Chronologizacja
Pochodzenie
Od psł. *slědovati 'iść po śladach' z przedrostkiem prze-
1. gnębić
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie
Połączenia
- oprawca, wróg; gang, mafia prześladuje kogoś
- prześladować chrześcijan, katolików, żydów; murzynów; czarownice
Cytaty
|
Komendant nie miałby trudności, aby przekonać wiceszefa SS i policji von Rodewalda, że Mock prześladuje jego samego, że torturuje jego współpracownicę i że stoi prawdopodobnie za zamachem na jego życie. źródło: NKJP: Marek Krajewski: Festung Breslau, 2006 |
|
|
Niektórym wszczepiono pod czaszkę miniaturowy odbiornik, inni odnajdywali takie urządzenia pozaszywane w odzieży. Co ciekawe, nikt nigdy się nie poskarżył, że prześladuje go KGB. źródło: NKJP: Zbigniew Górniak: Siostra i byk, 2009 |
|
|
To echo ciekawej, acz wyrzuconej do lamusa koncepcji Margaret Murray, brytyjskiej antropolożki, autorki słynnej pracy „The Witch Cult in Western Europe ”(1921), głoszącej, że tak zwane polowania na czarownice były w istocie polityczną walką o władzę, że prześladowano i palono kapłanki kultu znacznie wcześniejszego i znacznie silniejszego niż chrześcijaństwo. źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Historia i fantastyka, 2005 |
|
|
Nawiedzeni protestanci z sekty menonitów. W ojczyźnie prześladowano ich za radykalizm: wspólnotę dóbr i życie na wzór pierwszych chrześcijan. źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Polka, 2001 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
prześladuję |
prześladujemy |
|||
| 2 os. |
prześladujesz |
prześladujecie |
|||
| 3 os. |
prześladuje |
prześladują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prześladowałem +(e)m prześladował |
prześladowałam +(e)m prześladowała |
prześladowałom +(e)m prześladowało |
prześladowaliśmy +(e)śmy prześladowali |
prześladowałyśmy +(e)śmy prześladowały |
| 2 os. |
prześladowałeś +(e)ś prześladował |
prześladowałaś +(e)ś prześladowała |
prześladowałoś +(e)ś prześladowało |
prześladowaliście +(e)ście prześladowali |
prześladowałyście +(e)ście prześladowały |
| 3 os. |
prześladował |
prześladowała |
prześladowało |
prześladowali |
prześladowały |
bezosobnik: prześladowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę prześladował będę prześladować |
będę prześladowała będę prześladować |
będę prześladowało będę prześladować |
będziemy prześladowali będziemy prześladować |
będziemy prześladowały będziemy prześladować |
| 2 os. |
będziesz prześladował będziesz prześladować |
będziesz prześladowała będziesz prześladować |
będziesz prześladowało będziesz prześladować |
będziecie prześladowali będziecie prześladować |
będziecie prześladowały będziecie prześladować |
| 3 os. |
będzie prześladował będzie prześladować |
będzie prześladowała będzie prześladować |
będzie prześladowało będzie prześladować |
będą prześladowali będą prześladować |
będą prześladowały będą prześladować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
prześladujmy |
|
| 2 os. |
prześladuj |
prześladujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prześladowałbym bym prześladował |
prześladowałabym bym prześladowała |
prześladowałobym bym prześladowało |
prześladowalibyśmy byśmy prześladowali |
prześladowałybyśmy byśmy prześladowały |
| 2 os. |
prześladowałbyś byś prześladował |
prześladowałabyś byś prześladowała |
prześladowałobyś byś prześladowało |
prześladowalibyście byście prześladowali |
prześladowałybyście byście prześladowały |
| 3 os. |
prześladowałby by prześladował |
prześladowałaby by prześladowała |
prześladowałoby by prześladowało |
prześladowaliby by prześladowali |
prześladowałyby by prześladowały |
bezosobnik: prześladowano by
bezokolicznik: prześladować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
prześladując
gerundium: prześladowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | prześladowanie |
prześladowania |
| D. | prześladowania |
prześladowań |
| C. | prześladowaniu |
prześladowaniom |
| B. | prześladowanie |
prześladowania |
| N. | prześladowaniem |
prześladowaniami |
| Ms. | prześladowaniu |
prześladowaniach |
| W. | prześladowanie |
prześladowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: prześladujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prześladujący |
