UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

liznąć

Chronologizacja

2 połowa XV w., SStp

Pochodzenie

Zob. lizać

1. lizaka

Definicja

przesunąć językiem po powierzchni czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Połączenia

  • kot, pies liznął kogoś/coś
  • liznąć lody; łapę
  • liznąć kogoś po brodzie, po twarzy
  • liznąć czule, współczująco

Cytaty

Krystyna porwała swojego lodowego sandwicza, liznęła i rozejrzała się, szukając wolnych fotelików z widokiem na fosę z łabędziami.

źródło: KWSJP: Eugeniusz Dębski: Aksamitny Anschluss, 2001

Była zdumiona, lecz bynajmniej nie przestraszona. Dała zresztą temu wyraz, liznąwszy lody spokojnie, jakby nie zaszło nic godnego uwagi.

źródło: KWSJP: Marta Tomaszewska: Tajemnica białego pokoju, 1977

Przed nim śpiący kot, spasiony przez dozorczynię - bardziej podobny do buldoga niż kota. [...] Buldog miauknął i liznął łapę.

źródło: KWSJP: Mariusz Sieniewicz: Czwarte niebo, 2003

Pikuś współczująco liznął mnie po odsłoniętej łydce.

źródło: KWSJP: Tadeusz Konwicki: Mała apokalipsa, 1979

Kot liznął kilka razy zwichrzone futro, kichnął i wskoczył Wilkowi na pierś.

źródło: KWSJP: Tomasz Klarecki, Izabela Smolarek: Wilk... i śmierć bankiera, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. liznę
liźniemy
2 os. liźniesz
liźniecie
3 os. liźnie
lizną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. liznąłem
+(e)m liznął
liznęłam
+(e)m liznęła
liznęłom
+(e)m liznęło
liznęliśmy
+(e)śmy liznęli
liznęłyśmy
+(e)śmy liznęły
2 os. liznąłeś
+(e)ś liznął
liznęłaś
+(e)ś liznęła
liznęłoś
+(e)ś liznęło
liznęliście
+(e)ście liznęli
liznęłyście
+(e)ście liznęły
3 os. liznął
liznęła
liznęło
liznęli
liznęły

bezosobnik: liźnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. liźnijmy
2 os. liźnij
liźnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. liznąłbym
bym liznął
liznęłabym
bym liznęła
liznęłobym
bym liznęło
liznęlibyśmy
byśmy liznęli
liznęłybyśmy
byśmy liznęły
2 os. liznąłbyś
byś liznął
liznęłabyś
byś liznęła
liznęłobyś
byś liznęło
liznęlibyście
byście liznęli
liznęłybyście
byście liznęły
3 os. liznąłby
by liznął
liznęłaby
by liznęła
liznęłoby
by liznęło
liznęliby
by liznęli
liznęłyby
by liznęły

bezosobnik: liźnięto by

bezokolicznik: liznąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: liznąwszy

gerundium: liźnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. liźnięcie
liźnięcia
D. liźnięcia
liźnięć
C. liźnięciu
liźnięciom
B. liźnięcie
liźnięcia
N. liźnięciem
liźnięciami
Ms. liźnięciu
liźnięciach
W. liźnięcie
liźnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: liźnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. liźnięty
liźnięty
liźnięty
liźnięte
liźnięta
D. liźniętego
liźniętego
liźniętego
liźniętego
liźniętej
C. liźniętemu
liźniętemu
liźniętemu
liźniętemu
liźniętej
B. liźniętego
liźniętego
liźnięty
liźnięte
liźniętą
N. liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętą
Ms. liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. liźnięci
liźnięci
liźnięte
liźnięte
D. liźniętych
liźniętych
liźniętych
liźniętych
C. liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętym
B. liźniętych
liźniętych
liźniętych
liźnięte
N. liźniętymi
liźniętymi
liźniętymi
liźniętymi
Ms. liźniętych
liźniętych
liźniętych
liźniętych

odpowiednik aspektowy: lizać

Składnia

Rzżywotny + liznąć +
KOGO/CO

2. o ogniu

Definicja

zbliżyć się do czegoś lub objąć swoim zasięgiem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii cechy dotykowe

Połączenia

  • ogień, płomień liznął; słońce, światło liznęło kogoś/coś

Cytaty

Niebieskie płomyki objęły papier, liznęły drewno i buchnęły ku górze.

