UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przewodnictwo

Chronologizacja

SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. wodzić; jako termin naukowy wyraz jest kalką fr. lub ang. conductance

1. w grupie

Definicja

kierownicza funkcja pełniona w jakiejś grupie ludzi

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe

Połączenia

  • brytyjskie, polskie, włoskie...; półroczne, rotacyjne; duchowe; honorowe; światłe przewodnictwo
  • przewodnictwo dyrektora, prezesa, szefa, wiceprezesa; burmistrza, ministra, posła, premiera, prezydenta, senatora, starosty, wiceministra, wicepremiera, wiceprezydenta, wicestarosty, wojewody; nauczycielki, profesora, rektora; artysty, reżysera; Finlandii, Francji...
  • przewodnictwo w komisji, w państwie, w radzie, w Unii Europejskiej; przewodnictwo we wspólnocie
  • walka o przewodnictwo
  • eksperci, kapłani, posłowie; delegacja, jury, kapituła, komisja, podkomisja, Rada Ministrów, rząd, sąd, zarząd; grupa, zespół pod czyimś przewodnictwem
  • objąć/obejmować, przejąć/przejmować, sprawować; powierzyć komuś przewodnictwo
  • zrezygnować z przewodnictwa
  • działać, pracować pod czyimś przewodnictwem

Cytaty

Krótkie „sztuki teatralne” były oceniane przez szkolne jury pod przewodnictwem dyrektorki gimnazjum [...].

źródło: NKJP: Walerian Dziczkiewicz: Wagary w szkole, Tygodnik Ciechanowski, 2002-03-24

1 lipca Portugalia przekazała Francji przewodnictwo w Unii na najbliższe pół roku.

źródło: NKJP: Francuski hamulec?, Dziennik Polski, 2000-07-04

Od przegranych prawyborów [...] nie może objąć przewodnictwa żadnej komisji w Senacie.

źródło: NKJP: Tomasz Zalewski: Jastrząb w szpilkach, Polityka, 2008-12-06

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewodnictwo
przewodnictwa
D. przewodnictwa
przewodnictw
C. przewodnictwu
przewodnictwom
B. przewodnictwo
przewodnictwa
N. przewodnictwem
przewodnictwami
Ms. przewodnictwie
przewodnictwach
W. przewodnictwo
przewodnictwa

Inne uwagi

Zwykle lp

2. w działaniach

Definicja

kierowanie przebiegiem spotkania lub jakichś działań

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe

Połączenia

  • przewodnictwo obrad; prezesa; marszałka, ministra, posła, premiera, prezydenta; profesora; biskupa, kardynała, księdza, metropolity, proboszcza, prymasa
  • przewodnictwo w obradach
  • msza, obrady, posiedzenie, praca, uroczystości pod czyimś przewodnictwem
  • objąć/obejmować, przejąć/przejmować, sprawować; powierzyć komuś przewodnictwo
  • obradować; koncelebrowany, odprawiony pod czyimś przewodnictwem

Cytaty

W krytycznym momencie, gdy doszło do głosowania, [...] oddał przewodnictwo obrad jednemu z prorządowych senatorów, sam zaś opuścił salę obrad.

źródło: NKJP: Longin Pastusiak: Prezydenci Stanów Zjednoczonych Ameryki, 2002

Proszę pana marszałka [...] o objęcie przewodnictwa w obradach.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 20.01.1995

Dziękując za wybór, zapewnił, że pod jego przewodnictwem posiedzenia przeprowadzane będą sprawnie i o wszystkim decydować będą radni, a nie pojedyncze osoby.

źródło: NKJP: Kompromitująca sesja, Dziennik Polski, 2002-11-25

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewodnictwo
przewodnictwa
D. przewodnictwa
przewodnictw
C. przewodnictwu
przewodnictwom
B. przewodnictwo
przewodnictwa
N. przewodnictwem
przewodnictwami
Ms. przewodnictwie
przewodnictwach
W. przewodnictwo
przewodnictwa

Inne uwagi

Zwykle lp

3. w klasyfikacji

Definicja

pierwsze miejsce

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie kolejność

Połączenia

  • przewodnictwo w tabeli

Cytaty

Na pierwszym etapie [...] zajął piąte miejsce i objął przewodnictwo w klasyfikacji górskiej, dzięki zwycięstwu na jednej premii.

źródło: NKJP: Marczyński najlepszym góralem, Dziennik Polski, 2002-09-20

Saint Etienne przed degradacją uratowało bankructwo Olympique Marsylii, która mimo przewodnictwa w tabeli II ligi nie awansuje do ekstraklasy.

źródło: NKJP: Robert Sołtyk: Liga francuska. 37. kolejka, Gazeta Wyborcza, 1995-05-29

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewodnictwo
przewodnictwa
D. przewodnictwa
przewodnictw
C. przewodnictwu
przewodnictwom
B. przewodnictwo
przewodnictwa
N. przewodnictwem
przewodnictwami
Ms. przewodnictwie
przewodnictwach
W. przewodnictwo
przewodnictwa

Inne uwagi

Zwykle lp

4. w turystyce

Definicja

zawód człowieka, który zajmuje się oprowadzaniem turystów po jakimś miejscu

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca zawody

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny turystyka

Połączenia

  • przewodnictwo turystyczne; górskie, wysokogórskie; tatrzańskie, zakopiańskie
  • przewodnictwo i ratownictwo
  • instruktor; historia przewodnictwa

Cytaty

[...] był przewodnikiem tatrzańskim I klasy, instruktorem przewodnictwa tatrzańskiego, twórcą ośrodka tatrzańskiego na Śląsku [...].

źródło: NKJP: Szczerba patronem, Dziennik Polski, 2003-11-20

Przewodnictwo turystyczne, którym zajmuję się od 1987 roku, i dziennikarstwo pozwalają mi poznawać wielu ciekawych, nieraz sławnych ludzi.

źródło: NKJP: Kiedy rodzi się pomysł na wiersz inne sprawy mogą poczekać, Tygodnik Ciechanowski, 2005-01-11

Na co dzień, między wyprawami, utrzymuję się z dorywczych prac. Są to różne roboty wysokościowe i przede wszystkim przewodnictwo górskie tutaj w Alpach.

źródło: NKJP: Tomasz Surdel: Z Erhardem Loretanem rozmawia Tomasz Surdel, Dodatek do Gazety Wyborczej, 1996-06-21

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewodnictwo
przewodnictwa
D. przewodnictwa
przewodnictw
C. przewodnictwu
przewodnictwom
B. przewodnictwo
przewodnictwa
N. przewodnictwem
przewodnictwami
Ms. przewodnictwie
przewodnictwach
W. przewodnictwo
przewodnictwa

Inne uwagi

Zwykle lp

5. w biologii

Definicja

biol. 
przekazywanie bodźców przez komórki nerwowe

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

Połączenia

  • przewodnictwo nerwowe
  • przewodnictwo w synapsach

Cytaty

[...] grupa z Centrum Badania Paraliżu [...] użyła kleju polimerowego do sklejenia zmiażdżonego rdzenia u szczurów i odniosła sukces - przewodnictwo nerwowe zostało przywrócone!

źródło: NKJP: Dorota Czajkowska-Majewska: Ja chodzę!, Polityka, 2000-05-27

Badania biochemiczne pozwalają rozróżnić substancje działające hamująco lub pobudzająco na przewodnictwo w synapsach nerwowych.

źródło: NKJP: Antoni Kępiński: Melancholia, 1996

[...] w [...] niedowładzie mięśni obniżenie przewodnictwa impulsów w synapsach nerwowo-mięśniowych przebiega z reguły z uszkodzeniem grasicy.

źródło: NKJP: Leokadia Kłyszejko-Stefanowicz: Cytobiochemia: biochemia niektórych struktur komórkowych, 1995

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewodnictwo
przewodnictwa
D. przewodnictwa
przewodnictw
C. przewodnictwu
przewodnictwom
B. przewodnictwo
przewodnictwa
N. przewodnictwem
przewodnictwami
Ms. przewodnictwie
przewodnictwach
W. przewodnictwo
przewodnictwa

Inne uwagi

Zwykle lp

6. w fizyce

Definicja

fiz. 
zjawisko fizyczne polegające na przeprowadzaniu prądu albo ciepła przez substancje lub ciała fizyczne

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii

CZŁOWIEK I TECHNIKA Energia

Połączenia

  • dobre przewodnictwo; przewodnictwo cieplne, elektryczne, termiczne
  • przewodnictwo ciepła, prądu
  • pasmo; wartość, współczynnik przewodnictwa

Cytaty

Woda, cechująca się dużą pojemnością cieplną i dobrym przewodnictwem ciepła, obniża temperaturę wysypiska [...].

źródło: NKJP: Czesława Rosik-Dulewska: Podstawy gospodarki odpadami, 2000

Woda ma piętnastokrotnie wyższe przewodnictwo termiczne niż suche powietrze (wynosi ono 0,58 W/mK), zatem w porównaniu z powietrzem nadaje się znacznie lepiej do chłodzenia i przenoszenia ciepła.

źródło: NKJP: Zalewanie chipów, Enter nr 3, 2004

Niektóre [...] właściwości fizyczne kryształów lodu, na przykład przewodnictwo elektryczne i cieplne, wytrzymałość na ściskanie i zginanie, zależą od kierunku działania sił w stosunku do osi optycznej kryształu.

źródło: NKJP: Jacek Jania: Zrozumieć lodowce, 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewodnictwo
przewodnictwa
D. przewodnictwa
przewodnictw
C. przewodnictwu
przewodnictwom
B. przewodnictwo
przewodnictwa
N. przewodnictwem
przewodnictwami
Ms. przewodnictwie
przewodnictwach
W. przewodnictwo
przewodnictwa

Inne uwagi

Zwykle lp

Data ostatniej modyfikacji: 13.01.2011
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json