UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przodowniczka

Chronologizacja

1849, Czas, nr 132, polona.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przodowniczka
przodowniczki
D. przodowniczki
przodowniczek
C. przodowniczce
przodowniczkom
B. przodowniczkę
przodowniczki
N. przodowniczką
przodowniczkami
Ms. przodowniczce
przodowniczkach
W. przodowniczko
przodowniczki

Pochodzenie

Zob. przód

1. przywódczyni

Definicja

kobieta, która przewodzi jakiejś grupie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  czempionka, liderka, przodownica

Cytaty

[...] dużo stracili na wizerunku w opinii publicznej przez zachowanie niektórych pań opiekunek, przodowniczek protestu.

źródło: KWJP: Krzysztof Tadej: Polska w Europie, Niedziela, 2018-06-02

Polska nie przestałaby być folwarkiem magnatów, nie stałaby się prawdziwą matką dla milionowych rzesz ludu, gdyby nie rozmach rewolucyjny i jasny program klasy robotniczej – przodowniczki narodu w jego walce z kapitałem krajowym i zagranicznym

źródło: KWJP: Piotr Lisiewicz: Chłopaki z notesu Bieruta, Gazeta Polska, 2014-12-03

Składnia

bez ograniczeń + przodowniczka +
CZEGO

2. ktoś najlepszy

Definicja

kobieta, która jest najlepsza w jakiejś dziedzinie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  liderka, przodownica

Połączenia

  • przodowniczka pracy

Cytaty

Miedzynarodowy Dzień Kobiet obchodzony był najhuczniej w PRL, kiedy to przodowniczki pracy odbierały w tym dniu odznaczenia.

źródło: NKJP: Agnieszka Nigbor: Ze słońcem na twarzach, Gazeta Krakowska, 2005-03-08

Kiedy Beata szła pierwszego dnia do pracy, Kowalski zapytał ją, przodowniczkę czystego środowiska, czy nie pożyczyć jej roweru, bo cała kamienica patrzy, ale trzasnęła tylko drzwiami i pojechała autobusem.

źródło: KWJP: Magdalena Parys: Książę, 2020

Wprowadzono coś takiego w Korei Południowej, która zawsze była przodowniczką nowinek modernizacyjnych, ale już nie w Japonii.

źródło: KWJP: Andrzej Walicki: PRL i skok do neoliberalizmu, 2021

Pod względem kosztów [...] jest przodowniczką zagranicznych podróży poselskich; wybrała się również na wigilię dla bezdomnych w Hamburgu.

źródło: KWJP: Polityka i obyczaje, Polityka, 2020-01-21

Marian B. trzyma w wiązanej teczce listy gratulujące mu córki, przodowniczki w nauce [...].

źródło: KWJP: Edyta Gietka: Byłego komornika nękają... komornicy, Polityka, 2016-04-26

Składnia

bez ograniczeń + przodowniczka +
(CZEGO)
bez ograniczeń + przodowniczka +
(w CZYM)

3. zawodniczka

Definicja

zawodniczka lub drużyna, która prowadzi w jakiejś rywalizacji sportowej

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport osoby i organizacje związane ze sportem

Połączenia

  • przodownica tabeli

Cytaty

Na czwartą pozycję spadła dotychczasowa przodowniczka [...], która w Asiago nie liczyła się w walce, przepadając w kwalifikacjach.

źródło: NKJP: (KJ): Janusz Krężelok czwarty w Asiago, Dziennik Bałtycki, 2007-01-06

Na pocieszenie skawiniankom pozostaje to, że rywalki, to przodowniczki tabeli (3 mecze - 6 pkt).

źródło: NKJP: (bat): Dwa pogromy, Gazeta Krakowska, 2002-12-05

Przodowniczki bez wielkoszlemowego zwycięstwa – a było ich kilka – zawsze uznawane były za liderki drugiej kategorii, bo liczą się przede wszystkim Wielkie Szlemy.

źródło: KWJP: Mirosław Żukowski: Władza nie słabnie, Rzeczpospolita, 2018-06-11

Składnia

bez ograniczeń + przodowniczka +
(CZEGO)
Data ostatniej modyfikacji: 10.02.2026
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json