UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przewodniczyć

Chronologizacja

SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. wodzić

1. ludziom

Definicja

pełnić w jakiejś grupie ludzi kierowniczą funkcję

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przewodzić, wodzować
hiperonimy:  kierować

Połączenia

  • burmistrz, marszałek, minister, poseł, premier, prezydent, sołtys, starosta, wiceburmistrz, wicemarszałek, wicepremier, wiceprezydent, wicestarosta, wójt; profesor, rektor; sędzia; dyrektor przewodniczy
  • przewodniczyć delegacji, jury, komisji, kapitule, komitetowi, organizacji, podkomisji, radzie, sądowi, zarządowi; grupie, zespołowi
  • obecnie przewodniczyć

Cytaty

Burmistrz [...] przewodniczy zarządowi gminy w małym mieście, a prezydent - w miastach powyżej 100 tys. mieszkańców.

źródło: NKJP: Co zmienia reforma administracyjna?, Dziennik Polski, 1998-11-18

Anna Knysok, posłanka PChD w obu ostatnich kadencjach Sejmu, przewodniczyła komisji nadzwyczajnej [...].

źródło: NKJP: Agata Nowakowska, Dominika Wielowieyska, Wojciech Ałuska: Wyborcza Gazeta, Gazeta Wyborcza, 1993-06-05

Udali się do Linusa, który [...] przewodniczył ludziom zbierającym się na modlitwy w katakumbach Pryscylli [...].

źródło: NKJP: Jan Dobraczyński: Święty miecz, 1996

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewodniczę
przewodniczymy
2 os. przewodniczysz
przewodniczycie
3 os. przewodniczy
przewodniczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewodniczyłem
+(e)m przewodniczył
przewodniczyłam
+(e)m przewodniczyła
przewodniczyłom
+(e)m przewodniczyło
przewodniczyliśmy
+(e)śmy przewodniczyli
przewodniczyłyśmy
+(e)śmy przewodniczyły
2 os. przewodniczyłeś
+(e)ś przewodniczył
przewodniczyłaś
+(e)ś przewodniczyła
przewodniczyłoś
+(e)ś przewodniczyło
przewodniczyliście
+(e)ście przewodniczyli
przewodniczyłyście
+(e)ście przewodniczyły
3 os. przewodniczył
przewodniczyła
przewodniczyło
przewodniczyli
przewodniczyły

bezosobnik: przewodniczono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przewodniczył
będę przewodniczyć
będę przewodniczyła
będę przewodniczyć
będę przewodniczyło
będę przewodniczyć
będziemy przewodniczyli
będziemy przewodniczyć
będziemy przewodniczyły
będziemy przewodniczyć
2 os. będziesz przewodniczył
będziesz przewodniczyć
będziesz przewodniczyła
będziesz przewodniczyć
będziesz przewodniczyło
będziesz przewodniczyć
będziecie przewodniczyli
będziecie przewodniczyć
będziecie przewodniczyły
będziecie przewodniczyć
3 os. będzie przewodniczył
będzie przewodniczyć
będzie przewodniczyła
będzie przewodniczyć
będzie przewodniczyło
będzie przewodniczyć
będą przewodniczyli
będą przewodniczyć
będą przewodniczyły
będą przewodniczyć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewodniczmy
2 os. przewodnicz
przewodniczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewodniczyłbym
bym przewodniczył
przewodniczyłabym
bym przewodniczyła
przewodniczyłobym
bym przewodniczyło
przewodniczylibyśmy
byśmy przewodniczyli
przewodniczyłybyśmy
byśmy przewodniczyły
2 os. przewodniczyłbyś
byś przewodniczył
przewodniczyłabyś
byś przewodniczyła
przewodniczyłobyś
byś przewodniczyło
przewodniczylibyście
byście przewodniczyli
przewodniczyłybyście
byście przewodniczyły
3 os. przewodniczyłby
by przewodniczył
przewodniczyłaby
by przewodniczyła
przewodniczyłoby
by przewodniczyło
przewodniczyliby
by przewodniczyli
przewodniczyłyby
by przewodniczyły

bezosobnik: przewodniczono by

bezokolicznik: przewodniczyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: przewodnicząc

gerundium: przewodniczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewodniczenie
przewodniczenia
D. przewodniczenia
przewodniczeń
C. przewodniczeniu
przewodniczeniom
B. przewodniczenie
przewodniczenia
N. przewodniczeniem
przewodniczeniami
Ms. przewodniczeniu
przewodniczeniach
W. przewodniczenie
przewodniczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: przewodniczący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przewodniczący
przewodniczący
przewodniczący
przewodniczące
przewodnicząca
D. przewodniczącego
przewodniczącego
przewodniczącego
przewodniczącego
przewodniczącej
C. przewodniczącemu
przewodniczącemu
przewodniczącemu
przewodniczącemu
przewodniczącej
B. przewodniczącego
przewodniczącego
przewodniczący
przewodniczące
przewodniczącą
N. przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącą
Ms. przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przewodniczący
przewodniczący
przewodniczące
przewodniczące
D. przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących
C. przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
B. przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących
przewodniczące
N. przewodniczącymi
przewodniczącymi
przewodniczącymi
przewodniczącymi
Ms. przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących

Składnia

Rzosobowy + przewodniczyć +
KOMU

2. obradom

Definicja

kierować przebiegiem spotkania lub jakichś działań

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przewodzić
hiperonimy:  kierować

Połączenia

  • prezes, szef, wiceprezes; arcybiskup, biskup, kardynał, ksiądz, metropolita, nuncjusz apostolski, ordynariusz diecezji, proboszcz, prymas przewodniczy
  • przewodniczyć konferencji, obradom, posiedzeniom, sesji, uroczystościom; pracom; liturgii, mszy, nabożeństwu, procesji
  • przewodniczyć na posiedzeniach
  • obecnie przewodniczyć

Cytaty

Choć rozprawie przewodniczy prezes Sądu Najwyższego William Rehnquist, wszelkie decyzje dotyczące procedury podejmują senatorzy zwykłą większością głosów.

