UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dębina

Chronologizacja

1398, SStp

Pochodzenie

Zob. dąb

1. las

Definicja

las dębowy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin drzewa i krzewy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dąbrowa, dębniak
hiperonimy:  las

Połączenia

  • stuletnia; wielka; zaśnieżona dębina
  • porośnięty dębiną

Cytaty

[...] na pobliskich wzgórzach, porośniętych dębiną, nie znaczył się dym.

źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: A jak królem, a jak katem będziesz, 1967

Helenka często zabierała dzieci na długie spacery po dębinie. Tutejsze dęby, które później stały się rezerwatem, zapamiętały rodzinę Lipszyców, [...]

źródło: NKJP: Iza Michalewicz: Dom dusz, Polityka, 2009-07-04

Stada krzyżówek spotyka się w sadzie lub w głębi zaśnieżonej dębiny, gdzie wyjadają żołędzie, których w ogóle nie widać spod śniegu.

źródło: NKJP: Wiktor Pawłowski: Za chlebem, Polityka, 2009-01-31

Dalej już zaczynały się wielkie lasy. Sosnowe, poryte jeszcze okopami, a dalej dwie wielkie dębiny przedzielone polaną.

źródło: NKJP: Monika Żeromska: Wspomnienia, 2007

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dębina
dębiny
D. dębiny
dębin
C. dębinie
dębinom
B. dębinę
dębiny
N. dębiną
dębinami
Ms. dębinie
dębinach
W. dębino
dębiny

2. drewno

Definicja

drewno dębowe

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo materiały, narzędzia i maszyny budowlane

CZŁOWIEK I TECHNIKA Przemysł materiały używane w przemyśle

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dąb
hiperonimy:  drewno

Połączenia

  • ciemna, czarna; twarda dębina
  • metr sześcienny dębiny
  • klepka, kliny, koła, wyroby z dębiny
  • używać dębiny
  • toczony, wykonany, zbudowany z dębiny
  • rzeźbić, coś dojrzewa w dębinie; wędzony, wycinany w dębinie

Cytaty

W hallu wykładanym ciemną dębiną, pod sczerniałym łbem dzika, umieszczonym na ścianie między dwoma zapalonymi kinkietami, powitał ich kamerdyner, [...]

źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Powrót do Breitenheide, 1998

Podwaliny z drewna modrzewiowego już się rozsypały, trzeba było wymienić po trzy belki od dołu, modrzew zastąpić twardą dębiną.

źródło: NKJP: Ireneusz Pawlik: Ocalony z zagrożeń, Gazeta Krakowska, 2003-07-11

Stoły drewniane stoją właściwie wszędzie — i w chatach, i w pałacach, jedne z sośniny lub dębiny, inne z mahoniu, hebanu czy palisandru lub czeczotki.

źródło: NKJP: Tadeusz Rojek: Jak to się je : savoir-vivre przy stole, 1994

Na przednówku oprócz mioteł wiązanych z brzeziny, pędzli z prośnianej słomy, lutowych palm robionych z przekwitającego sitowia i sosnowych kropideł, sprzedawali figurynki wycinane w dębinie i w buczynie.

źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: A jak królem, a jak katem będziesz, 1967

Precyzyjnie dopasowane klepki z dębiny ujęto w obramowanie z pięknego zielonego marmuru. Drewno lepiej trzymało ciepło niż kamień czy terakota, więc woda stygła wolniej.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: iołun i miód Kroniki Drugiego Kręgu Księga III, 2003

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dębina
dębiny
D. dębiny
dębin
C. dębinie
dębinom
B. dębinę
dębiny
N. dębiną
dębinami
Ms. dębinie
dębinach
W. dębino
dębiny

Inne uwagi

Zwykle lp

3. gałęzie

Definicja

świeże gałęzie dębowe

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin drzewa i krzewy

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

Cytaty

Na szczycie niech spiętrzą stos żałobny z dębiny i męskiej oliwki. Odejście największego herosa greckiego, w Trachinkach tylko zapowiedziane, opisuje wielu mitografów i poetów.

źródło: NKJP: Zygmunt Kubiak: Mitologia Greków i Rzymian, 2008

Na szyi ma symbol Jani - wieniec z dębiny.

źródło: Internet: podroze.pl

Na rewersie znajduje się w otoku napis: Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych , a pośrodku napis: PRO MEMORIA nad skrzyżowanymi gałązkami dębiny i wawrzynu oraz datą: 8 maja 2005 (60. rocznica zakończenia II wojny).

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dębina
dębiny
D. dębiny
dębin
C. dębinie
dębinom
B. dębinę
dębiny
N. dębiną
dębinami
Ms. dębinie
dębinach
W. dębino
dębiny

Inne uwagi

Zwykle lp

Data ostatniej modyfikacji: 11.02.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json