prześladujący |
prześladujący |
prześladujące |
prześladująca |
| D. | prześladującego |
prześladującego |
prześladującego |
prześladującego |
prześladującej |
| C. | prześladującemu |
prześladującemu |
prześladującemu |
prześladującemu |
prześladującej |
| B. | prześladującego |
prześladującego |
prześladujący |
prześladujące |
prześladującą |
| N. | prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującą |
| Ms. | prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prześladujący |
prześladujący |
prześladujące |
prześladujące |
| D. | prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
| C. | prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
| B. | prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
prześladujące |
| N. | prześladującymi |
prześladującymi |
prześladującymi |
prześladującymi |
| Ms. | prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: prześladowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prześladowany |
prześladowany |
prześladowany |
prześladowane |
prześladowana |
| D. | prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowanej |
| C. | prześladowanemu |
prześladowanemu |
prześladowanemu |
prześladowanemu |
prześladowanej |
| B. | prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowany |
prześladowane |
prześladowaną |
| N. | prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowaną |
| Ms. | prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prześladowani |
prześladowani |
prześladowane |
prześladowane |
| D. | prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
| C. | prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
| B. | prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowane |
| N. | prześladowanymi |
prześladowanymi |
prześladowanymi |
prześladowanymi |
| Ms. | prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
Składnia
| Rzosobowy | + | prześladować | + |
KOGO/CO +
(za CO)
|
2. nagabywać
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie
Połączenia
- prześladować odwiedzinami, telefonami; prośbami, pytaniami
Cytaty
|
Co roku w dniu święta umarłych pokazywano go sobie palcami, prześladowano litością i grzecznościowymi żalami. źródło: NKJP: Edmund Niziurski: Księga urwisów, 1997 |
|
|
[...] to mydlenie oczu na miesiąc, dwa, aby chwycić klienta i później go prześladować telefonami. źródło: Internet |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
prześladuję |
prześladujemy |
|||
| 2 os. |
prześladujesz |
prześladujecie |
|||
| 3 os. |
prześladuje |
prześladują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prześladowałem +(e)m prześladował |
prześladowałam +(e)m prześladowała |
prześladowałom +(e)m prześladowało |
prześladowaliśmy +(e)śmy prześladowali |
prześladowałyśmy +(e)śmy prześladowały |
| 2 os. |
prześladowałeś +(e)ś prześladował |
prześladowałaś +(e)ś prześladowała |
prześladowałoś +(e)ś prześladowało |
prześladowaliście +(e)ście prześladowali |
prześladowałyście +(e)ście prześladowały |
| 3 os. |
prześladował |
prześladowała |
prześladowało |
prześladowali |
prześladowały |
bezosobnik: prześladowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę prześladował będę prześladować |
będę prześladowała będę prześladować |
będę prześladowało będę prześladować |
będziemy prześladowali będziemy prześladować |
będziemy prześladowały będziemy prześladować |
| 2 os. |
będziesz prześladował będziesz prześladować |
będziesz prześladowała będziesz prześladować |
będziesz prześladowało będziesz prześladować |
będziecie prześladowali będziecie prześladować |
będziecie prześladowały będziecie prześladować |
| 3 os. |
będzie prześladował będzie prześladować |
będzie prześladowała będzie prześladować |
będzie prześladowało będzie prześladować |
będą prześladowali będą prześladować |
będą prześladowały będą prześladować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
prześladujmy |
|
| 2 os. |
prześladuj |
prześladujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prześladowałbym bym prześladował |
prześladowałabym bym prześladowała |
prześladowałobym bym prześladowało |
prześladowalibyśmy byśmy prześladowali |
prześladowałybyśmy byśmy prześladowały |
| 2 os. |
prześladowałbyś byś prześladował |
prześladowałabyś byś prześladowała |
