UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

skrzesić

Chronologizacja

2 połowa XV w., SStp
Inne znaczenie: 'przywrócić do życia'

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. skrzeszę
skrzesimy
2 os. skrzesisz
skrzesicie
3 os. skrzesi
skrzeszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. skrzesiłem
+(e)m skrzesił
skrzesiłam
+(e)m skrzesiła
skrzesiłom
+(e)m skrzesiło
skrzesiliśmy
+(e)śmy skrzesili
skrzesiłyśmy
+(e)śmy skrzesiły
2 os. skrzesiłeś
+(e)ś skrzesił
skrzesiłaś
+(e)ś skrzesiła
skrzesiłoś
+(e)ś skrzesiło
skrzesiliście
+(e)ście skrzesili
skrzesiłyście
+(e)ście skrzesiły
3 os. skrzesił
skrzesiła
skrzesiło
skrzesili
skrzesiły

bezosobnik: skrzeszono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. skrześmy
2 os. skrześ
skrzeście

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. skrzesiłbym
bym skrzesił
skrzesiłabym
bym skrzesiła
skrzesiłobym
bym skrzesiło
skrzesilibyśmy
byśmy skrzesili
skrzesiłybyśmy
byśmy skrzesiły
2 os. skrzesiłbyś
byś skrzesił
skrzesiłabyś
byś skrzesiła
skrzesiłobyś
byś skrzesiło
skrzesilibyście
byście skrzesili
skrzesiłybyście
byście skrzesiły
3 os. skrzesiłby
by skrzesił
skrzesiłaby
by skrzesiła
skrzesiłoby
by skrzesiło
skrzesiliby
by skrzesili
skrzesiłyby
by skrzesiły

bezosobnik: skrzeszono by

bezokolicznik: skrzesić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: skrzesiwszy

gerundium: skrzeszenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. skrzeszenie
skrzeszenia
D. skrzeszenia
skrzeszeń
C. skrzeszeniu
skrzeszeniom
B. skrzeszenie
skrzeszenia
N. skrzeszeniem
skrzeszeniami
Ms. skrzeszeniu
skrzeszeniach
W. skrzeszenie
skrzeszenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: skrzeszony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. skrzeszony
skrzeszony
skrzeszony
skrzeszone
skrzeszona
D. skrzeszonego
skrzeszonego
skrzeszonego
skrzeszonego
skrzeszonej
C. skrzeszonemu
skrzeszonemu
skrzeszonemu
skrzeszonemu
skrzeszonej
B. skrzeszonego
skrzeszonego
skrzeszony
skrzeszone
skrzeszoną
N. skrzeszonym
skrzeszonym
skrzeszonym
skrzeszonym
skrzeszoną
Ms. skrzeszonym
skrzeszonym
skrzeszonym
skrzeszonym
skrzeszonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. skrzeszeni
skrzeszeni
skrzeszone
skrzeszone
D. skrzeszonych
skrzeszonych
skrzeszonych
skrzeszonych
C. skrzeszonym
skrzeszonym
skrzeszonym
skrzeszonym
B. skrzeszonych
skrzeszonych
skrzeszonych
skrzeszone
N. skrzeszonymi
skrzeszonymi
skrzeszonymi
skrzeszonymi
Ms. skrzeszonych
skrzeszonych
skrzeszonych
skrzeszonych

odpowiednik aspektowy: krzesić

Pochodzenie

Zob. krzesić

1. ogień

Definicja

rzad. 
uderzając o kamień innym kamieniem, żelazem lub krzesiwem, drewnem o drewno albo innymi przedmiotami o siebie spowodować powstawanie iskier

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

CZŁOWIEK I TECHNIKA Energia źródła energii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  skrzesać, ukrzesać, wykrzesać

Cytaty

Zatem kilku chwatów podkradło się z zapasem chrustu do spichrza i pod jego podłogą między palami skrzesiło ogień.

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Orinoko, 1957

Składnia

bez ograniczeń + skrzesić +
CO + (CZYM)
bez ograniczeń + skrzesić +
CO + (z CZEGO)

2. entuzjazm

Definicja

sprawić, że właściwość kogoś lub czegoś, która była wcześniej słabo obecna, stanie się bardziej wyrazista lub intensywniejsza

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wykrzesać

Cytaty

Moja decyzja w wieku 20 lat, by zostać lekarzem była nagła, impulsywna i żałowana przez siedem lat - prawie do chwili, gdy rozpocząłem praktyką ogólną, która skrzesiła brakującą dotąd iskrę.

źródło: NKJP: Henryk Gaertner: Albert Schweitzer życie myśl i dzieło, 2007

Składnia

bez ograniczeń + skrzesić +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 21.05.2026
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json