UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pielgrzymka

Chronologizacja

1524, SPXVI

Pochodzenie

Zob. pielgrzym

1.a na Jasną Górę

Definicja

podróż do miejsca uważanego za święte, odbywana w celu pogłębienia własnego życia religijnego

Noty o użyciu

Używany w nazwach własnych, np. Ogólnopolska Pielgrzymka Głuchych, Ogólnopolska Pielgrzymka Lwowiaków, Ogólnopolska Pielgrzymka Narodowa, Pielgrzymka Honorowych Dawców Krwi, IV Pielgrzymka Konna i Zaprzęgów Konnych, XXIV Piesza Pielgrzymka Kielecka; IV Światowy Zjazd i Pielgrzymka Kresowian.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  podróż

Połączenia

  • duchowa; dziękczynna; akademicka, strażacka; diecezjalna, parafialna; jubileuszowa, historyczna, tradycyjna; międzynarodowa, narodowa, polska, zagraniczna; autokarowa, konna, piesza, rowerowa; całoroczna, doroczna; czerwcowa; dwustuosobowa; góralska; krakowska, tarnowska, warszawska...; wielka pielgrzymka; masowe pielgrzymki; pielgrzymka biegowa; pielgrzymki chrześcijańskie, patriotyczne, pokutne, religijne
  • pielgrzymka bezdomnych, chorych, niepełnosprawnych, wiernych
  • pielgrzymka dla młodzieży; pielgrzymka do Częstochowy, do Kalwarii, do Lichenia, do Łagiewnik...; do Fatimy, do Jerozolimy, do Mekki, do Rzymu...; do Watykanu, do Włoch..., do Ziemi Świętej, do miejsc świętych, do sanktuariów maryjnych..., do grobu cadyka, św. Jakuba, św. Wojciecha...; pielgrzymka z diecezji bielsko-żywieckiej, krakowskiej, toruńskiej...; z jakiejś parafii, z Górnego Śląska, z Raciborza, z Tarnowa...; z jakiejś okazji
  • pielgrzymka na Giewont, na Jasną Górę, na Ukrainę
  • pielgrzymka i procesja, pielgrzymki i wycieczki
  • cel, rodzaj; plan, program, trasa, szlak; charakter, przesłanie; hasło, intencja, motto, temat; atmosfera, trud; ocena, opis; owoce; część, etap, kulminacja, przebieg, punkt, wydarzenia; człon, czoło; czas, data, dzień, rocznica, termin; dyrektor, inicjator, kierownik, koordynator, organizator, przewodnik, sponsor, współorganizator; obsługa; uczestnik, uczestniczka pielgrzymki; centrum, geografia, historia, tradycja; miejsce; miesiąc, okres pielgrzymek
  • przygotowania do pielgrzymki; film, fotografie, zdjęcia, pamiątka; powrót, relacja, reportaż, wspomnienia z pielgrzymki
  • wyjazd, zapisy na pielgrzymkę
  • związek z pielgrzymką
  • informacje, wspomnienia o pielgrzymce; uczestnictwo, udział w pielgrzymce,
  • pielgrzymka liczy ileś osób, odbyła / odbywa się, potrwa dziewięć dni, do 2 stycznia, do niedzieli...
  • urządzać, sfinansować, zorganizować pielgrzymkę
  • wrócić / wracać z pielgrzymki
  • jechać, pojechać, pójść, przybyć, przyjeżdżać, ruszyć, udać się, wybrać / wybierać się, wyjechać, wyruszać na pielgrzymkę; chodzić, jeździć na pielgrzymki; ruszyć, wyjeżdżać, wyruszać w pielgrzymkę
  • iść na pielgrzymkę; udać się z pielgrzymką
  • być na pielgrzymce; brać udział, iść, uczestniczyć, wziąć udział w pielgrzymce

Cytaty

Duszpasterstwo Parlamentarzystów Rzeczypospolitej Polskiej zaprasza państwa, panie i panów posłów i senatorów do udziału w dorocznej pielgrzymce parlamentarzystów na Jasną Górę w święto Ofiarowania Pańskiego 2 lutego 1999 r.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 08.01.1999

Lipiec i sierpień to tradycyjnie okres pielgrzymek do sanktuariów maryjnych w Polsce.

źródło: NKJP: ST: XIII Kościerska Piesza Pielgrzymka, Nakielski Czas, 2003-08-06

Do Tatrzańskiej Parafii Świętego Krzyża od kilku dni dzwonią ludzie z całej Polski z pytaniem, gdzie należy się zapisywać na pielgrzymkę do krzyża na Giewoncie.

źródło: NKJP: (RAV): Z krzyżem na Giewont, Dziennik Polski, 2003-09-10

Od roku 1981 zaczęliśmy organizować Pielgrzymkę Krakowską na Jasną Górę w intencji Ojca Świętego i Ojczyzny.

źródło: NKJP: Przestrzeń bieli, Dziennik Polski - Pejzaż, 2001-05-12

[...] Kardynał Wyszyński, [...] pierwszy sprawił, że w głębi strasznego imperium zaczęło się dziać coś, nad czym komuniści nie panowali. Wobec pielgrzymek do Częstochowy byli bezsilni.

źródło: NKJP: Zygmunt Kubiak: Przestrzeń dzieł wiecznych: eseje o tradycji kultury śródziemnomorskiej, 1993

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pielgrzymka
pielgrzymki
D. pielgrzymki
pielgrzymek
C. pielgrzymce
pielgrzymkom
B. pielgrzymkę
pielgrzymki
N. pielgrzymką
pielgrzymkami
Ms. pielgrzymce
pielgrzymkach
W. pielgrzymko
pielgrzymki

Składnia

bez ograniczeń + pielgrzymka +
(KOGO)
bez ograniczeń + pielgrzymka +
(DOKĄD)

1.b ludzie

Definicja

zorganizowana piesza grupa osób idących do miejsca uważanego za święte

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Połączenia

  • pielgrzymka idzie, przeszła, wyruszyła skądś; pielgrzymki chodzą, ciągną dokądś; pielgrzymki przychodzą, przybywają, przyjeżdżają
  • dołączyć do pielgrzymki
  • być, iść, jechać, pojechać, pójść, przybyć, przyjeżdżać, ruszyć, wyjechać, wyruszać z pielgrzymką; chodzić, jeździć z pielgrzymkami

Cytaty

Wczoraj rano wyruszyła z Tarnowa osiemnasta diecezjalna pielgrzymka na Jasną Górę. W pieszej wędrówce do Częstochowy uczestniczy 11 tysięcy pątników.

źródło: NKJP: (SMOL): 11 tysięcy pątników, Dziennik Polski - Małopolska, 2000-08-18

Przez przejście graniczne z Litwą w Ogrodnikach przeszła IX piesza pielgrzymka Suwałki-Wilno.

źródło: NKJP: Do Ostrej Bramy, Dziennik Polski- Kraj, 1999-07-19

Wielka pielgrzymka przejdzie w niedzielę trzema trasami - przez Kondratową, Strążyską i Małą Łąkę.

źródło: NKJP: Pielgrzymka stulecia, Dziennik Polski - Małopolska, 2001-08-18

Pogodę mieliśmy jak marzenie. Ani razu nie padało, a przecież nieraz bywało, że pielgrzymka szła cały czas pod deszczem.

źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Życie ideologiczne, osobiste, codzienne i artystyczne, 1998

Szedłem pocąc się, ogłuszony ruchem, potrącany przez pielgrzymki i turystów, których tysiące kołowało w tej części miasta.

źródło: NKJP: Tadeusz Breza: Urząd, 1960

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pielgrzymka
pielgrzymki
D. pielgrzymki
pielgrzymek
C. pielgrzymce
pielgrzymkom
B. pielgrzymkę
pielgrzymki
N. pielgrzymką
pielgrzymkami
Ms. pielgrzymce
pielgrzymkach
W. pielgrzymko
pielgrzymki

2. Ojca Świętego

Definicja

podróż duszpasterska papieża

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Połączenia

  • pierwsza, druga, trzecia, czwarta, piąta, szósta, ósma, dziewiąta...; nadchodząca, niedawna, ostatnia, poprzednia, obecna; oficjalna, planowana, zapowiedziana; przyszłoroczna, tegoroczna, ubiegłoroczna; czerwcowa, sierpniowa pielgrzymka; pielgrzymka apostolska, papieska
  • pielgrzymka Jana Pawła II, Ojca Świętego, papieża
  • pielgrzymka do Chorwacji, do Kanady, do Meksyku i Gwatemali, do Polski...; do kraju, do ojczyzny
  • pielgrzymka w 1997 roku, w 1999 roku, w 1983 roku
  • hasło, motto, przesłanie pielgrzymki
  • relacja, reportaż, transmisja z pielgrzymki
  • trwanie pielgrzymki
  • towarzyszyć pielgrzymce;
  • poświęcony pielgrzymce
  • komentować, odbyć / odbywać, organizować, planować, podsumować, rozpocząć, wspominać, zakończyć, zorganizować pielgrzymkę;
  • zabezpieczenie pielgrzymki;
  • upamiętniający pielgrzymkę
  • udać się, wybrać się / wybierać się z pielgrzymką

Cytaty

Duszpasterskie pielgrzymki Ojca Świętego Jana Pawła II do kraju ojczystego stają się dla polskiego społeczeństwa wielką katechezą religijną i narodową.

źródło: NKJP: Daniel Olszewski: Dzieje chrześcijaństwa w zarysie, 1996

Pierwsza pielgrzymka Jana Pawła II do Polski odbyła się w kwietniu 1979 roku.

źródło: NKJP: Osiem kroków, Dziennik Polski - Magazyn, 2002-08-16

Papież, 25 stycznia, na zakończenie tygodnia modlitw o jedność chrześcijan potwierdził, że wybiera się z pielgrzymką do Syrii.

źródło: NKJP: Gest pojednania, Dziennik Polski- Świat, 2001-03-06

Papież przypomniał motto pielgrzymki: „Bóg jest miłością”. Podkreślił, że z miłości Bożej i z pokoju rodzi się solidarność i pokojowe porozumienie między ludźmi.

źródło: NKJP: Doświadczenie braterstwa, Dziennik Polski - Świat, 1999-06-21

[...] bez papieża nie byłoby „Solidarności” w Polsce. Jego wielka pielgrzymka w 1979 r. przełamała barierę strachu i stworzyła solidarność, która utorowała drogę „Solidarności”.

źródło: NKJP: „Nie lękajcie się!”, Dziennik Polski - Magazyn, 2000-03-04

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pielgrzymka
pielgrzymki
D. pielgrzymki
pielgrzymek
C. pielgrzymce
pielgrzymkom
B. pielgrzymkę
pielgrzymki
N. pielgrzymką
pielgrzymkami
Ms. pielgrzymce
pielgrzymkach
W. pielgrzymko
pielgrzymki

Składnia

bez ograniczeń + pielgrzymka +
(KOGO) + (DOKĄD)

3. po urzędach

Definicja

odwiedzanie wielu miejsc w określonym celu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wędrówka

Cytaty

Od tej chwili mama przejęła pielgrzymki po urzędach i załatwianie interesów.

źródło: NKJP: Danuta Koral: Wydziedziczeni, 1997

Miasto opustoszało. Nie zaczęły się jeszcze noworoczne pielgrzymki z zabawy na zabawę, z lokalu do lokalu, od stołu do stołu.

źródło: NKJP: Jerzy Broszkiewicz: Doktor Twardowski, 1977

Przede wszystkim trzeba wiedzieć, że miejscem częstych pielgrzymek studenta jest dziekanat.