prześladowałobyś byś prześladowało |
prześladowalibyście byście prześladowali |
prześladowałybyście byście prześladowały |
| 3 os. |
prześladowałby by prześladował |
prześladowałaby by prześladowała |
prześladowałoby by prześladowało |
prześladowaliby by prześladowali |
prześladowałyby by prześladowały |
bezosobnik: prześladowano by
bezokolicznik: prześladować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
prześladując
gerundium: prześladowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | prześladowanie |
prześladowania |
| D. | prześladowania |
prześladowań |
| C. | prześladowaniu |
prześladowaniom |
| B. | prześladowanie |
prześladowania |
| N. | prześladowaniem |
prześladowaniami |
| Ms. | prześladowaniu |
prześladowaniach |
| W. | prześladowanie |
prześladowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: prześladujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prześladujący |
prześladujący |
prześladujący |
prześladujące |
prześladująca |
| D. | prześladującego |
prześladującego |
prześladującego |
prześladującego |
prześladującej |
| C. | prześladującemu |
prześladującemu |
prześladującemu |
prześladującemu |
prześladującej |
| B. | prześladującego |
prześladującego |
prześladujący |
prześladujące |
prześladującą |
| N. | prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującą |
| Ms. | prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prześladujący |
prześladujący |
prześladujące |
prześladujące |
| D. | prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
| C. | prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
| B. | prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
prześladujące |
| N. | prześladującymi |
prześladującymi |
prześladującymi |
prześladującymi |
| Ms. | prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: prześladowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prześladowany |
prześladowany |
prześladowany |
prześladowane |
prześladowana |
| D. | prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowanej |
| C. | prześladowanemu |
prześladowanemu |
prześladowanemu |
prześladowanemu |
prześladowanej |
| B. | prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowany |
prześladowane |
prześladowaną |
| N. | prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowaną |
| Ms. | prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prześladowani |
prześladowani |
prześladowane |
prześladowane |
| D. | prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
| C. | prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
| B. | prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowane |
| N. | prześladowanymi |
prześladowanymi |
prześladowanymi |
prześladowanymi |
| Ms. | prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
Składnia
| Rzosobowy | + | prześladować | + |
KOGO/CO +
(CZYM)
|
3. o śnie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | napastować |
Połączenia
- myśl, obraz, sen, wspomnienie prześladuje kogoś; koszmary prześladują kogoś
- coś prześladuje kogoś przez całe lata, całe życie
- coś prześladuje kogoś w myślach, snach
Cytaty
|
Pomyślał o Joannie. I wtedy przypomniał sobie, że wczoraj przed zaśnięciem prześladowała go jakaś uporczywa myśl o niej [...]. źródło: NKJP: Marek Krajewski, Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009 |
|
|
Może napisałbym książkę, która prześladowała mnie od lat? źródło: NKJP: Jacek Głębski: Droga do Ite, 2006 |
|
|
W szkole nudziły mnie rozważania na temat „czucia i wiary” oraz „szkiełka i oka”. Nie przypuszczałem, że była to tylko nuda i szkolna wersja zagadnienia mającego mnie później prześladować przez całe życie. źródło: NKJP: Stanisław Mrożek: Jak zostałem filmowcem, 2004 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
prześladuję |
prześladujemy |
|||
| 2 os. |
prześladujesz |
prześladujecie |
|||
| 3 os. |
prześladuje |
prześladują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prześladowałem +(e)m prześladował |
prześladowałam +(e)m prześladowała |
prześladowałom +(e)m prześladowało |
prześladowaliśmy +(e)śmy prześladowali |
prześladowałyśmy +(e)śmy prześladowały |
| 2 os. |
prześladowałeś +(e)ś prześladował |
prześladowałaś +(e)ś prześladowała |
prześladowałoś +(e)ś prześladowało |
prześladowaliście +(e)ście prześladowali |
