UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

odtajany

Chronologizacja

1835, Łubkowski, Nowy słownik rossyjsko-polski, t. 1, polona.pl

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. odtajany
odtajany
odtajany
odtajane
odtajana
D. odtajanego
odtajanego
odtajanego
odtajanego
odtajanej
C. odtajanemu
odtajanemu
odtajanemu
odtajanemu
odtajanej
B. odtajanego
odtajanego
odtajany
odtajane
odtajaną
N. odtajanym
odtajanym
odtajanym
odtajanym
odtajaną
Ms. odtajanym
odtajanym
odtajanym
odtajanym
odtajanej
W. odtajany
odtajany
odtajany
odtajane
odtajana
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. odtajani
odtajani
odtajane
odtajane
D. odtajanych
odtajanych
odtajanych
odtajanych
C. odtajanym
odtajanym
odtajanym
odtajanym
B. odtajanych
odtajanych
odtajanych
odtajane
N. odtajanymi
odtajanymi
odtajanymi
odtajanymi
Ms. odtajanych
odtajanych
odtajanych
odtajanych
W. odtajani
odtajani
odtajane
odtajane

Pochodzenie

Zob. odtajać

1. grunt

Definicja

książk. 
taki, który pod wpływem ciepła przestał być twardy i zimny lub pokryty lodem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odmarzły, odmarznięty, odtajały, rozmarzły, rozmarznięty, roztajały, roztajany
antonimy:  zamarzły, zamarznięty

Cytaty

Nie należy prowadzić pomiaru po zamarzniętym lub świeżo odtajanym gruncie.

źródło: Główny Urząd Geodezji i Kartografii: Wytyczne techniczne G-1.11, 2002 (geoportal.gov.pl)

W województwach zachodnich pola już są odtajane i pojawiły się owady.

źródło: Mirosław Dreczka: Chowacze będą pierwsze, 2021-02-02 (terazpole.pl)

Stasiak wsparł się dla wygody o ramę okienną. Przez skrawek szyby odtajany z lodu rozgrzanym w piecu kawałkiem żelaza spoglądał w stronę rzeki, zburzonego mostu i miasta.

źródło: Bronisław Szmidt: Most, Świat, 1948-11-07 (wbc.poznan.pl)

Teraz z kolei następowało inne dla mnie zajęcie - chuchanie w jeden punkt tak długo, aż stajał lód na szkle, tworząc jakby okrągłą soczewkę. Zamarzało to natychmiast. Aby temu zapobiec, wodziłem ciepłym palcem w krąg, niszcząc w ten sposób tworzące się listeczki mrozu. Patrzyłem przez odtajany punkcik szkła na świat, podziwiając dokonane zmiany.

źródło: Roman Turek: Moja mama, ja i reszta, 1989 (lancut.pl)

2. lód

Definicja

książk. 
o wodzie w stałym stanie skupienia: taki, który przeszedł ze stanu stałego w płynny pod wpływem podwyższonej temperatury

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odtajały, rozmarzły, rozmarznięty, roztajały, roztajany

Cytaty

Zbiegam z górki, ale w międzyczasie załamuje się lód, czy też był tam fragment odtajanego lodu, i nagle woda wciąga Tomka pod powierzchnię lodu, i on razem z prądem zaczyna szybko płynąć w prawo w stronę Sanu, majacząc pod lodem jak biała plama.

źródło: Zdzisław Beksiński: Fragment dziennika (cytowany w książce Magdaleny Grzebałkowskiej: Beksińscy. Portret podwójny), 2000-05-15

Po krótkiej odwilży tęgi mróz na powrót powiązał śniegi, pościnał nieco odtajane wody i tak oto pierwsze oznaki przedwiośnia bez echa przepadły.

źródło: Zubel: Chmara, 2006-06-24 (dziennik.lowiecki.pl/opowiadania)

3. człowiek

Definicja

książk. 
taki, który pod wpływem ciepła przestał być zmarznięty

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odmarzły, odmarznięty

Cytaty

Przy leczeniu odmrożeń nie wolno: [...] zbliżać odmrożonej części ciała do gorącego pieca lub ognia; przebijać tworzących się pęcherzy; chodzić na dopiero co odtajanych stopach.

źródło: Urząd Miasta i Gminy Skępe: Podstawowe zasady zachowania się podczas występowania mrozów, 2012-02-16 (skepe.archiwum.bip.net.pl)

Data ostatniej modyfikacji: 07.11.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json