UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

febra

Chronologizacja

2 połowa XVI w., SPXVI

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. febra
febry
D. febry
febr
C. febrze
febrom
B. febrę
febry
N. febrą
febrami
Ms. febrze
febrach
W. febro
febry

Inne uwagi

Zwykle lp

Pochodzenie

łac. febris 'gorączka'

1. gorączka

Definicja

gorączka, której towarzyszą dreszcze

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Choroby i ich leczenie ➔ przyczyny, objawy i skutki chorób

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  gorączka

Połączenia

  • febra trzęsie kogoś

Cytaty

- Nie trzęś się tak, bo febry dostaniesz - powiedziała Lidka, a kiedy znowu zadygotał, dodała: - Ubrałbyś się czy co.

źródło: NKJP: Piotr Siemion: Niskie Łąki, 2000

Nie udało mi się spojrzeć na Kozienickiego, ale musiała go trząść febra.

źródło: NKJP: Jerzy Stawiński: Piszczyk, 1997

Leżąc przez długie godziny na wznak, z oczyma wbitymi w rozjaśniający się coraz bardziej szczyt namiotu, doszedłem do wniosku, że na trzęsącą mnie febrę nie ma to jak łyk czegoś mocniejszego, i napocząłem kolejną flaszkę.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007

W imieniu Zygmunta III, trzęsącego się od febry, czyli gorączki, odpowiadał Mikołaj Pstrokoński.

źródło: NKJP: Jerzy Besala: Gdy bracia brali się do bicia, Polityka nr 2612, 2007

2. malaria

Definicja

przest. 
malaria

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Choroby i ich leczenie ➔ rodzaje chorób

Relacje znaczeniowe

synonimy:  malaria, zimnica
hiperonimy:  choroba I

Połączenia

  • chorować, umrzeć na febrę
  • drżeć, dygotać, trząść się jak w febrze

Cytaty

Dostojny farmaceuta pochodził z Sewilli, czyli był rodakiem hrabiny. On też zapewnił chininie sławę, skoro wyleczył z febry młodego wówczas króla Ludwika XIV.

źródło: NKJP: Lucjan Wolanowski: Upał i gorączka, 1970

Zabijałem lwy i oswajałem słonie. Drżałem w atakach febry i konałem z pragnienia.

źródło: NKJP: Marian Brandys: Śladami Stasia i Nel, 1961

Takim statkiem mógłby popłynąć do Afryki i zostać misjonarzem, a tam umarłby na febrę, jak w „Pustyni i puszczy”, mimo zażywania gorzkiej chininy.

źródło: NKJP: Joanna Bator: Piaskowa Góra, 2009

3. opryszczka

Definicja

pot. 
opryszczka - objaw

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Choroby i ich leczenie ➔ rodzaje chorób

Relacje znaczeniowe

synonimy:  opryszczka, zimno I

Cytaty

Podobałam się sobie, oczy błyszczały jakoś szczególnie, skóry nie szpeciła najlżejsza nawet skaza (czasem, jesienią wyskakuje mi febra na górnej wardze).

źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Emilia z kwiatem lilii leśnej, 1993

Wyskoczyła mi febra, siedzę na forum i się nudzę.

źródło: NKJP: Internet

Frazeologizmy

żółta febra
Data ostatniej modyfikacji: 23.04.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json