prześladowałyście +(e)ście prześladowały |
| 3 os. |
prześladował |
prześladowała |
prześladowało |
prześladowali |
prześladowały |
bezosobnik: prześladowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę prześladował będę prześladować |
będę prześladowała będę prześladować |
będę prześladowało będę prześladować |
będziemy prześladowali będziemy prześladować |
będziemy prześladowały będziemy prześladować |
| 2 os. |
będziesz prześladował będziesz prześladować |
będziesz prześladowała będziesz prześladować |
będziesz prześladowało będziesz prześladować |
będziecie prześladowali będziecie prześladować |
będziecie prześladowały będziecie prześladować |
| 3 os. |
będzie prześladował będzie prześladować |
będzie prześladowała będzie prześladować |
będzie prześladowało będzie prześladować |
będą prześladowali będą prześladować |
będą prześladowały będą prześladować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
prześladujmy |
|
| 2 os. |
prześladuj |
prześladujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prześladowałbym bym prześladował |
prześladowałabym bym prześladowała |
prześladowałobym bym prześladowało |
prześladowalibyśmy byśmy prześladowali |
prześladowałybyśmy byśmy prześladowały |
| 2 os. |
prześladowałbyś byś prześladował |
prześladowałabyś byś prześladowała |
prześladowałobyś byś prześladowało |
prześladowalibyście byście prześladowali |
prześladowałybyście byście prześladowały |
| 3 os. |
prześladowałby by prześladował |
prześladowałaby by prześladowała |
prześladowałoby by prześladowało |
prześladowaliby by prześladowali |
prześladowałyby by prześladowały |
bezosobnik: prześladowano by
bezokolicznik: prześladować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
prześladując
gerundium: prześladowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | prześladowanie |
prześladowania |
| D. | prześladowania |
prześladowań |
| C. | prześladowaniu |
prześladowaniom |
| B. | prześladowanie |
prześladowania |
| N. | prześladowaniem |
prześladowaniami |
| Ms. | prześladowaniu |
prześladowaniach |
| W. | prześladowanie |
prześladowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: prześladujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prześladujący |
prześladujący |
prześladujący |
prześladujące |
prześladująca |
| D. | prześladującego |
prześladującego |
prześladującego |
prześladującego |
prześladującej |
| C. | prześladującemu |
prześladującemu |
prześladującemu |
prześladującemu |
prześladującej |
| B. | prześladującego |
prześladującego |
prześladujący |
prześladujące |
prześladującą |
| N. | prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującą |
| Ms. | prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prześladujący |
prześladujący |
prześladujące |
prześladujące |
| D. | prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
| C. | prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
prześladującym |
| B. | prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
prześladujące |
| N. | prześladującymi |
prześladującymi |
prześladującymi |
prześladującymi |
| Ms. | prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
prześladujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: prześladowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prześladowany |
prześladowany |
prześladowany |
prześladowane |
prześladowana |
| D. | prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowanej |
| C. | prześladowanemu |
prześladowanemu |
prześladowanemu |
prześladowanemu |
prześladowanej |
| B. | prześladowanego |
prześladowanego |
prześladowany |
prześladowane |
prześladowaną |
| N. | prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowaną |
| Ms. | prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prześladowani |
prześladowani |
prześladowane |
prześladowane |
| D. | prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
| C. | prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
prześladowanym |
| B. | prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowane |
| N. | prześladowanymi |
prześladowanymi |
prześladowanymi |
prześladowanymi |
| Ms. | prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
prześladowanych |
Składnia
| Rznieżywotny | + | prześladować | + |
KOGO
|