UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

spójnia

rzadziej przest. spojnia

Chronologizacja

1785, KorBa

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. spójnia
spójnie
D. spójni
spójni
C. spójni
spójniom
B. spójnię
spójnie
N. spójnią
spójniami
Ms. spójni
spójniach
W. spójnio
spójnie

Inne uwagi

Zwykle lp

Pochodzenie

Zob. spoić 1

1. łącznik

Definicja

książk. 
to, co łączy ludzi, rzeczy, zjawiska

Warianty

  • rzadziej przest. spojnia

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  łącznik

Cytaty

Nie na próżno przecież „Ogniwo” nazywane jest spójnią emigracji z krajem.

źródło: Ogniwo, 1952-12 (nsz.com.pl)

Ten wspólny nasz patriotyczny i bojowy rodowód był tą rzeczywistą spojnią środowisk kombatanckich.

źródło: Westerplatte, 1995, books.google.pl

Rozpaczliwe poszukiwanie spójni ze światem budowane jest ze strzępków związków rodzinnych.

źródło: KWJP: Cezary Łazarewicz: Żeby nie było śladów, 2016

Zamieszkująca gminę nieduża społeczność skupia znaczną grupę twórców, którym to „siedlisko” sprzyja i patronuje. Niektórzy z nich przybyli z większych ośrodków i osiedlili się tutaj, inni – po latach nieobecności – powrócili, jeszcze inni wyrośli z tej ziemi i wciąż pozostają, są też tacy, którzy stąd wyszli, ale nadal inspirują i tworzą ważną spójnię między środowiskiem dawnym a nowo zastanym.

źródło: Wystawa „PROWINCJA w Lubartowie”, 2024-03-21 (muzeum.umlubartow.pl)

Składnia

bez ograniczeń + spójnia +
(KOGO/CZEGO) + (z KIM/CZYM)
bez ograniczeń + spójnia +
(między KIM/CZYM)

2. jedność

Definicja

książk. 
jedność - stan, w którym części jakiejś całości są ze sobą zgodne

Warianty

  • rzadziej przest. spojnia

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  jednia, jedność

Cytaty

Punkty [...] są następujące: Poszanowanie demokracji wbrew alarmom, że zmierza do dyktatury [...]; obronność kraju; przeświadczenie o kulturowej spójni z Zachodem, zakorzenionej w łacińskiej formie chrześcijaństwa, a jednocześnie wolność od kompleksu w stosunku do wszystkiego, „co Francuz wymyśli”, tak typowego dla polskiej inteligencji.

źródło: NKJP: Marek Rostworowski: Mój głos [...], Gazeta Wyborcza, 1995-10-27

Kiedy uderzył w nią grom przedwczesnej śmierci najbliższego jej człowieka, umiała czynnie zaprzeczyć tezie o bezradności słowa w takich sytuacjach, szukając w słowie właśnie ratunku przed rozpaczą i przejmująco oddając w pięknym zbiorze „Biały rękopis” (1970) klimat autentycznej spójni dwojga bez reszty oddanych sobie istot.

źródło: NKJP: Ryszard Matuszewski: Alfabet: wybór z pamięci 90-latka, 2004

[...] u Lelewela istnieje szczególnie ścisła spójnia między dorobkiem uczonego-historyka, czynnego działacza politycznego i postawą życiową człowieka.

źródło: Helena Więckowska: Joachim Lelewel: uczony – polityk – człowiek, 1980

Zmiany w wychowaniu kobiet uczyniły je bardziej odpowiedzialnymi towarzyszkami życia mężów. Obecne związki z osobami podobnymi pod wieloma względami lub zmierzającymi do celów wyższych stały się pełne, zmierzające do spójni umysłowej, na której oboje skorzystają.

źródło: KWJP: Elwira Kamola: Czy były potrzebne zmiany w życiu kobiet?, Akant, 2016

[Aktualne] są jak na te czasy twierdzenia J.A. Komeńskiego, takie jak: „wykształcenie jest potrzebą życia” lub „każdy ma przyrodzony rozum, który czyni go zdolnym do uczenia się” i wiele innych mówiących o przydatności kształcenia [...], w którym spojnię tworzą: rozum, mowa i działanie.

źródło: Studia Comeniana et Historica, 1987 (books.google.pl)

Składnia

bez ograniczeń + spójnia +
(KOGO/CZEGO) + (z KIM/CZYM)
bez ograniczeń + spójnia +
(między KIM/CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 14.11.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json