źródło: KWSJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997

Po minucie pojawiły się światła. Na zakręcie liznęły leżącego na brzuchu strzelca.

źródło: KWSJP: Eugeniusz Dębski: Aksamitny Anschluss, 2001

- Strzelaj! - krzyknął mi w twarz, gorączkowo rozpinając ładownicę. Długa seria liznęła brzeg wąwozu, sypnęła w nas piachem.

źródło: KWSJP: Artur Baniewicz: Afrykanka, 2005

Jakiś skurcz znów przebiegł przez twarz cioteczki, wstrząsnęła się, czując, jakby plecy liznął lodowaty powiew zimna.

źródło: KWSJP: Wiesława Maria Korczyńska: Wróć..., 2001

Słońce liznęło jego wytartą sutannę.

źródło: KWSJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. liznę
liźniemy
2 os. liźniesz
liźniecie
3 os. liźnie
lizną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. liznąłem
+(e)m liznął
liznęłam
+(e)m liznęła
liznęłom
+(e)m liznęło
liznęliśmy
+(e)śmy liznęli
liznęłyśmy
+(e)śmy liznęły
2 os. liznąłeś
+(e)ś liznął
liznęłaś
+(e)ś liznęła
liznęłoś
+(e)ś liznęło
liznęliście
+(e)ście liznęli
liznęłyście
+(e)ście liznęły
3 os. liznął
liznęła
liznęło
liznęli
liznęły

bezosobnik: liźnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. liźnijmy
2 os. liźnij
liźnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. liznąłbym
bym liznął
liznęłabym
bym liznęła
liznęłobym
bym liznęło
liznęlibyśmy
byśmy liznęli
liznęłybyśmy
byśmy liznęły
2 os. liznąłbyś
byś liznął
liznęłabyś
byś liznęła
liznęłobyś
byś liznęło
liznęlibyście
byście liznęli
liznęłybyście
byście liznęły
3 os. liznąłby
by liznął
liznęłaby
by liznęła
liznęłoby
by liznęło
liznęliby
by liznęli
liznęłyby
by liznęły

bezosobnik: liźnięto by

bezokolicznik: liznąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: liznąwszy

gerundium: liźnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. liźnięcie
liźnięcia
D. liźnięcia
liźnięć
C. liźnięciu
liźnięciom
B. liźnięcie
liźnięcia
N. liźnięciem
liźnięciami
Ms. liźnięciu
liźnięciach
W. liźnięcie
liźnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: liźnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. liźnięty
liźnięty
liźnięty
liźnięte
liźnięta
D. liźniętego
liźniętego
liźniętego
liźniętego
liźniętej
C. liźniętemu
liźniętemu
liźniętemu
liźniętemu
liźniętej
B. liźniętego
liźniętego
liźnięty
liźnięte
liźniętą
N. liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętą
Ms. liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. liźnięci
liźnięci
liźnięte
liźnięte
D. liźniętych
liźniętych
liźniętych
liźniętych
C. liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętym
B. liźniętych
liźniętych
liźniętych
liźnięte
N. liźniętymi
liźniętymi
liźniętymi
liźniętymi
Ms. liźniętych
liźniętych
liźniętych
liźniętych

odpowiednik aspektowy: lizać

Składnia

Rznieżywotny + liznąć +
KOGO/CO

3. wiedzy

Definicja

pot. 
zapoznać się z czymś bardzo pobieżnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  otrzeć się
hiperonimy:  zapoznać się

Połączenia

  • liznąć ekonomii, filozofii, fizyki, geometrii, gramatyki, historii, językoznawstwa, literatury, logiki, matematyki, psychologii, psychiatrii, socjologii, teologii; angielskiego, francuskiego, rosyjskiego...; kultury, prawdy, nauki, jakiejś tematyki, teorii, wiedzy
  • liznąć czegoś w szkole
  • liznąć nieco, niewiele, odrobinę, trochę
  • chcieć liznąć; trzeba liznąć
  • liznąć czegoś i bawić się tym, liznąć czegoś i pamiętać to, liznąć czegoś i próbować prowadzić dyskusje, liznąć czegoś i starać się to stosować, liznąć czegoś i wiedzieć to i owo

Cytaty

Wkrótce Stroop poznał Francję. Poznał - to nieodpowiednie słowo. On liznął nieco Francji.