źródło: NKJP: Marzena Wiśniak Marta Drzewiecka: STUDIA: Łódź akademicka 98/99, Magazyn Puls Studenta, 1998-11

Na początek trzeba było zaopatrzyć się w odpowiedni formularz, trzy długopisy i rozpocząć pielgrzymkę po rodzinie i znajomych, zbierając wymagane podpisy.

źródło: NKJP: Paweł Zieliński: Potyczki z prawem, Dziennik Polski - Oświęcim, 2003-11-14

Pielgrzymka do Ikei po „kapę na kanapę” (czy nie brzmi to tamtamsko?). W kolejce do kasy zostawiam Pietuszkę i biegnę po tanią parówę z musztardą.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Polka, 2001

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pielgrzymka
pielgrzymki
D. pielgrzymki
pielgrzymek
C. pielgrzymce
pielgrzymkom
B. pielgrzymkę
pielgrzymki
N. pielgrzymką
pielgrzymkami
Ms. pielgrzymce
pielgrzymkach
W. pielgrzymko
pielgrzymki

Składnia

bez ograniczeń + pielgrzymka +
(DOKĄD)

4. przez życie

Definicja

życie rozumiane jako wędrówka, na której końcu jest spotkanie z Bogiem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia

Połączenia

  • doczesna, ludzka, ziemska pielgrzymka
  • pielgrzymka do Boga, do Domu Ojca
  • pielgrzymka przez życie
  • pielgrzymka zakończyła się
  • być w pielgrzymce

Cytaty

Papież przypomniał, że Kościół „zachęca, by widzieć w tajemnicy śmierci nie kres ludzkiego losu, ale przejście do życia wiecznego”. - Gdy rozpadnie się dom doczesnej pielgrzymki, zostanie przygotowane w niebie wieczne mieszkanie - powiedział papież [...]

źródło: NKJP: (Watykan)/(PAP): Dziękuję krakowianom, Dziennik Polski - Świat, 2003-11-03

Panie, w naszej pielgrzymce do Domu Ojca potrzebujemy Ciebie jako naszego Nauczyciela, Zbawiciela i Ożywiciela.

źródło: NKJP: Tadeusz Loska SJ: Wszystkie moje źródła są w Tobie : nabożeństwa eucharystyczne : godziny święte-spotkania modlitewne, 1999

W zasięgu misji Piotrowej znalazł się również Kościół w Rzymie. Tu zakończyła się męczeńską śmiercią ziemska pielgrzymka pierwszego biskupa Rzymu, św. Piotra (w 64 r.)

źródło: NKJP: Daniel Olszewski: Dzieje chrześcijaństwa w zarysie, 1996

[...] interesowało nas przede wszystkim porównanie występujących w obu wierszach motywów związanych z ludzką pielgrzymką przez życie, ich odtworzenie w wersjach translatorskich [...].

źródło: NKJP: Anna Bednarczyk: Wybory translatorskie: modyfikacje tekstu literackiego w przekładzie i kontekst asocjacyjny, 1999

[...] wszyscy jesteśmy w podróży–pielgrzymce, każdy w swojej.

źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Białe zeszyty, 2005

Życie człowieka, zwłaszcza w kontekście wiary, częstokroć jest opisywane jako «pielgrzymka», podróż wiary, a sam człowiek ukazywany jako ten, który «idzie za», naśladuje, spełnia misję, wyznaczoną mu przez Boga.

źródło: NKJP: Paweł Kosiński SJ: Obudzić serce, 2000

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pielgrzymka
pielgrzymki
D. pielgrzymki
pielgrzymek
C. pielgrzymce
pielgrzymkom
B. pielgrzymkę
pielgrzymki
N. pielgrzymką
pielgrzymkami
Ms. pielgrzymce
pielgrzymkach
W. pielgrzymko
pielgrzymki

Inne uwagi

Zwykle lp

Data ostatniej modyfikacji: 27.10.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json