UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ukształcić

Chronologizacja

1745, Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

Od: kształt

1. figurę

Definicja

nadać czemuś określony kształt

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Cytaty

- Coś ty za myśl miał - zobaczywszy to wszystko rzekł do anioła Pan Bóg - żeś tak tę ziemię ukształcił?

źródło: NKJP: Hanna Kostyrko (zebr.),: Klechdy domowe, 1960

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ukształcę
ukształcimy
2 os. ukształcisz
ukształcicie
3 os. ukształci
ukształcą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ukształciłem
+(e)m ukształcił
ukształciłam
+(e)m ukształciła
ukształciłom
+(e)m ukształciło
ukształciliśmy
+(e)śmy ukształcili
ukształciłyśmy
+(e)śmy ukształciły
2 os. ukształciłeś
+(e)ś ukształcił
ukształciłaś
+(e)ś ukształciła
ukształciłoś
+(e)ś ukształciło
ukształciliście
+(e)ście ukształcili
ukształciłyście
+(e)ście ukształciły
3 os. ukształcił
ukształciła
ukształciło
ukształcili
ukształciły

bezosobnik: ukształcono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ukształćmy
2 os. ukształć
ukształćcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ukształciłbym
bym ukształcił
ukształciłabym
bym ukształciła
ukształciłobym
bym ukształciło
ukształcilibyśmy
byśmy ukształcili
ukształciłybyśmy
byśmy ukształciły
2 os. ukształciłbyś
byś ukształcił
ukształciłabyś
byś ukształciła
ukształciłobyś
byś ukształciło
ukształcilibyście
byście ukształcili
ukształciłybyście
byście ukształciły
3 os. ukształciłby
by ukształcił
ukształciłaby
by ukształciła
ukształciłoby
by ukształciło
ukształciliby
by ukształcili
ukształciłyby
by ukształciły

bezosobnik: ukształcono by

bezokolicznik: ukształcić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ukształciwszy

gerundium: ukształcenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ukształcenie
ukształcenia
D. ukształcenia
ukształceń
C. ukształceniu
ukształceniom
B. ukształcenie
ukształcenia
N. ukształceniem
ukształceniami
Ms. ukształceniu
ukształceniach
W. ukształcenie
ukształcenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: ukształcony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ukształcony
ukształcony
ukształcony
ukształcone
ukształcona
D. ukształconego
ukształconego
ukształconego
ukształconego
ukształconej
C. ukształconemu
ukształconemu
ukształconemu
ukształconemu
ukształconej
B. ukształconego
ukształconego
ukształcony
ukształcone
ukształconą
N. ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconą
Ms. ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ukształceni
ukształceni
ukształcone
ukształcone
D. ukształconych
ukształconych
ukształconych
ukształconych
C. ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconym
B. ukształconych
ukształconych
ukształconych
ukształcone
N. ukształconymi
ukształconymi
ukształconymi
ukształconymi
Ms. ukształconych
ukształconych
ukształconych
ukształconych

odpowiednik aspektowy: ukształcać

Składnia

bez ograniczeń + ukształcić +
CO

2. charakter

Definicja

spowodować nabranie określonych cech

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ukształtować

Cytaty

[...] okazało się, że żyjemy w kraju, w którym nie tylko przyszłość, lecz także przeszłość jest nieprzewidywalna. Próbuje się ją na nowo ukształcić i przy okazji martyrologia romantyczna wróciła pod nowymi postaciami.

źródło: KWJP: Justyna Sobolewska: Marek Bieńczyk o swojej książce „Kontener” i ścieraniu się w nas życia i śmierci, Polityka, 2019-04-16

[...] swą refleksję koncentruje na byciu przed czymś, czego jeszcze nie znamy i ukształceniu czego powinniśmy poświęcić swe siły.

źródło: KWJP: Krzysztof Czyżewski: W stronę Xenopolis, 2019

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ukształcę
ukształcimy
2 os. ukształcisz
ukształcicie
3 os. ukształci
ukształcą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ukształciłem
+(e)m ukształcił
ukształciłam
+(e)m ukształciła
ukształciłom
+(e)m ukształciło
ukształciliśmy
+(e)śmy ukształcili
ukształciłyśmy
+(e)śmy ukształciły
2 os. ukształciłeś
+(e)ś ukształcił
ukształciłaś
+(e)ś ukształciła
ukształciłoś
+(e)ś ukształciło
ukształciliście
+(e)ście ukształcili
ukształciłyście
+(e)ście ukształciły
3 os. ukształcił
ukształciła
ukształciło
ukształcili
ukształciły