źródło: NKJP: Bartosz Węglarczyk: Sąd na Kapitolu, Gazeta Wyborcza, 1999-01-15

W spotkaniu, któremu przewodniczył [...] starosta Zygmunt Szopa, uczestniczył także dyrektor Wydziału Zarządzania Kryzysowego, Ochrony Ludności i Spraw Obronnych Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie [...].

źródło: NKJP: (WOJ): Drogie dwa dni, Dziennik Polski, 2002-01-16

Po wcześniejszych konsultacjach Komitet Kierowniczy uzgodnił, że szefowie delegacji czterech mocarstw mieli kolejno przewodniczyć na posiedzeniach plenarnych [...].

źródło: NKJP: Andrzej Maciej Brzeziński: Kwestia powojennej organizacji bezpieczeństwa w polityce zagranicznej rządu RP na uchodźstwie 1939–1945, 1999

W sporze Nestoriusza z Cyrylem Aleksandryjskim [...] naturalnym mediatorem mógł być biskup Jan z Antiochii, który uważał, iż to on winien przewodniczyć na tym soborze.

źródło: NKJP: Waldemar Ceran: Historia i bibliografia rozumowana bizantynologii polskiej (1800-1998), 1999

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewodniczę
przewodniczymy
2 os. przewodniczysz
przewodniczycie
3 os. przewodniczy
przewodniczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewodniczyłem
+(e)m przewodniczył
przewodniczyłam
+(e)m przewodniczyła
przewodniczyłom
+(e)m przewodniczyło
przewodniczyliśmy
+(e)śmy przewodniczyli
przewodniczyłyśmy
+(e)śmy przewodniczyły
2 os. przewodniczyłeś
+(e)ś przewodniczył
przewodniczyłaś
+(e)ś przewodniczyła
przewodniczyłoś
+(e)ś przewodniczyło
przewodniczyliście
+(e)ście przewodniczyli
przewodniczyłyście
+(e)ście przewodniczyły
3 os. przewodniczył
przewodniczyła
przewodniczyło
przewodniczyli
przewodniczyły

bezosobnik: przewodniczono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przewodniczył
będę przewodniczyć
będę przewodniczyła
będę przewodniczyć
będę przewodniczyło
będę przewodniczyć
będziemy przewodniczyli
będziemy przewodniczyć
będziemy przewodniczyły
będziemy przewodniczyć
2 os. będziesz przewodniczył
będziesz przewodniczyć
będziesz przewodniczyła
będziesz przewodniczyć
będziesz przewodniczyło
będziesz przewodniczyć
będziecie przewodniczyli
będziecie przewodniczyć
będziecie przewodniczyły
będziecie przewodniczyć
3 os. będzie przewodniczył
będzie przewodniczyć
będzie przewodniczyła
będzie przewodniczyć
będzie przewodniczyło
będzie przewodniczyć
będą przewodniczyli
będą przewodniczyć
będą przewodniczyły
będą przewodniczyć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewodniczmy
2 os. przewodnicz
przewodniczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewodniczyłbym
bym przewodniczył
przewodniczyłabym
bym przewodniczyła
przewodniczyłobym
bym przewodniczyło
przewodniczylibyśmy
byśmy przewodniczyli
przewodniczyłybyśmy
byśmy przewodniczyły
2 os. przewodniczyłbyś
byś przewodniczył
przewodniczyłabyś
byś przewodniczyła
przewodniczyłobyś
byś przewodniczyło
przewodniczylibyście
byście przewodniczyli
przewodniczyłybyście
byście przewodniczyły
3 os. przewodniczyłby
by przewodniczył
przewodniczyłaby
by przewodniczyła
przewodniczyłoby
by przewodniczyło
przewodniczyliby
by przewodniczyli
przewodniczyłyby
by przewodniczyły

bezosobnik: przewodniczono by

bezokolicznik: przewodniczyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: przewodnicząc

gerundium: przewodniczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewodniczenie
przewodniczenia
D. przewodniczenia
przewodniczeń
C. przewodniczeniu
przewodniczeniom
B. przewodniczenie
przewodniczenia
N. przewodniczeniem
przewodniczeniami
Ms. przewodniczeniu
przewodniczeniach
W. przewodniczenie
przewodniczenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: przewodniczący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przewodniczący
przewodniczący
przewodniczący
przewodniczące
przewodnicząca
D. przewodniczącego
przewodniczącego
przewodniczącego
przewodniczącego
przewodniczącej
C. przewodniczącemu
przewodniczącemu
przewodniczącemu
przewodniczącemu
przewodniczącej
B. przewodniczącego
przewodniczącego
przewodniczący
przewodniczące
przewodniczącą
N. przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącą
Ms. przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przewodniczący
przewodniczący
przewodniczące
przewodniczące
D. przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących
C. przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
przewodniczącym
B. przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących
przewodniczące
N. przewodniczącymi
przewodniczącymi
przewodniczącymi
przewodniczącymi
Ms. przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących
przewodniczących

Składnia

Rzosobowy + przewodniczyć +
CZEMU
Rzosobowy + przewodniczyć +
na CZYM
Data ostatniej modyfikacji: 03.01.2012
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json