UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

konwencjonalny

Chronologizacja

1861, Bańk

Pochodzenie

internac.

ang. conventional

fr. conventionnel

niem. konventionell

z łac. conventiōnālis 'ustalony, uzgodniony'

1. związany z konwencją - przyjętym w danym środowisku lub epoce sposobem zachowania się lub działania

Definicja

związany z konwencją - przyjętym w danym środowisku lub epoce sposobem zachowania się lub działania

Wymowa

[konwencjonalny] lub [kąwencjonalny]

Cytaty

Odmiana

część mowy: przymiotnik

1.a gest

Definicja

wyrażający konwencję

Wymowa

[konwencjonalny] lub [kąwencjonalny]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego

Połączenia

  • konwencjonalny gest; konwencjonalna forma, formułka, rozmowa; konwencjonalne pytanie; konwencjonalne słowa, zwroty, życzenia; wizyty

Cytaty

Przyjezdny uchyla konwencjonalnym gestem słomkowego kapelusza, odsłaniając na moment opaloną łysinę.

źródło: NKJP: Andrzej Mularczyk: Sami swoi, 1967

Dygnitarz, skończywszy mowę, wyrecytował z pamięci konwencjonalną formułkę, iż ma zaszczyt poprosić, by zabrał teraz głos [...].

źródło: NKJP: Antoni Libera: Madame, 1998

Nasza troskliwość ogranicza się do konwencjonalnych pytań o zdrowie.

źródło: NKJP: Marian Brandys: Dziennik 1972, 1997

- Szanowni Państwo! - zaczął prof. Mmaa i urwał. Ileż to razy powtarzał już z tej samej katedry te same konwencjonalne słowa: „Szanowni Państwo”.

źródło: NKJP: Stefan Themerson: Wykład profesora Mmaa, 1969

Napisał po prostu: „Ryszardowi Matuszewskiemu z serdeczną przyjaźnią”. I postawił datę: 14 X 1954. Często zamyślałem się nad treścią tej dedykacji. Można by przecież uznać ten wpis za całkiem konwencjonalny.

źródło: NKJP: Ryszard Matuszewski: Alfabet: wybór z pamięci 90-latka, 2004

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
D. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnej
C. konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnej
B. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalną
N. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalną
Ms. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnej
W. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne
D. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
C. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
B. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalne
N. konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
Ms. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
W. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne

1.b osoba

Definicja

zachowujący konwencję

Wymowa

[konwencjonalny] lub [kąwencjonalny]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego

Cytaty

Znakomicie wychowany, o nieskazitelnych manierach, nie był wcale konwencjonalny. Łatwo go było namówić, żeby nie zaproszony zjawił się na imieninach, jeśli tylko sądził, że sprawi tym solenizantce przyjemność [...]

źródło: NKJP: Irena Szymańska: Miałam dar zachwytu, 2001

namówiono mnie, żebym zajmowała się przez chwilę także innymi dziećmi, to znaczy studentami trzeciego roku Akademii, z którymi, jak mi powiedziano, jest taki problem, że trzeba ich ośmielić, otworzyć, potrząsnąć nimi, żeby przestali być tak konwencjonalni i zachowawczy, żeby się odważyli na coś nowego [...]

źródło: NKJP: Krystyna Janda: Moja Droga B., 2000

[...] przysyła mi rzeczy bardzo ekstrawaganckie, których ja sama nigdy bym sobie nie kupiła [...] Beata jest pod tym względem bardziej ode mnie odważna. Ja jestem bardziej konwencjonalna i tradycyjna.

źródło: NKJP: Grażyna Zdrojewska: Nie jest kolekcjonerką, Express Ilustrowany, 2003-05-09

Dajcie nam tabu, a my je złamiemy! To jest pewna choroba dziecięca, z której lewica nie potrafi się wydostać. To czkawka. Łamanie dla łamania. Dowód na radykalizm, dowód na to, że się nie boimy, że nie jesteśmy konwencjonalni.

źródło: NKJP: Anna Dziewit; Agnieszka Drotkiewicz: Teoria trutnia i inne, 2009

Wygodne, zaokrąglone przody i sznurowane cholewki do połowy łydki pozwolą łatwo pokonywać bezdroża, wertepy [...] Oczywiście świat nie składa się tylko z jednostek maszerujących, konwencjonalnym sybarytom też coś się od życia należy.

źródło: NKJP: Nina Grella: Takie buty, Dziennik Zachodni, 2003-08-22

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
D. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnej
C. konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnej
B. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalną
N. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalną
Ms. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnej
W. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne
D. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
C. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
B. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalne
N. konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
Ms. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
W. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne

2. medycyna

Definicja

taki, który jest znany i uznawany od dawna

Wymowa

[konwencjonalny] lub [kąwencjonalny]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja

Relacje znaczeniowe

synonimy:  tradycyjny
antonimy:  niekonwencjonalny

Połączenia

  • konwencjonalny głośnik, ładunek, materiał, monitor, napęd, radar, silnik; charakter, sposób, styl; konwencjonalna broń, elektrownia; medycyna, technika, technologia, telefonia; forma, reklama; konwencjonalne siły zbrojne; wykształcenie, wyobrażenie; konwencjonalne metody, rozwiązania, środki; obrabiarki, samochody, źródła energii; atak konwencjonalny; energia, energetyka, kolej, wojna; metoda konwencjonalna; gospodarstwo; leczenie, uzbrojenie; znaczenie konwencjonalne; paliwa, siły, zbrojenia; wartości konwencjonalne
  • mało konwencjonalny
  • konwencjonalny i jądrowy, konwencjonalny i niekonwencjonalny, konwencjonalny i tradycyjny
  • bardzo, całkiem, zbyt konwencjonalny

Cytaty

Do niedawna zmagał się z ciężką chorobą i nie pomagały mu żadne konwencjonalne lekarstwa, dopiero kiedy sam zajął się swoim zdrowiem i wrócił do uprawiania judo, choroba ustąpiła.

