UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

świerk

Chronologizacja

2 połowa XV w., SStp
W postaci: świrk

Pochodzenie

psł. *smŕ̥kъ : *smerkъ (m) / *smerka (ż) 'drzewo iglaste'

Od: pie. pierwiastka *smer- ‘las iglasty’. W polszczyźnie zmiana grupy spółgłoskowej *sm'- > św'-.

1.a drzewo

Definicja

wysokie, zielone drzewo charakteryzujące się stożkowatą koroną, krótkimi igłami i zwisającymi szyszkami

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin drzewa i krzewy

Połączenia

  • olbrzymi, potężny, rozłożysty, rozrosły, wysoki świerk; karłowate; młode; suche; wysokie świerki
  • gałązka, gałęzie, pień; sadzonka; wierzchołek świerka

Cytaty

Na terenie Księżówki rósł potężny, rozłożysty świerk.

źródło: KWSJP: Beata Zalot: Nasza będzie najwyższa, 1997

Na północnym skraju polany rósł dawnymi czasy olbrzymi świerk, który wspaniałymi konarami rzucał szeroki cień, opierając się uparcie wszelkim nawałnicom.

źródło: KWSJP: Zofia Stecka: Czarodziejskie drzewo na Polanie pod Wysoką, 1997

Mieszkaniec Chochołowa zauważył, że w nieokreślonym bliżej terminie (od listopada do połowy kwietnia), nieznani sprawcy zniszczyli jego szkółkę z sadzonkami świerka.

źródło: KWSJP: BZ: Kronika policyjna, Tygodnik Podhalański nr 16, 1999

Nie wiedząc, co począć dalej, ukrył konia pod osłoną gałęzi rozrosłego świerka, po czym uzbroiwszy się w sztylet i pistolety ruszył na poszukiwanie przejścia.

źródło: KWSJP: Artur Klingen: Kawaler pokutnego krzyża, 1976

Wysokie świerki swarzyły się z mocnym, przeciągłym wiatrem, biegnącym tu od doliny

źródło: KWSJP: Tadeusz Konwicki: Dziura w niebie, 1959

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. świerk
świerki
D. świerka
świerku
świerków
C. świerkowi
świerkom
B. świerk
świerki
N. świerkiem
świerkami
Ms. świerku
świerkach
W. świerku
świerki

1.b drewno

Definicja

drewno świerku - drzewa

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo materiały, narzędzia i maszyny budowlane

CZŁOWIEK I TECHNIKA Przemysł materiały używane w przemyśle

Relacje znaczeniowe

synonimy:  świerczyna

Połączenia

  • bale; kołki; łodzie; skrzypki ze świerka; kula ze świerku
  • budowane ze świerka

Cytaty

Wrażenie robi również tzw. świąteczna kula, wykonana ze świerku (od 50 do 70 zł).

źródło: KWSJP: MAJER: Sosnowe wstęgi, Dziennik Polski, 2001-12-22

Na tratwy najlepiej nadaje się drewno jodłowe, ale łodzie wykonuje się również ze świerka i topoli.

źródło: KWSJP: Popłynęli..., Tygodnik Podhalański nr 19, 1996

Tam z dala widać Aleję Łabędzi, gdzie wykopano łódź z tych właśnie czasów, a właściwie dębowy kadłub, wzmocniony sześcioma kołkami ze świerka.

źródło: KWSJP: Karol Olgierd Borchardt: Szaman morski, 1988

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. świerk
świerki
D. świerka
świerku
świerków
C. świerkowi
świerkom
B. świerk
świerki
N. świerkiem
świerkami
Ms. świerku
świerkach
W. świerku
świerki
Data ostatniej modyfikacji: 28.11.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json