źródło: KWSJP: Kazimierz Moczarski: Rozmowy z katem, 1977

Niewiele liznąłem francuskiego w szkole, ale podręcznik do nauki ciekawił mnie i na mnie oddziałał.

źródło: KWSJP: Czesław Miłosz: Abecadło Miłosza, 1997

- Bywają i tacy, którzy liznąwszy nieco wiedzy, [...] robią wszystko, aby w duszach ludzi wierzących siać zamęt i sączyć w te dusze zwątpienie.

źródło: KWSJP: Bohdan Czeszko: Pokolenie, 1951

Czasem warto stracić nawet rok studiów, żeby choć liznąć trochę nadzwyczajności świata.

źródło: KWSJP: Anna Glińska: Powrót do Santa Cruz, 1972, prasa

Kto liźnie trochę miejscowej polityki, przestaje się dziwić ostrości podziałów.

źródło: NKJP: Adam Szostkiewicz: Pieniądze silniejsze od bomb, Polityka nr 2600, 2007-04-14

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. liznę
liźniemy
2 os. liźniesz
liźniecie
3 os. liźnie
lizną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. liznąłem
+(e)m liznął
liznęłam
+(e)m liznęła
liznęłom
+(e)m liznęło
liznęliśmy
+(e)śmy liznęli
liznęłyśmy
+(e)śmy liznęły
2 os. liznąłeś
+(e)ś liznął
liznęłaś
+(e)ś liznęła
liznęłoś
+(e)ś liznęło
liznęliście
+(e)ście liznęli
liznęłyście
+(e)ście liznęły
3 os. liznął
liznęła
liznęło
liznęli
liznęły

bezosobnik: liźnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. liźnijmy
2 os. liźnij
liźnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. liznąłbym
bym liznął
liznęłabym
bym liznęła
liznęłobym
bym liznęło
liznęlibyśmy
byśmy liznęli
liznęłybyśmy
byśmy liznęły
2 os. liznąłbyś
byś liznął
liznęłabyś
byś liznęła
liznęłobyś
byś liznęło
liznęlibyście
byście liznęli
liznęłybyście
byście liznęły
3 os. liznąłby
by liznął
liznęłaby
by liznęła
liznęłoby
by liznęło
liznęliby
by liznęli
liznęłyby
by liznęły

bezosobnik: liźnięto by

bezokolicznik: liznąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: liznąwszy

gerundium: liźnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. liźnięcie
liźnięcia
D. liźnięcia
liźnięć
C. liźnięciu
liźnięciom
B. liźnięcie
liźnięcia
N. liźnięciem
liźnięciami
Ms. liźnięciu
liźnięciach
W. liźnięcie
liźnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: liźnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. liźnięty
liźnięty
liźnięty
liźnięte
liźnięta
D. liźniętego
liźniętego
liźniętego
liźniętego
liźniętej
C. liźniętemu
liźniętemu
liźniętemu
liźniętemu
liźniętej
B. liźniętego
liźniętego
liźnięty
liźnięte
liźniętą
N. liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętą
Ms. liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. liźnięci
liźnięci
liźnięte
liźnięte
D. liźniętych
liźniętych
liźniętych
liźniętych
C. liźniętym
liźniętym
liźniętym
liźniętym
B. liźniętych
liźniętych
liźniętych
liźnięte
N. liźniętymi
liźniętymi
liźniętymi
liźniętymi
Ms. liźniętych
liźniętych
liźniętych
liźniętych

Składnia

Rzosobowy + liznąć +
CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 24.06.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json