źródło: NKJP: Sławek Świokło: Gala tuzów, Gazeta Wrocławska, 2001-05-28

[...] temu tybetańskiemu lekarzowi, który zadomowił się w Krakowie, moja matka zawdzięczała życie, gdy cała konwencjonalna medycyna opuściła bezradnie ręce wobec choroby, na którą zapadła w popowstaniowym okresie.

źródło: NKJP: Kira Gałczyńska: Nie wrócę tu nigdy czyli Pożegnanie z Mazurami, 1998

Biały Dom stara się ignorować rosyjskie postulaty zrewidowania układu o redukcji konwencjonalnych sił zbrojnych w Europie i nie zauważać faktycznych pogwałceń tego układu przez stacjonowanie nadmiernych sił rosyjskich w pobliżu granicy tureckiej i w rejonie Kaliningradu.

źródło: NKJP: Jacek Kalabiński: Powstrzymać Rosję, nie obrazić Rosjan, Gazeta Wyborcza, 1994-10-21

Obecnie w większości krajów zachodnich zaznacza się przewaga konkubinatów, i to najczęściej bezdzietnych, nad konwencjonalnymi małżeństwami.

źródło: NKJP: Paweł Wroński: Mało nas? Mało?, 1998-12-04

Główna zasada projektowania i wykonania domów pasywnych sprowadza się do kilkudziesięciocentymetrowej warstwy izolacji cieplnej, by można było zrezygnować z konwencjonalnych systemów ogrzewania, [...]

źródło: NKJP: (K): Ciepłe domy bez ogrzewania?, Gazeta Krakowska, 2005-04-21

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
D. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnej
C. konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnej
B. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalną
N. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalną
Ms. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnej
W. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne
D. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
C. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
B. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalne
N. konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
Ms. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
W. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne

3. struktura

Definicja

związany z konwencją - zespołem środków stosowanych w pracy artystycznej

Wymowa

[konwencjonalny] lub [kąwencjonalny]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka prądy, kierunki i kategorie artystyczne

Połączenia

  • konwencjonalna norma, struktura; teatr konwencjonalny

Cytaty

[...] fikcja jest zawsze wypadkowa trzech podstawowych założeń: [...] Powinna zakładać konwencjonalne normy kompozycyjne (np. zasada małych kroków).

źródło: NKJP: Janusz Mastalski: Zarys teorii wychowania, 2002

[...] jego film nie ma konwencjonalnej struktury „zawiązanie akcji – rozwój sytuacji – kulminacja”.

źródło: NKJP: 50 najlepszych filmów wojennych wszech czasów, Esensja, 2009-09-08

Niewiele w tym przedstawieniu zostało z konwencjonalnego teatru, jakby artysta nie dowierzał, że w jego formie można jeszcze o czymś ważnym powiedzieć.

źródło: NKJP: Piotr Rudzki: Rekolekcje Petera Brooka, Polityka, 2005-03-26

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
D. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnej
C. konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnej
B. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalną
N. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalną
Ms. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnej
W. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne
D. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
C. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
B. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalne
N. konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
Ms. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
W. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne

4. znak

Definicja

taki, który opiera się na jakiejś umowie

Wymowa

[konwencjonalny] lub [kąwencjonalny]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Połączenia

  • znak konwencjonalny
  • czysto konwencjonalny

Cytaty

Mówiąc o istocie języka musimy pamiętać, iż jest on – po pierwsze – najdoskonalszym i najsprawniejszym narzędziem porozumiewania się w różnorakich kontaktach międzyludzkich, po wtóre – jest niezwykle skomplikowanym systemem znaków konwencjonalnych, rządzącym się określonymi prawami.

źródło: NKJP: Mariola Michalska: W trosce o kulturę słowa, Wychowawca, 2006-02

Otóż Polska od pierwszego momentu ponownej egzystencji została sojusznikiem Francji i to nie był konwencjonalny związek dla wygody i korzyści, ale głęboka i gorąca miłość, choć tylko z jednej strony.

źródło: NKJP: Andrzej Anonimus: Nie nadaje się, przecież to jeszcze szczeniak, 1999

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
D. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalnej
C. konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnemu
konwencjonalnej
B. konwencjonalnego
konwencjonalnego
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalną
N. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalną
Ms. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnej
W. konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalny
konwencjonalne
konwencjonalna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne
D. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
C. konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
konwencjonalnym
B. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalne
N. konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
konwencjonalnymi
Ms. konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
konwencjonalnych
W. konwencjonalni
konwencjonalni
konwencjonalne
konwencjonalne
Data ostatniej modyfikacji: 22.05.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj