UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

lejbik

lajbik

Chronologizacja

1812, Gazeta Korrespondenta Warszawskiego y Zagranicznego, nr 88, polona.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. lejbik
lejbiki
D. lejbika
lejbików
C. lejbikowi
lejbikom
B. lejbik
lejbiki
N. lejbikiem
lejbikami
Ms. lejbiku
lejbikach
W. lejbiku
lejbiki

Pochodzenie

niem. Leibchen

1. ludowy

Definicja

luźny kaftan noszony dawniej przez chłopów

Warianty

  • lajbik

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie rodzaje i części ubrań

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Cytaty

Panowie w łowickich portkach z ręcznie tkanego pasiaka w kolorze pomarańczowym, lejbikiem z czarnego wełnianego sukna, pasem i czarnym filcowym kapeluszem, zdobionym haftem lub kwiatami.

źródło: KWJP: Karol Sakosik: Księżacy idą na Boże Ciało, Gazeta Lokalna — Łódź, 2017-06-09

[...] ma dużą, surową twarz, cienkie włosy gładko zaczesane i spięte w kok na potylicy, zimne, szare oczy, żylaste, spracowane dłonie i zaokrąglenie pod lejbikiem i zŏpaską, jakby była w ciąży.

źródło: KWJP: Szczepan Twardoch: Pokora, 2020

2. wojskowy

Definicja

górna część dawnego munduru wojskowego

Warianty

  • lajbik

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa policja i inne służby mundurowe

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Cytaty

Lejbik ułana 2. pułku według akwareli Sylwestra Zielińskiego (1781-1853), z albumu „Ubiór Woyska Polskiego” powstałego w latach 1810-1811.

źródło: Internet: napoleon.org.pl

3. damski

Definicja

krótka damska kurtka z poszerzanym dołem modna po II wojnie światowej

Warianty

  • lajbik

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie rodzaje i części ubrań

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Cytaty

Wrażliwi na modę przeczytają, [...] że w marcu 1949 r. „Przekrój” zaczął lansować lejbiki - poszerzane dołem krótkie kurtki damskie, w grudniu 1954 propagował krótką sukienkę wieczorową z dekoltem, natomiast we wrześniu 1964 r. w jesiennej kolekcji Mody Polskiej dominował płaszcz-ołówek [...].

źródło: NKJP: Adam Szostkiewicz: Daty Polaków, Polityka, 2005-05-14

[...] największym moim osiągnięciem w modzie powojennej jest to, że wyrwałam te ohydne poduszki z płaszczy, żakietów, lejbików!

źródło: KWJP: Izabella Adamczewska: W Łodzi czuję ducha prząśniczek, Gazeta Lokalna — Łódź, 2018-10-05

Zanim jednak do tego doszło, wyśmiewano w ten sposób dziewczęta, które ubierały się w kolorowe bluzki, krótkie, poszerzane dołem kurteczki, zwane lejbikami, obcisłe sweterki i rozkloszowane spódnice, krojone z szerokiego koła, według wzoru New Look.

źródło: KWJP: Anna Pelka: Z politycznym fasonem. Moda młodzieżowa w PRL i w NRD, 2013

Data ostatniej modyfikacji: 12.11.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json