bezosobnik: ukształcono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ukształćmy
2 os. ukształć
ukształćcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ukształciłbym
bym ukształcił
ukształciłabym
bym ukształciła
ukształciłobym
bym ukształciło
ukształcilibyśmy
byśmy ukształcili
ukształciłybyśmy
byśmy ukształciły
2 os. ukształciłbyś
byś ukształcił
ukształciłabyś
byś ukształciła
ukształciłobyś
byś ukształciło
ukształcilibyście
byście ukształcili
ukształciłybyście
byście ukształciły
3 os. ukształciłby
by ukształcił
ukształciłaby
by ukształciła
ukształciłoby
by ukształciło
ukształciliby
by ukształcili
ukształciłyby
by ukształciły

bezosobnik: ukształcono by

bezokolicznik: ukształcić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ukształciwszy

gerundium: ukształcenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ukształcenie
ukształcenia
D. ukształcenia
ukształceń
C. ukształceniu
ukształceniom
B. ukształcenie
ukształcenia
N. ukształceniem
ukształceniami
Ms. ukształceniu
ukształceniach
W. ukształcenie
ukształcenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: ukształcony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ukształcony
ukształcony
ukształcony
ukształcone
ukształcona
D. ukształconego
ukształconego
ukształconego
ukształconego
ukształconej
C. ukształconemu
ukształconemu
ukształconemu
ukształconemu
ukształconej
B. ukształconego
ukształconego
ukształcony
ukształcone
ukształconą
N. ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconą
Ms. ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ukształceni
ukształceni
ukształcone
ukształcone
D. ukształconych
ukształconych
ukształconych
ukształconych
C. ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconym
B. ukształconych
ukształconych
ukształconych
ukształcone
N. ukształconymi
ukształconymi
ukształconymi
ukształconymi
Ms. ukształconych
ukształconych
ukształconych
ukształconych

odpowiednik aspektowy: ukształcać

Składnia

bez ograniczeń + ukształcić +
CO/KOGO

3. w szkole

Definicja

przest. 
pomóc komuś uzyskać określony zasób wiedzy i umiejętności, umożliwiający wykonywanie jakiegoś zawodu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wykształcić

Cytaty

Rodzice dostrzegając ponadprzeciętną inteligencję syna, ukształcili go starannie, oddając na wiele lat do szkół jezuickich [...]

źródło: NKJP: Jolanta Wachowicz-Makowska: Świat zapamiętany, 2002

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ukształcę
ukształcimy
2 os. ukształcisz
ukształcicie
3 os. ukształci
ukształcą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ukształciłem
+(e)m ukształcił
ukształciłam
+(e)m ukształciła
ukształciłom
+(e)m ukształciło
ukształciliśmy
+(e)śmy ukształcili
ukształciłyśmy
+(e)śmy ukształciły
2 os. ukształciłeś
+(e)ś ukształcił
ukształciłaś
+(e)ś ukształciła
ukształciłoś
+(e)ś ukształciło
ukształciliście
+(e)ście ukształcili
ukształciłyście
+(e)ście ukształciły
3 os. ukształcił
ukształciła
ukształciło
ukształcili
ukształciły

bezosobnik: ukształcono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ukształćmy
2 os. ukształć
ukształćcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ukształciłbym
bym ukształcił
ukształciłabym
bym ukształciła
ukształciłobym
bym ukształciło
ukształcilibyśmy
byśmy ukształcili
ukształciłybyśmy
byśmy ukształciły
2 os. ukształciłbyś
byś ukształcił
ukształciłabyś
byś ukształciła
ukształciłobyś
byś ukształciło
ukształcilibyście
byście ukształcili
ukształciłybyście
byście ukształciły
3 os. ukształciłby
by ukształcił
ukształciłaby
by ukształciła
ukształciłoby
by ukształciło
ukształciliby
by ukształcili
ukształciłyby
by ukształciły

bezosobnik: ukształcono by

bezokolicznik: ukształcić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ukształciwszy

gerundium: ukształcenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ukształcenie
ukształcenia
D. ukształcenia
ukształceń
C. ukształceniu
ukształceniom
B. ukształcenie
ukształcenia
N. ukształceniem
ukształceniami
Ms. ukształceniu
ukształceniach
W. ukształcenie
ukształcenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: ukształcony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. ukształcony
ukształcony
ukształcony
ukształcone
ukształcona
D. ukształconego
ukształconego
ukształconego
ukształconego
ukształconej
C. ukształconemu
ukształconemu
ukształconemu
ukształconemu
ukształconej
B. ukształconego
ukształconego
ukształcony
ukształcone
ukształconą
N. ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconą
Ms. ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. ukształceni
ukształceni
ukształcone
ukształcone
D. ukształconych
ukształconych
ukształconych
ukształconych
C. ukształconym
ukształconym
ukształconym
ukształconym
B. ukształconych
ukształconych
ukształconych
ukształcone
N. ukształconymi
ukształconymi
ukształconymi
ukształconymi
Ms. ukształconych
ukształconych
ukształconych
ukształconych

Składnia

bez ograniczeń + ukształcić +
KOGO
Data ostatniej modyfikacji: 03.12.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json