UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

uiścić

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uiszczę
uiścimy
2 os. uiścisz
uiścicie
3 os. uiści
uiszczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uiściłem
+(e)m uiścił
uiściłam
+(e)m uiściła
uiściłom
+(e)m uiściło
uiściliśmy
+(e)śmy uiścili
uiściłyśmy
+(e)śmy uiściły
2 os. uiściłeś
+(e)ś uiścił
uiściłaś
+(e)ś uiściła
uiściłoś
+(e)ś uiściło
uiściliście
+(e)ście uiścili
uiściłyście
+(e)ście uiściły
3 os. uiścił
uiściła
uiściło
uiścili
uiściły

bezosobnik: uiszczono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. uiścijmy
uiśćmy
2 os. uiścij
uiść
uiścijcie
uiśćcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. uiściłbym
bym uiścił
uiściłabym
bym uiściła
uiściłobym
bym uiściło
uiścilibyśmy
byśmy uiścili
uiściłybyśmy
byśmy uiściły
2 os. uiściłbyś
byś uiścił
uiściłabyś
byś uiściła
uiściłobyś
byś uiściło
uiścilibyście
byście uiścili
uiściłybyście
byście uiściły
3 os. uiściłby
by uiścił
uiściłaby
by uiściła
uiściłoby
by uiściło
uiściliby
by uiścili
uiściłyby
by uiściły

bezosobnik: uiszczono by

bezokolicznik: uiścić

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

uiściwszy

gerundium: uiszczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. uiszczenie
uiszczenia
D. uiszczenia
uiszczeń
C. uiszczeniu
uiszczeniom
B. uiszczenie
uiszczenia
N. uiszczeniem
uiszczeniami
Ms. uiszczeniu
uiszczeniach
W. uiszczenie
uiszczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: uiszczony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. uiszczony
uiszczony
uiszczony
uiszczone
uiszczona
D. uiszczonego
uiszczonego
uiszczonego
uiszczonego
uiszczonej
C. uiszczonemu
uiszczonemu
uiszczonemu
uiszczonemu
uiszczonej
B. uiszczonego
uiszczonego
uiszczony
uiszczone
uiszczoną
N. uiszczonym
uiszczonym
uiszczonym
uiszczonym
uiszczoną
Ms. uiszczonym
uiszczonym
uiszczonym
uiszczonym
uiszczonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. uiszczeni
uiszczeni
uiszczone
uiszczone
D. uiszczonych
uiszczonych
uiszczonych
uiszczonych
C. uiszczonym
uiszczonym
uiszczonym
uiszczonym
B. uiszczonych
uiszczonych
uiszczonych
uiszczone
N. uiszczonymi
uiszczonymi
uiszczonymi
uiszczonymi
Ms. uiszczonych
uiszczonych
uiszczonych
uiszczonych

odpowiednik aspektowy: uiszczać

Pochodzenie

Od st.pol. przymiotnika isty (zob. istny). Nie można wykluczyć derywacji bezpośredniej (z udziałem przyrostka u-) od poświadczonego już XV w. czasownika iścić, iszczę ‘uiszczać, spłacać; wykonywać (np. polecenia)'

Definicja

urzęd. 
opłacić - dać za coś pieniądze

Wymowa

[u-iścić] lub pot. [ujiścić]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse czynności, przedmioty związane z pieniędzmi

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse podatki, opłaty, świadczenia pieniężne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  opłacić, zapłacić

Połączenia

  • lokator, podatnik, podmiot, wnioskodawca; zakład uiścił coś; gmina uiściła coś; mieszkańcy, rodzice uiścili coś
  • uiścić czynsz, odszkodowanie, opłatę, podatek, rachunek za coś, ratę, składkę, wpłatę, wynagrodzenie, zaliczkę, zobowiązanie
  • uiścić coś na podstawie czegoś; na rzecz czegoś
  • (nie) móc; (nie) chcieć, musieć, powinien, trzeba; obowiązany, zmuszony, zobowiązany uiścić coś
  • obowiązany, zmuszony, zobowiązany do uiszczenia czegoś; uchylać się od uiszczenia czegoś; zwolniony z uiszczenia czegoś
  • sposób, termin, zasady uiszczenia czegoś
  • zwolnienie od uiszczenia czegoś
  • być uiszczonym

Cytaty

Jeżeli lokatorzy nie uiszczą opłat, wystąpimy o wypowiedzenie umowy najmu i eksmisję.

źródło: NKJP: Łukasz Wróblewski: Po pożarze, Dziennik Bałtycki, 1998-10-06

Komentator polityczny „Życia” Łukasz Warzecha opisał swoje zmagania z babcią klozetową, której nie uiścił złotówkowej opłaty za skorzystanie z kawiarnianego WC [...].

źródło: NKJP: Polityka i obyczaje, Polityka, 2001-11-10

Jan chętnie sam wykładał pieniądze za osoby, które chwilowo nie mogły uiścić należnej urzędowo kwoty.

źródło: NKJP: Andrzej Babuchowski: Jan Nepomucen, 2007

Pomimo naszej stabilności i systematycznie płaconych rachunków szpital i tak poniesie straty, gdyż musi jeszcze zapłacić za amortyzację oraz uiścić gminie Chrzanów podatek od nieruchomości.

źródło: NKJP: Pielęgniarki w starostwie, Dziennik Polski, 2000-11-30

Restrukturyzacją na podstawie ustawy przedmiotowej są objęci przedsiębiorcy i inne podmioty zobowiązane do uiszczenia należności, o których mowa w ustawie.

źródło: NKJP: Dagmara Roszak: Co zrobić, żeby się oddłużyć? Rozmowa z Witoldem Piaseckim, Gazeta Poznańska, 2002-10-07

Składnia

bez ograniczeń + uiścić +
CO + (KOMU) + (za CO)
Data ostatniej modyfikacji: 28.01.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj