UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

podrażnić

Chronologizacja

SPXVI: podraźnić, SJPXVII, SL: podraźnić, SWil: podraźnić, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. drażnić

1. oczy

Definicja

wywołać reakcję, zwykle niekorzystną, jakiegoś narządu lub skóry

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Połączenia

  • dym, zapach; kosmetyk, lek, preparat podrażnił
  • podrażnić drogi oddechowe, dziąsła, nozdrza, oczy, skórę, śluzówkę, żołądek
  • podrażnić boleśnie; mechanicznie
  • podrażnić i wysuszyć

Cytaty

Przełknął z trudem ślinę, która boleśnie podrażniła opuchnięte gardło.

źródło: NKJP: Marek Krajwski: Koniec świata w Breslau, 2003

Przyszedł [...] ostrzejszy powiew, potem następny, słony zapach morza podrażnił mu nozdrza.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska, Piotr Pietucha: Sceny z życia pozamałżeńskiego, 2007

Nieumiejętną depilacją można podrażnić, a nawet uszkodzić skórę.

źródło: Internet

Podrażnione, załzawione oczy naczelnika błyszczą [...] iście mistycznym światłem.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Król na dachu, Gazeta Wyborcza, 1998-03-20

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podrażnię
 podrażnimy
2 os. podrażnisz
 podrażnicie
3 os. podrażni
 podrażnią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podrażniłem
+(e)m podrażnił
 podrażniłam
+(e)m podrażniła
 podrażniłom
+(e)m podrażniło
 podrażniliśmy
+(e)śmy podrażnili
 podrażniłyśmy
+(e)śmy podrażniły
2 os. podrażniłeś
+(e)ś podrażnił
 podrażniłaś
+(e)ś podrażniła
 podrażniłoś
+(e)ś podrażniło
 podrażniliście
+(e)ście podrażnili
 podrażniłyście
+(e)ście podrażniły
3 os. podrażnił
 podrażniła
 podrażniło
 podrażnili
 podrażniły

bezosobnik: podrażniono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podrażnijmy
2 os. podrażnij
 podrażnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podrażniłbym
bym podrażnił
 podrażniłabym
bym podrażniła
 podrażniłobym
bym podrażniło
 podrażnilibyśmy
byśmy podrażnili
 podrażniłybyśmy
byśmy podrażniły
2 os. podrażniłbyś
byś podrażnił
 podrażniłabyś
byś podrażniła
 podrażniłobyś
byś podrażniło
 podrażnilibyście
byście podrażnili
 podrażniłybyście
byście podrażniły
3 os. podrażniłby
by podrażnił
 podrażniłaby
by podrażniła
 podrażniłoby
by podrażniło
 podrażniliby
by podrażnili
 podrażniłyby
by podrażniły

bezosobnik: podrażniono by

bezokolicznik: podrażnić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: podrażniwszy

gerundium: podrażnienie

imiesłów przymiotnikowy bierny: podrażniony

odpowiednik aspektowy: podrażniać

Składnia

bez ograniczeń + podrażnić +
CO + (CZYM)

2. zachowaniem

Definicja

wywołać w kimś negatywne emocje, zwykle niezadowolenie lub złość

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  zdenerwować

Połączenia

  • czyjaś obecność podrażniła; hałas, krzyk, widok czegoś podrażnił; porażka, przegrana podrażniła
  • podrażnić czyjąś ambicję, dumę
  • podrażnić zachowaniem, słowami
  • podrażnić nieco, mocno
  • niewyspany i podrażniony; podrażniony i rozgniewany, podrażniony i zaniepokojony, podrażniony i zdezorientowany
  • podrażniona ambicja, duma

Cytaty

Śmiech Artura był pierwszą rzeczą, jaką usłyszała Wanda ukryta za firanką na pierwszym piętrze. Trochę ją pogłos tego śmiechu podrażnił.

źródło: NKJP: Piotr Zaremba: Plama na suficie, 2004

Tam, gdzie powiodło się Kramnikowi, Kasparowa dotknęło niepowodzenie. Przegrana z pobierającym lekcje juniorem musiała bardzo podrażnić ambicję wielkiego mistrza.

źródło: Internet

Od tego momentu mecz się wyrównał, goście nieco podrażnieni złym wynikiem dopiero po przerwie pokazali próbkę swych umiejętności.

źródło: NKJP: V liga rzeszowska, Dziennik Polski - Podkarpacie, 2001-08-06

Coś tam tkwi we mnie, drzazga wszystka jeszcze do końca nie wyjęta, coś na dnie jakby, a może żółć tylko. Byłem jakiś podrażniony, rozżalony.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski, Nagi sad, 1967

Małe kobry mają na razie średnio po 24 cm długości, a mimo to podrażnione syczą i stroszą „kaptury” jak dorosłe.

źródło: NKJP: Anna Lewandowska: Przychówek płockiego Zoo, Gazeta Wyborcza, 1997-09-30

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podrażnię
 podrażnimy
2 os. podrażnisz
 podrażnicie
3 os. podrażni
 podrażnią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podrażniłem
+(e)m podrażnił
 podrażniłam
+(e)m podrażniła
 podrażniłom
+(e)m podrażniło
 podrażniliśmy
+(e)śmy podrażnili
 podrażniłyśmy
+(e)śmy podrażniły
2 os. podrażniłeś
+(e)ś podrażnił
 podrażniłaś
+(e)ś podrażniła
 podrażniłoś
+(e)ś podrażniło
 podrażniliście
+(e)ście podrażnili
 podrażniłyście
+(e)ście podrażniły
3 os. podrażnił
 podrażniła
 podrażniło
 podrażnili
 podrażniły

bezosobnik: podrażniono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. podrażnijmy
2 os. podrażnij
 podrażnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. podrażniłbym
bym podrażnił
 podrażniłabym
bym podrażniła
 podrażniłobym
bym podrażniło
 podrażnilibyśmy
byśmy podrażnili
 podrażniłybyśmy
byśmy podrażniły
2 os. podrażniłbyś
byś podrażnił
 podrażniłabyś
byś podrażniła
 podrażniłobyś
byś podrażniło
 podrażnilibyście
byście podrażnili
 podrażniłybyście
byście podrażniły
3 os. podrażniłby
by podrażnił
 podrażniłaby
by podrażniła
 podrażniłoby
by podrażniło
 podrażniliby
by podrażnili
 podrażniłyby
by podrażniły

bezosobnik: podrażniono by

bezokolicznik: podrażnić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: podrażniwszy

gerundium: podrażnienie

imiesłów przymiotnikowy bierny: podrażniony

odpowiednik aspektowy: podrażniać

Składnia

bez ograniczeń + podrażnić +
KOGO/CO + (CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 04.11.2009
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN