UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kontynent

Chronologizacja

SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

internac.

ang. continent

fr. continent

niem. Kontinent

z łac. (terra) continens '(ziemia) stała, jednolita'

1. ląd

Definicja

wielki ląd otoczony wodą, będący jedną z kilku części świata

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia budowa Ziemi

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  ląd

Połączenia

  • ogromny, olbrzymi, rozległy, wielki; obcy, odległy, zaginiony; lodowy, ziemski kontynent; kontynent afrykański, amerykański, australijski, azjatycki, euroazjatycki, europejski, północnoamerykański
  • kontynent Ameryki, Antarktydy, Azji, Europy; kontynenty kuli ziemskiej, świata
  • kontynenty na kuli ziemskiej
  • kontynent i świat; kontynenty i oceany, kontynenty i państwa; kraje i kontynenty, morza i kontynenty, regiony i kontynenty, wyspy i kontynenty
  • centrum, część, granice, kontury, krańce, obrzeża, obszar, peryferia, powierzchnia, regiony, rejony, środek, wnętrze, wybrzeże, zakątki; południe, północ, wschód, zachód; mapa; kraje, narody, państwa; czołówka, drużyna, kluby, mistrz, wicemistrz; podbój, podział, rozwój, stabilizacja, zjednoczenie; bezpieczeństwo, jedność; historia, losy, przyszłość kontynentu; wędrówka kontynentów
  • przybysz z kontynentu
  • atak, desant, ekspansja, inwazja; podróż, wyprawa na kontynent
  • kraj, miejsce, państwa; konflikty, operacja; bezpieczeństwo, ład, pokój, równowaga, stabilizacja; dominacja, wpływy na kontynencie
  • przemierzać kontynent
  • wycofać się z kontynentu
  • dotrzeć, powrócić, przybyć na kontynent
  • żyć na kontynencie

Cytaty

Nie było Kanału Sueskiego, więc okręty musiały okrążać kontynent afrykański, co jeszcze bardziej wydłużało podróż.

źródło: NKJP: Grzegorz Jaszuński: Hongkong dla Chin?, 1997

Spójrzmy na dzisiejszą mapę wschodniej części europejskiego kontynentu [...]: wianuszek małych państewek przyczepionych do bezkresnych przestrzeni eurazjatyckiego supermocarstwa [...].

źródło: NKJP: Jerzy Surdykowski: Duch Rzeczypospolitej, 2001

Uwielbia podróże. Ze swoim pierwszym mężem, dwójką małych synów oraz swoim ojcem odbyła ich wiele po kontynencie australijskim.

źródło: NKJP: (E.H.): Miejsce szczęśliwe, Nowiny Raciborskie, 2005-07-26

Badacze skorupy ziemskiej twierdzą, że kontynenty, które powstały ongiś z rozerwania się jednego wielkiego kontynentu na części, w dalszym ciągu się od siebie odsuwają [...].

źródło: NKJP: Stanisław Barańczak: Poezja i duch uogólnienia, 1996

[...] odłamy ludów z różnych kontynentów przybywały na przestrzeni wieków i osiedlały się w Nowej Gwinei.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek wśród łowców głów, 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kontynent
kontynenty
D. kontynentu
kontynentów
C. kontynentowi
kontynentom
B. kontynent
kontynenty
N. kontynentem
kontynentami
Ms. kontynencie
kontynentach
W. kontynencie
kontynenty

2. Europa

Definicja

wielki ląd tworzący Europę, bez terenów Wielkiej Brytanii

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia budowa Ziemi

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Przynależność i podział terytorialny państwa, miasta, obszary geograficzne

Cytaty

Proces przemiany bractw murarskich w dobrowolne stowarzyszenia świeckie dokonał się w Anglii, gdzie w odróżnieniu od kontynentu budownictwo gotyckie przetrwało o wiele dłużej [...].

źródło: NKJP: Teresa Bogucka: Wielkie spiski 2, Dodatek do Gazety Wyborczej, 1998-03-06

Znacznie zwiększył się też zasięg turystycznych ekskursji - uczestnicy docierali już nie tylko do najdalszych zakątków Anglii, ale i na kontynent - do Paryża [...].

źródło: NKJP: Jakub Isański: Kontakt turystyczny, Polityka, 2007-04-21

Obroty handlowe portów w Gdańsku i Szczecinie rosnąć zaczęły szybciej od połowy lat czterdziestych, gdy rząd brytyjski uchylił prawa zbożowe, ograniczające eksport zboża z kontynentu do Anglii.

źródło: NKJP: Stefan Kieniewicz: Historia Polski 1795-1918, 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kontynent
kontynenty
D. kontynentu
kontynentów
C. kontynentowi
kontynentom
B. kontynent
kontynenty
N. kontynentem
kontynentami
Ms. kontynencie
kontynentach
W. kontynencie
kontynenty

Inne uwagi

Zwykle lp

Frazeologizmy

Czarny Ląd
Czarny Kontynent
dryf kontynentów
Stary Kontynent
Data ostatniej modyfikacji: 15.07.2010
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj