłby by zgłuszył	zgłuszyłaby by zgłuszyła	zgłuszyłoby by zgłuszyło	zgłuszyliby by zgłuszyli	zgłuszyłyby by zgłuszyły

bezosobnik: zgłuszono by

bezokolicznik: zgłuszyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zgłuszywszy

gerundium: zgłuszenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zgłuszenie	zgłuszenia
D.	zgłuszenia	zgłuszeń
C.	zgłuszeniu	zgłuszeniom
B.	zgłuszenie	zgłuszenia
N.	zgłuszeniem	zgłuszeniami
Ms.	zgłuszeniu	zgłuszeniach
W.	zgłuszenie	zgłuszenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zgłuszony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zgłuszony	zgłuszony	zgłuszony	zgłuszone	zgłuszona
D.	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonej
C.	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonej
B.	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszony	zgłuszone	zgłuszoną
N.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszoną
Ms.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zgłuszeni	zgłuszeni	zgłuszone	zgłuszone
D.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych
C.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym
B.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszone
N.	zgłuszonymi	zgłuszonymi	zgłuszonymi	zgłuszonymi
Ms.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych

odpowiednik aspektowy: zgłuszać

Składnia

zgłuszyć

KOGO/CO + (CZYM)

4. rośliny

Definicja

rozrosnąć się, utrudniając tym samym wzrost i rozwój innych roślin rosnących w pobliżu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

Relacje znaczeniowe

synonimy:

zagłuszyć

Cytaty

Dereń rozłogowy jest gatunkiem inwazyjnym, łatwo rozprzestrzeniającym. Rozrastając się, tworzy on zwarte kępy, przez co może zgłuszyć inną roślinność.

źródło: Internet: deccoria.pl

Na bieżąco usuwajmy chore i zdziczałe pędy. Te drugie szybko się rozrastają, mogą zgłuszyć szlachetną część rośliny, nadto zupełnie niepotrzebnie zabierają im wszystko, co najcenniejsze z podłoża.

źródło: Internet: rozaria.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zgłuszę	zgłuszymy
2 os.	zgłuszysz	zgłuszycie
3 os.	zgłuszy	zgłuszą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgłuszyłem +(e)m zgłuszył	zgłuszyłam +(e)m zgłuszyła	zgłuszyłom +(e)m zgłuszyło	zgłuszyliśmy +(e)śmy zgłuszyli	zgłuszyłyśmy +(e)śmy zgłuszyły
2 os.	zgłuszyłeś +(e)ś zgłuszył	zgłuszyłaś +(e)ś zgłuszyła	zgłuszyłoś +(e)ś zgłuszyło	zgłuszyliście +(e)ście zgłuszyli	zgłuszyłyście +(e)ście zgłuszyły
3 os.	zgłuszył	zgłuszyła	zgłuszyło	zgłuszyli	zgłuszyły

bezosobnik: zgłuszono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zgłuszmy
2 os.	zgłusz	zgłuszcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zgłuszyłbym bym zgłuszył	zgłuszyłabym bym zgłuszyła	zgłuszyłobym bym zgłuszyło	zgłuszylibyśmy byśmy zgłuszyli	zgłuszyłybyśmy byśmy zgłuszyły
2 os.	zgłuszyłbyś byś zgłuszył	zgłuszyłabyś byś zgłuszyła	zgłuszyłobyś byś zgłuszyło	zgłuszylibyście byście zgłuszyli	zgłuszyłybyście byście zgłuszyły
3 os.	zgłuszyłby by zgłuszył	zgłuszyłaby by zgłuszyła	zgłuszyłoby by zgłuszyło	zgłuszyliby by zgłuszyli	zgłuszyłyby by zgłuszyły

bezosobnik: zgłuszono by

bezokolicznik: zgłuszyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zgłuszywszy

gerundium: zgłuszenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zgłuszenie	zgłuszenia
D.	zgłuszenia	zgłuszeń
C.	zgłuszeniu	zgłuszeniom
B.	zgłuszenie	zgłuszenia
N.	zgłuszeniem	zgłuszeniami
Ms.	zgłuszeniu	zgłuszeniach
W.	zgłuszenie	zgłuszenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zgłuszony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zgłuszony	zgłuszony	zgłuszony	zgłuszone	zgłuszona
D.	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszonej
C.	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonemu	zgłuszonej
B.	zgłuszonego	zgłuszonego	zgłuszony	zgłuszone	zgłuszoną
N.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszoną
Ms.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zgłuszeni	zgłuszeni	zgłuszone	zgłuszone
D.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych
C.	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym	zgłuszonym
B.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszone
N.	zgłuszonymi	zgłuszonymi	zgłuszonymi	zgłuszonymi
Ms.	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych	zgłuszonych

odpowiedniki aspektowe: głuszyć , zgłuszać

Składnia

zgłuszyć

Data ostatniej modyfikacji: 17.07.2026