UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

hetmanić

Chronologizacja

1566, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. hetmanię
hetmanimy
2 os. hetmanisz
hetmanicie
3 os. hetmani
hetmanią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. hetmaniłem
+(e)m hetmanił
hetmaniłam
+(e)m hetmaniła
hetmaniłom
+(e)m hetmaniło
hetmaniliśmy
+(e)śmy hetmanili
hetmaniłyśmy
+(e)śmy hetmaniły
2 os. hetmaniłeś
+(e)ś hetmanił
hetmaniłaś
+(e)ś hetmaniła
hetmaniłoś
+(e)ś hetmaniło
hetmaniliście
+(e)ście hetmanili
hetmaniłyście
+(e)ście hetmaniły
3 os. hetmanił
hetmaniła
hetmaniło
hetmanili
hetmaniły

bezosobnik: hetmaniono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę hetmanił
będę hetmanić
będę hetmaniła
będę hetmanić
będę hetmaniło
będę hetmanić
będziemy hetmanili
będziemy hetmanić
będziemy hetmaniły
będziemy hetmanić
2 os. będziesz hetmanił
będziesz hetmanić
będziesz hetmaniła
będziesz hetmanić
będziesz hetmaniło
będziesz hetmanić
będziecie hetmanili
będziecie hetmanić
będziecie hetmaniły
będziecie hetmanić
3 os. będzie hetmanił
będzie hetmanić
będzie hetmaniła
będzie hetmanić
będzie hetmaniło
będzie hetmanić
będą hetmanili
będą hetmanić
będą hetmaniły
będą hetmanić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. hetmańmy
2 os. hetmań
hetmańcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. hetmaniłbym
bym hetmanił
hetmaniłabym
bym hetmaniła
hetmaniłobym
bym hetmaniło
hetmanilibyśmy
byśmy hetmanili
hetmaniłybyśmy
byśmy hetmaniły
2 os. hetmaniłbyś
byś hetmanił
hetmaniłabyś
byś hetmaniła
hetmaniłobyś
byś hetmaniło
hetmanilibyście
byście hetmanili
hetmaniłybyście
byście hetmaniły
3 os. hetmaniłby
by hetmanił
hetmaniłaby
by hetmaniła
hetmaniłoby
by hetmaniło
hetmaniliby
by hetmanili
hetmaniłyby
by hetmaniły

bezosobnik: hetmaniono by

bezokolicznik: hetmanić

imiesłów przysłówkowy współczesny: hetmaniąc

gerundium: hetmanienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. hetmanienie
hetmanienia
D. hetmanienia
hetmanień
C. hetmanieniu
hetmanieniom
B. hetmanienie
hetmanienia
N. hetmanieniem
hetmanieniami
Ms. hetmanieniu
hetmanieniach
W. hetmanienie
hetmanienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: hetmaniący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. hetmaniący
hetmaniący
hetmaniący
hetmaniące
hetmaniąca
D. hetmaniącego
hetmaniącego
hetmaniącego
hetmaniącego
hetmaniącej
C. hetmaniącemu
hetmaniącemu
hetmaniącemu
hetmaniącemu
hetmaniącej
B. hetmaniącego
hetmaniącego
hetmaniący
hetmaniące
hetmaniącą
N. hetmaniącym
hetmaniącym
hetmaniącym
hetmaniącym
hetmaniącą
Ms. hetmaniącym
hetmaniącym
hetmaniącym
hetmaniącym
hetmaniącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. hetmaniący
hetmaniący
hetmaniące
hetmaniące
D. hetmaniących
hetmaniących
hetmaniących
hetmaniących
C. hetmaniącym
hetmaniącym
hetmaniącym
hetmaniącym
B. hetmaniących
hetmaniących
hetmaniących
hetmaniące
N. hetmaniącymi
hetmaniącymi
hetmaniącymi
hetmaniącymi
Ms. hetmaniących
hetmaniących
hetmaniących
hetmaniących

Pochodzenie

Od: hetman

Definicja

książk. 
sprawować władzę najwyższego dowódcy wojsk w dawnej Polsce

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna osoby związane z wojskiem i wojną

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  dowodzić

Cytaty

Było też rzeczą jasną jak słońce, że wojewoda sandomierski, którego wojskowa eksperiencja ograniczała się do wiedzy, za który koniec trzymać szablę, będzie hetmanił jedynie de nomine, a rzeczywista władza zostanie przy Dymitrze i pułkownikach, zwłaszcza przy Dworyckim i Żulickim.

źródło: Jacek Komuda: Samozwaniec. Tom 1 i 2, 2023 (books.google.pl)

W latach 1565-1568 Polacy i Litwini kilkakrotnie pobili Szwedów w Inflantach. Hetmanił wtedy nad nimi (1566-1568) Jan Hieronimowicz.

źródło: Leszek Podhorodecki: Dzieje rodu Chodkiewiczów, 1997 (books.google.pl)

Data ostatniej modyfikacji: 19.12.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json